U bent hier

De voorzitter

Hoofdelijke stemming

Dames en heren, aan de orde is de hoofdelijke stemming over de met redenen beklede motie.

De heer Wienen heeft het woord.

Wim Wienen

Over deze motie wens ik nog een woordje uitleg te geven omdat dit toch een zeer onverkwikkelijke zaak is geweest. De executie van de heer Dirk Wauters als gedelegeerd bestuurder van de VT was politiek geïnspireerd. Dat weten we allemaal. De beslissing was gestuurd door de socialistische partij die de man duidelijk niet lustte en hem wilde afzetten, wat ook is gelukt.

Hoe meer de socialisten dat ontkenden, hoe duidelijker het werd dat er in dit dossier inderdaad politieke inmenging was geweest. Dit gebeurde trouwens met dank aan de heer De Coene die er als commissievoorzitter van de commissie Media voor heeft gezorgd dat de schaamtelijke vertoning die de socialisten hebben opgevoerd in het VRT-dossier niet live in de ether kon, maar ze toch een en ander konden sturen. Het enige dat de heer Coene daarmee heeft bereikt, is dat hij de indruk heeft gewekt – en zelfs meer dan de indruk – dat er inderdaad politieke inmenging was en dat inderdaad de socialistische fractie de heer Wauters heeft afgemaakt. De oude BRT was terug van weggeweest. Ooit heeft het Vlaams Blok stickers uitgebracht met de tekst ‘De BRT bekrompen rood en tendentieus’. Naar de zin van de heer Coene en minister Lieten was de VRT blijkbaar niet rood genoeg meer en moest de zender veel roder worden.

Collega’s, dit is ook een erge zaak omdat de VRT voor cruciale besparingen staat. De VRT zit in financieel zeer moeilijke papieren en dankzij het lynchen van de gedelegeerd bestuurder van de VRT worden die besparingen uitgesteld. Onmiddellijk na het lynchen van de heer Wauters door minister Lieten liet de socialistische vakbond van de VRT weten dat hij de minister daarin steunde. Die vakbond verwacht iets in ruil, want hij stelde dat de besparingen die de heer Wauters had uitgetekend, diep zouden snijden en dat er bijgevolg op werd gerekend dat niet veel personeelsleden zouden worden ontslagen.

We moeten niet vergeten dat de prognoses van de heer Decaluwe ons leren dat de VRT afstevent op de financiële afgrond. Het enige wat de socialistische fractie en de socialistische minister heeft gedaan is uit de auto die naar de afgrond rijdt, ook de chauffeur halen. Begrijpe wie kan.

We staan voor cruciale ogenblikken. Er moet zo snel mogelijk opnieuw een gedelegeerd bestuurder komen. De gedelegeerd bestuurder ad interim, de heer Piet Van Roe, waarvoor ik overigens veel respect heb, kan niet lange tijd aanblijven want hij heeft niet het nodige gezag dat een volwaardige gedelegeerd bestuurder wél heeft om die besparingen door te voeren. In onze motie vragen we dan ook uitdrukkelijk dat de besparingen die de heer Wauters heeft uitgetekend en die zo nodig zijn om de VRT tegen 2011 weer een beetje op kruissnelheid te krijgen, ook effectief worden doorgevoerd.

De nieuwe gedelegeerd bestuurder moet partijpolitiek onafhankelijk zijn. Ik hoop dat de socialistische fractie zich deze keer zal onthouden van inmenging in het bestuur van de VRT. (Applaus bij het Vlaams belang)

De voorzitter

De heer Verstrepen heeft het woord.

Jurgen Verstrepen

Mijnheer de voorzitter, mevrouw de minister, collega’s, vooraleer ik de motie toelicht, heb ik nog een boodschap voor de minister van sp.a: ik ben blij dat er nog één sp.a-minister is die nog niet met vakantie is vertrokken. Wat de motie betreft, moet ik zeggen dat vele uitspraken die in het turbulente commissiedebat zijn gebeurd, niet juist waren. De dagen nadien werden we overstelpt met antwoorden die we in de commissie niet hadden gekregen. Ik heb dat al bekritiseerd. Het is de eerste keer dat ik dat hier kan doen omdat het debat in verschillende fasen gebeurt.

Er zijn een aantal feiten die niet kloppen. Zo lees ik dat de raad van bestuur niet unaniem de demarche van uw voorzitter, de heer Guy Peeters, heeft gesteund. U hebt me nochtans gezegd dat dit wél met unanimiteit is gebeurd. Nadien kwam de heer Peeters voor het eerst het ontslag van de gedelegeerd bestuurder eisen. Over de saneringsplannen is een welles-nietesspel gespeeld. Op een bepaald ogenblik was er een saneringsplan, dan weer niet, dan weer wel, en inmiddels wordt gezegd dat Piet Van Roe een nieuw saneringsplan moet uitwerken.

Zo-even vernam ik echter dat de VRT heeft beslist dat het personeel geen eindejaarscadeaus krijgt en het management geen bonussen, naast een aantal andere maatregelen. Wie heeft dat beslist? Moeten we het weer in de kranten lezen? Blijkbaar is er wél een saneringsplan. Of is er een saneringsplan dat achter uw rug is opgesteld? Of hebt u er zelf een opgesteld? Ik kan er niet meer aan uit.

Als dit het deugdelijk beleid is van de VRT! Ik zal deze tussenkomst niet beperken tot mijn motie, om de doodeenvoudige reden dat de andere moties partijoverschrijdend in grote lijnen hetzelfde vragen. Alle moties vragen transparantie, een open en nieuwe selectieprocedure voor de nieuwe gedelegeerd bestuurder, een snelle opvolging van de interim-bestuurder en een plan opstellen voor de VRT – alsof we dat nog niet hadden. Maar ook dat ontbreekt blijkbaar.

De motie van de meerderheid ontgoochelt mij een beetje. Ik had veel meer verwacht. Er staat een zinnetje in – en dat verklaart waarom we ons over de motie van de meerderheid zullen onthouden – : “de positie van een sterke openbare omroep in een veranderend landschap garanderen”. U zult denken, dat is normaal. Wel, ik vind dat niet normaal. Als we weten dat we uit een discussie komen over het monopolie en de geldputten van de VRT die worden gevuld, dan is dat geen onschuldig zinnetje.

Wat is dat, een sterke openbare omroep? Kan iemand mij dat vertellen? Is dat een openbare omroep met een groot marktaandeel, met een grote inkomstenzijde, met een frequentiemonopolie, die de digitale band volledig bezet? Wat is een sterke openbare omroep? U vraagt dat, u garandeert dat. De garantieverbintenis staat in de motie, vooraleer er een kader is afgesproken waar de VRT naartoe moet. U zegt op voorhand: “Ik geef de garantie dat het een sterke openbare omroep moet zijn. Hoe, dat vullen we nadien wel in.”

Dat is gemakkelijk. Als u doodleuk zegt dat ‘sterk’ marktaandeel en luistercijfers betekent, dan wil dat zeggen dat we met die sterke openbare omroep terug in het ancien regime zitten, terug in de vorige situatie en terug met een geldverslindende openbare omroep. Dat zal ik nooit goedkeuren. Dat is een wild card: interpretatiemogelijkheden zat. Ik vind dat jammer.

Als ik zie hoe het VRT-dossier de laatste weken als voorbeeld van ondeugdelijk bestuur en politieke spelletjes in de openbaarheid werd gebracht, dan is dat ongezien. Ik dacht dat het gedaan was, dat eindelijk de rust zou terugkeren aan de Reyerslaan. Helaas, want ik verneem dat de voorzitter van de raad van bestuur, diezelfde Guy Peeters, die al lang zijn ontslag had moeten indienen voor het smerige spel van de afgelopen weken, nu doodleuk aankondigt dat de vernieuwing van de raad van bestuur niet noodzakelijk moet verlopen zoals de minister in de mediadecreten bepaalt, en dat die raad nog langer zou kunnen besturen met een buitengewone algemene vergadering.

Ze hebben gezorgd voor de knoeiboel van de afgelopen weken en maanden. Men heeft de raad van bestuur nooit gehoord of gezien, buiten de censuur inzake Plat Préféré en pogingen om in te grijpen in de inhoud van de programmatie van de openbare omroep. Ze hebben de gedelegeerd bestuurder netjes afgemaakt, net voor de voorzitter van de raad van bestuur er vandoor ging. In de commissie Media zei de commissievoorzitter op een bepaald ogenblik: “We danken de heer Guy Peeters voor zijn taak van de afgelopen jaren in de raad van bestuur.” Toen al werd gezegd dat hij uitbolt, dat het gedaan is, dat hij niet terugkomt en dat het iemand anders zal zijn.

Die man is nu heel de tijd terug aan de dans, hij bepaalt hoe het spel moet worden gespeeld. Dit kan niet. Diezelfde voorzitter van de raad van bestuur, die publiekelijk heeft gelogen, die op eigen houtje de gedelegeerd bestuurder heeft afgemaakt met uw toestemming, mevrouw de minister, mag nu doodleuk verklaren dat de raad van bestuur haar zetels mag blijven houden en dat de niet-vernieuwing van de raad totaal geen gevolgen heeft.

Mevrouw de minister, dit kan niet. Dit is decretaal bepaald. Dit wist u al langer, dit wisten wij en alle partijen al langer. Die brief van uw kabinet moest gewoon komen als formaliteit, als vraag om vernieuwing van de raad van bestuur. Dit lijkt de logica zelf. Ik zie niet in waarom die raad van bestuur nu plots een of ander schimmig mandaat moet krijgen om verder te besturen, waarbij ik de rechtsgeldigheid van dat besturen in vraag stel. Welke carte blanche gaan ze nog krijgen?

Ongeacht of u wel of niet met vakantie gaat, moet u ervoor zorgen dat die brief zo snel mogelijk vertrekt. De raad van bestuur moet worden vernieuwd zoals bepaald. De manier waarop dit dossier wordt aangepakt, is ongezien. Als het nog niet lukt om een eenvoudige brief te versturen, dan houd ik mijn hart vast. De verlenging van de huidige raad en de bestuurders is voor LDD ontoelaatbaar. Dit getuigt van een absolute minachting voor de geldende regelgeving en de mediadecreten die tijdens de vorige legislatuur meerderheid tegen oppositie zijn goedgekeurd. Als men nu zegt dat dit niet hoeft, dan zet men de deur open. Wat is dan het volgende dat niet moet? Hoe lang moet die raad van bestuur daar nog zitten? Hoe lang zal Piet Van Roe daar zitten? Dat zijn allemaal vragen waar geen duidelijkheid over bestaat.

U vindt het vreemd – en dat bewijst uw lichaamstaal – dat wij zeggen dat de politiek daarmee gemoeid is. Vanaf het begin tot op vandaag is er nog niets anders geweest dan politieke inmenging. Vandaag kreeg het personeel van de VRT te horen dat er geen eindejaarsbonussen of cadeaus zouden zijn. Intussen zijn de politici, de raad van bestuur en de voorzitter van die raad van bestuur bezig met politieke spelletjes en postjes. Zij stellen hun eigen post, hun eigen cadeautje veilig. Dit is een vuil politiek spel.

Ik licht nog even toe waar onze motie voor staat. Er moet zo snel mogelijk, op basis van een open oproep, een nieuwe gedelegeerd bestuurder worden aangesteld. Er moeten ook transparante richtlijnen worden uitgevaardigd voor de te volgen selectieprocedure. Er moet een duidelijke inhoudsomschrijving en kortetermijnstrategie komen tot aan de nieuwe beheersovereenkomst. Er moeten duidelijke richtlijnen worden opgesteld over het financiële kader. Tot slot staat in het decreet betreffende radio-omroep en televisie van 27 maart 2009, deel 2: “de openbare omroeporganisatie van de Vlaamse Gemeenschap daadwerkelijk te doen naleven”. Ik vraag dus heel gewoon om de decreten na te leven.

Ik heb even gekeken wat de bevoegdheden zijn van de voorzitter van de raad van bestuur. Hij is zijn boekje te buiten gegaan en dat is heel gemakkelijk te bewijzen. Ik heb ook alle notulen opgevraagd van de raad van bestuur aangezien wij niemand in die raad hebben, om elke leugen daaruit te tillen. Dit dossier is veel te kostbaar om het zomaar te laten verknoeien. Ik reken erop dat iedereen onze motie ondersteunt. Wij zullen de andere moties van de oppositie steunen. Wat die van de meerderheid betreft, zullen we ons onthouden vanwege die wildcard. (Applaus bij LDD)

De voorzitter

De heer Tommelein heeft het woord.

De afgelopen weken was er nogal wat aandacht voor deze problematiek. Het was een orkaan die door dit parlement raasde. De wind is intussen wat gaan liggen. Zoals meestal het geval bij orkanen, ziet men pas nadien hoe groot de verwoesting is.

Het ontslag heeft heel wat vragen doen rijzen, niet alleen bij de oppositie maar ook bij de meerderheid. Wanneer de grote baas van zo’n gigantisch overheidsbedrijf met 2600 werknemers wordt ontslagen, dan is het toch niet meer dan logisch dat beleidsmakers en de minister hierover uitleg komen geven aan de volksvertegenwoordigers. Het is immers onze taak als parlement om de uitvoerende macht te controleren op haar daden.

In dit dossier heeft de haan driemaal gekraaid. Tot driemaal toe werden wij geschoffeerd door deze regering en door de minister.

De eerste kaakslag voor dit parlement – en ik gebruik het woord ‘kaakslag’ niet graag, omdat het verwijst naar andere problemen in dit land – was het feit dat dit dossier absoluut niet mocht worden behandeld in de plenaire vergadering. Het moest gebeuren in de commissie. We kunnen daar nog uren over discussiëren. Ik heb een rode kaart getrokken voor de voorzitter van de commissie Media, de heer De Coene, en de parlementsvoorzitter, de heer Peumans. In tegenstelling tot wat gebeurd is met Onderwijs mochten we toch in de commissie deze zaak behandelen. Wat hebben we er echter aan de zaak in de commissie te behandelen als ook daar geen antwoorden worden gegeven op de vragen en als het respect voor het parlement toch wel erg klein blijkt te zijn? Dat is een zeer denigrerende houding ten opzichte van het parlement. Het bewijst toch wel dat er misschien wel veel kon, maar absoluut niets gezegd mocht worden. Want met elke kleine vorm van uitleg die gegeven kon worden, werd de doos van Pandora geopend. Dat bracht de meerderheid en deze regering in heel wat problemen. De vragen waren nochtans talrijk genoeg. Mevrouw de minister, wie nam nu het initiatief om te overleggen tussen de raad van bestuur en de top van de regering en het kernkabinet? Een andere ging over de timing van het ontslag. Waarom nu? Waarom op een moment dat de raad van bestuur toch moest worden vervangen? Wat heeft het besparingsplan daarmee te maken? De strategische nota en, uiteraard, ook de ontslagvergoeding van de heer Wauters kwamen aan bod. En ik heb respect voor de privacy van de mensen. De houding van sp.a in het federale parlement staat echter in schril contrast met de houding die de sp.a-minister nu aanneemt.

Mevrouw de minister, u had de kans kunnen grijpen om het parlement de ware toedracht in alle openheid en alle eerlijkheid te vertellen. Maar u koos er in feite voor om nog meer mist te spuien, om ervoor te zorgen dat het nog onduidelijker werd. En, collega’s, heeft de minister helemaal niets gezegd? Nee. Ze heeft wel duidelijk verklaard dat het ontslag van de heer Wauters er was gekomen op vraag van de raad van bestuur. De verantwoordelijkheid wordt dus afgewenteld naar een, laten we maar zeggen, ontslagnemende raad van bestuur. Het is de schuld van de raad. Die had het ontslag gevraagd. Hij heeft unaniem beslist dat de heer Wauters weg moest. Raar maar waar, maar vele leden van de raad van bestuur waren zelfs niet eens op de hoogte van het gesprek tussen het kernkabinet en de top van die raad van bestuur, laat staan dat ze wisten waarover het ging. Misschien werden ze achteraf wel op de hoogte gebracht van een aantal zaken, maar zeker niet vooraf. Het is dus duidelijk dat de heer Peeters en mevrouw Van Cauwelaert helemaal geen duidelijk mandaat hadden gekregen om het onmiddellijk ontslag te eisen van de heer Wauters. Dat was een rare situatie, waarbij sp.a-voorzitter Gennez op de televisie komt verklaren dat de heer Wauters maar eens in eigen boezem moest kijken. Dat doet meteen het vermoeden rijzen dat er politiek in het spel was.

We blijven vragen stellen over deze zaak, niet alleen omdat we duidelijkheid willen over het verleden over wat daar allemaal gebeurd is, niet omdat ik niet wens te lezen dat de heer Wauters een ontslagvergoeding krijgt van één jaar. Ik heb dat uit de krant moeten vernemen. We willen ook weten wat de toekomst is van dat bedrijf. Wat moet de heer Van Roe nu doen? Wat hij moet doen, dat is een hele boterham: de strategische nota, het besparingsplan. Heel wat werknemers zijn uiteraard ongerust over de toekomst van hun bedrijf en hun eigen toekomst. Hoe zou je zelf zijn! Er circuleren cijfers over jobs die zullen verdwijnen. Maar vandaag blijft het koffiedik kijken. Mevrouw de minister, er moet zo snel mogelijk duidelijkheid komen. U moet het parlement daarover tijdens de volgende maanden geregeld feedback geven.

Mevrouw de minister, we vragen ook met aandrang de nieuwe gedelegeerd bestuurder aan te werven op een transparante manier, uiteraard met behulp van een onafhankelijk selectiebureau, en als het even kan via een ander selectiebureau dan vorige keer toen de heer Wauters werd geselecteerd. Want blijkbaar heeft dat bureau zijn werk niet helemaal goed gedaan. Volgens u en de raad van bestuur voldeed de heer Wauters niet aan de eisen.

Collega’s, indien u de parlementaire democratie hoog in het vaandel voert – en ik denk dat dat voor de meesten van u geldt –, indien u het beste voor hebt met de openbare omroep – en ik ben er zeker van dat dat voor velen het geval is –, dan vraag ik u namens mijn fractie om deze met redenen omklede motie goed te keuren. (Applaus bij Open Vld en bij LDD)

De voorzitter

De heer De Coene heeft het woord.

Philippe De Coene

Mijnheer de voorzitter, collega’s, ik heb in het debat in de commissie niet veel gezegd. Ik heb maximaal de tijd willen geven aan andere mensen om uitgebreid en veel meer dan het reglement van de commissie bepaalt, het woord te voeren. Mijnheer de voorzitter, u weet dat sprekers in een commissie een bepaalde tijd hebben om te spreken. Ik heb toegestaan dat per fractie meer sprekers aan bod konden komen dan het reglement bepaalt en dat al die onderscheiden sprekers drie keer de spreektijd kregen die reglementair is bepaald. Waarom heb ik dat gedaan? Om het debat te respecteren, het volop kansen te geven en om mezelf de kans te geven om te luisteren. Ik heb nu opnieuw met bijzonder veel aandacht geluisterd naar de sprekers voor mij.

Het moet me van het hart: hier wordt enorm veel onzin verteld. Ik verklaar mij nader. De vraag die sommigen zich stellen is: waarom is dat ontslag plotseling moeten gebeuren? Ik zou de vraag enigszins anders willen stellen: waarom heeft het zo lang geduurd? Ik weet dat dit provocerend overkomt, maar ik zal me nader verklaren.

Wie dit dossier van de VRT een beetje volgt – en we mogen aannemen dat in deze zaal er toch een aantal mensen zijn die dat van bijzonder nabij volgen – weet dat al sedert november 2007 door de raad van bestuur en door de voogdij publiekelijk uiting is gegeven over het gebrekkig functioneren van de gedelegeerd bestuurder en van het directiecomité. Dat is meermaals gebeurd, en meermaals heeft die raad van bestuur als een soort college in unanimiteit, een signaal gegeven aan de opeenvolgende ministers van Media. (Opmerkingen van de heer Carl Decaluwe)

De voorzitter

De heer Decaluwe heeft het woord.

Carl Decaluwe

Mijnheer de voorzitter, ik wil de heer De Coene niet tegenspreken, maar ik vraag wel dat tegen de volgende vergadering van de commissie Media ons alle notulen van de raad van bestuur worden overgemaakt zodat we kunnen zien wie de waarheid spreekt.

Philippe De Coene

Ik wil dat voorstel onderschrijven. Wat mij betreft, mag dat liefst meteen. Dan zal blijken wie hier de waarheid spreekt.

De voorzitter

De heer Tommelein heeft het woord.

Ik ben nog maar pas van het spreekgestoelte af, of er wordt bewezen wat ik daarnet heb gezegd: als één ding wordt gezegd, openen we de doos van Pandora. De meerderheid is het hier totaal oneens over.

We stellen vast dat twee leden van de meerderheid elkaar tegenspreken in volle plenaire vergadering. Dat was de reden waarom het vorige debat niet in de plenaire vergadering mocht worden gevoerd. (Applaus bij Open Vld en LDD)

Philippe De Coene

Neen, mijnheer Tommelein, ik ondersteun het voorstel van de heer Decaluwe. Laat ons die verslagen bekijken, en dan zullen we kunnen oordelen. Dat vraagt de heer Decaluwe, en ik onderschrijf dat.

De voorzitter

De heer Caron heeft het woord.

Bart Caron

Mijnheer De Coene, wij hebben geen vertegenwoordiger in de raad van bestuur, maar ik heb vernomen dat er al in de maand mei van dit jaar een delegatie van de raad van bestuur aan de minister-president had gevraagd om de heer Wauters te ontslaan. Ik wil wel eens van minister Lieten weten of dat waar is.

De voorzitter

De heer Wienen heeft het woord.

Wim Wienen

De heer De Coene is begonnen met te zeggen dat de sprekers voor hem heel veel onzin hebben verteld. Dat kan misschien wel zijn, maar ik vind het nog altijd beter om onzin te vertellen dan de waarheid onrecht aan te doen en onwaarheden te vertellen.

Het is algemeen geweten dat misschien in kleine partijgekleurde clubjes binnen de raad van bestuur er wel is gediscussieerd over de positie van de gedelegeerd bestuurder, maar niet en nooit op de raad van bestuur. Nog minder heeft de voltallige raad van bestuur een signaal gegeven aan zijn voorzitter om demarches te doen, een, twee of drie keer, bij de Vlaamse Regering om het ontslag te vragen van de heer Wauters. Dat is nooit gebeurd.

De voorzitter

Mevrouw de minister, wilt u reageren op de vraag die door de heer Caron is gesteld? (Minister Ingrid Lieten knikt neen)

Elke indiener heeft maximum 10 minuten. De heer De Coene is mede-indiener van de met redenen omklede motie van de meerderheid en heeft dus 10 minuten de tijd. Als hij onderbroken wordt, geef ik het woord.

De heer Verstrepen heeft het woord.

Jurgen Verstrepen

Ik wou eerst niet reageren op de demarche van de voorzitter van de commissie Media, maar ik wil er toch even op wijzen dat dat natuurlijk onzin is. Met de vorige gedelegeerd bestuurder, Tony Mary, was er politiek op alle niveaus een probleem. Toen is de kas van de VRT geplunderd. Toen was ik ook lid van die commissie. Toen stelde elke bevoegde minister telkens weer dat ze hem niet zo gemakkelijk buiten konden zetten. Nu is er plots sprake van een gedelegeerd bestuurder die op een week kan worden buitengezet.

Philippe De Coene

Ik heb echt de indruk dat de heer Wienen en de andere leden van de oppositie niet goed ingelicht zijn door de mensen die ze zelf hebben aangeduid in de raad van bestuur van de VRT. Meer nog, de vraag is wie er eigenlijk aan het politiseren is, wie er aan politiek doet. Ik heb niemand, noch vóór het afscheid van de heer Wauters, noch erna, publiekelijk de voorzitter en de ondervoorzitter van de raad van bestuur van de VRT horen afvallen. Als ik u hoor, is er sprake van een immens wantrouwen en een tegenspreken van de vertegenwoordigers die uw fractie heeft aangeduid in de raad van bestuur. Niemand heb ik daar publiekelijk horen verklaren dat die voorzitter en die ondervoorzitter van de raad van bestuur hun boekje te buiten zijn gegaan. (Rumoer)

Jurgen Verstrepen

Mijnheer De Coene, het spijt me, maar dit doet me denken aan Comical Ali. Ter informatie: wij hebben geen persoon in de raad van bestuur van de VRT. We zouden er graag een willen hebben, maar aangezien de minister die raad van bestuur niet wil hersamenstellen, hebben we die niet. Ik wil u dus corrigeren. U mag u richten tot om het even wie in dit halfrond, maar niet tot LDD.

Mijnheer De Coene, we kunnen ook niemand beschuldigen. We kunnen ook geen verklaringen afleggen, want we weten niet wat er is gebeurd. Ik heb de minister in de commissie heel duidelijke vragen gesteld, waar ze zelfs met ja of neen op kan antwoorden, en er komt geen antwoord. Dan komt u nu in de plenaire vergadering zeggen dat we geen sterke uitspraken hebben gedaan. We weten nog altijd niet wat er precies is gebeurd. Die leden van de raad van bestuur zijn formeel: er is geen officiële opdracht gegeven. Ik heb aan de minister gevraagd of zij het initiatief heeft genomen, of die voorzitter en die ondervoorzitter van de raad van bestuur. Er komt geen antwoord. U moet dus nu niet de oppositie zitten te beschuldigen. Antwoord eerst op de vragen van de leden van de oppositie en begin dan beschuldigingen te uiten.

Carl Decaluwe

De discussie verbaast me toch enigszins. Iedereen die het decreet kent, weet dat het ontslag of de benoeming van de gedelegeerd bestuurder een zaak is van de algemene vergadering en de Vlaamse Regering. De raad van bestuur moet daar zelf geen uitspraak over doen. Het gaat over genotuleerde besprekingen in een raad van bestuur, maar volgens het decreet is dat geen zaak van de raad van bestuur. Ik zie de minister gebaren dat dit niet het geval is. Volgens het decreet zijn het de minister, de regering en de algemene vergadering, en niet de raad van bestuur. Ik denk dat iedereen het er toch over eens is dat dit het decreet is. (Opmerkingen)

Eric Van Rompuy

Ik heb het decreet destijds nog geschreven. Het is de algemene vergadering – en de regering is daar de vertegenwoordiger van –, die de gedelegeerd bestuurder benoemt. De raad van bestuur heeft bepaalde bevoegdheden, maar niet het ontslaan of het benoemen van de gedelegeerd bestuurder. Mijnheer De Coene, ik distantieer me totaal van uw stemverklaring. Ik zal die motie goedkeuren, maar u geeft een duiding waarmee ik het totaal niet eens ben. (Rumoer/Applaus)

Het is niet aan de leden van de raad van bestuur om publieke verklaringen af te leggen. Ik weet niet op wie u zinspeelt, op de leden van Vlaams Belang, van CD&V of van sp.a, maar die leden van de raad van bestuur hoeven zich niet publiekelijk te verantwoorden. Ze moeten niet zeggen welke houding er is aangenomen. Dat is precies wat ik aanklaag. Dat betekent eigenlijk dat het vertegenwoordigers zijn van bepaalde politieke partijen die in de raad van bestuur zitten en daar standpunten innemen. Zij treden op als een collegiaal orgaan, namens de onderneming.

Wat u hier nu zegt, is totaal tegenstrijdig met het decreet en beantwoordt niet aan de motie die wij als fractie zullen goedkeuren.

Ik zou u willen vragen om ermee te stoppen want alles wat u nu zegt, speelt in de kaart van de oppositie en is totaal onjuist. (Applaus)

Wim Wienen

De heer De Coene zegt van op de tribune dat er geen publiekelijke motie van wantrouwen was van de raad van bestuur tegen zijn voorzitter, als ik hem goed heb begrepen. Het was ook moeilijk om de voorzitter af te vallen want de helft van de raad van bestuur wist niet eens waar die man mee bezig was in zijn onderonsjes met het knusse clubje en met de regering. Hoe konden ze de man wantrouwen als ze niet eens wisten wat hij deed?

Mijnheer De Coene, de manier waarop u uw stemverklaring doet en u wordt afgevallen door de mensen uit uw eigen meerderheid – niet door een backbencher, maar door een voornaam lid en een voormalig mediaminister die u de levieten leest –, doet me zeggen dat u goed bezig bent. (Applaus)

De voorzitter

Minister Lieten heeft het woord.

Minister Ingrid Lieten

Mijnheer de voorzitter, ik wil nog even herhalen wat ik in de commissie heb gezegd. Ik vind het persoonlijk heel jammer dat we over het functioneren van de heer Wauters publiekelijk moeten debatteren. (Rumoer)

Mijnheer Tommelein, mijnheer Verstrepen, ik heb persoonlijk een andere mening over een goed personeelsbeleid. Ik heb respect voor alle mensen die werken voor de overheid en ik vind dat niemand het verdient om publiekelijk zijn proces te krijgen. U zult van deze leden van de regering in de kranten geen uitspraken over het functioneren van de heer Wauters gevonden hebben.

Over het functioneren van de heer Wauters is er in deze en in de vorige legislatuur herhaaldelijk gepraat in de raad van bestuur, tussen de raad van bestuur en de Mediaministers en in het kernkabinet. Al die gesprekken hebben er uiteindelijk toe geleid dat deze regering op een heel correcte manier, in overleg met de raad van bestuur en in overleg met de heer Wauters, een einde heeft gemaakt aan de arbeidsovereenkomst.

Ik heb hier de voorbije weken veel gehoord en velen vanuit de losse pols zien schieten om maar raak te schieten. Zij die zich het meest correct hebben gedragen en niet hebben meegedaan met het mediacircus, waren het kernkabinet, de heer Wauters zelf en de voorzitter van de raad van bestuur van de VRT. Ik denk dat we op een correcte manier met deze zaak zijn omgegaan.

Niemand moet zich ongerust maken. Deze regering zal morgen – wat ik ook in de commissie heb aangekondigd – de vacantverklaring van de functie openstellen. Een onafhankelijk bureau zal op zoek gaan naar een nieuwe gedelegeerd bestuurder, zoals deze regering voor alle vacantverklaringen doet. Zeer kortelings zal er een nieuwe raad van bestuur worden samengesteld. Mijnheer Verstrepen, u moet zich geen zorgen maken. Uw partij zal binnenkort worden uitgenodigd om een vertegenwoordiger aan te duiden.

Mijnheer de voorzitter, geachte collega’s, de heer Van Rompuy heeft zich daarnet gedistantieerd van de heer De Coene, maar ik merk dat minister Lieten zich zelfs distantieert van haar eigen partijvoorzitter. Ik vind dat u nogal durft. Voor iemand van de oppositie daarover het eerste woord heeft gezegd, heeft uw partijvoorzitter zich openbaar in de media afgevraagd of de heer Wauters nog wel kon functioneren en nog wel een draagvlak had en heeft ze gezegd dat hij in eigen boezem moest kijken. Dan durft u hier te komen zeggen dat u zich distantieert van mevrouw Gennez, uw eigen partijvoorzitter die u op deze plaats heeft gezet.

Minister Ingrid Lieten

U moet me geen woorden in de mond leggen, mijnheer Tommelein. Ik heb gesproken over de leden van de regering.

Tweede zaak: de verklaringen die u daarover hebt afgelegd, zijn tegenstrijdig met de verklaringen van minister Bourgeois. Mevrouw de minister, u hebt op mijn vragen nooit een antwoord gegeven. Ik heb minister Bourgeois verklaringen horen afleggen over het besparingsplan, dat het klaar was, dat het alleen maar moest worden uitgevoerd. Ik heb u dezelfde dag verklaringen horen afleggen over het feit dat de heer Van Roe meer tijd had voor het besparingsplan. Dat zijn tegenstrijdige verklaringen. Door het optreden van deze meerderheid zien we dat daar heel wat aan de hand is. Ik stel voor dat we deze vergadering schorsen, zodat de heren Peeters en Bourgeois en mevrouw Lieten op het Martelarenplein kunnen vergaderen. Zo kunnen ze de violen op elkaar afstemmen en een eenduidige verklaring afleggen. (Applaus bij Open Vld)

Jurgen Verstrepen

Ik zie hier minister Lieten wild om zich heen schoppen. Mijn collega zei het al: geen antwoorden in de commissie, tegenstrijdigheden, geen saneringsplan. Vandaag is er blijkbaar wel een saneringsplan. Het staat op Belga, dat men aan het saneren is bij de VRT. Ik vraag mij af volgens welk plan. U kunt daar blijkbaar ook niet op antwoorden, anders had u bevestigd dat er een saneringsplan is. Maar blijkbaar is dat een virtueel saneringsplan.

Daarnet werd het hier ook gezegd: mevrouw Gennez – toch uw voorzitter? – heeft inderdaad in Terzake gezegd dat de heer Wauters zijn conclusies moet trekken. Zij zei dat nota bene op basis van iets wat ’s morgens in de krant stond, iets waarover de oppositie niet kon discussiëren. Zegt u nu dat mevrouw Gennez zomaar wat zegt, dat zij niet tot uw partij behoort? Wat zegt u nu eigenlijk?

Wim Wienen

Mevrouw de minister, u geneert zich niet snel, heb ik de indruk. U komt hier, in volle plenaire vergadering, vertellen dat die arme mijnheer Wauters het toch niet verdient dat men hem op publiekelijke wijze… Mag ik vragen hoe het lek naar De Morgen er is gekomen? Hoe is dat artikel tot stand gekomen? Veel volk was daar niet bij, als ik u mag geloven.

De galg werd klaargezet door de heer Peeters met zijn gesprekjes bij de Vlaamse Regering, mevrouw Gennez mocht de strop rond de hals van mijnheer Wauters binden, en dan mocht u het valluik hanteren. Ik zou dan toch wat bedeesder zijn en wat minder stellen dat het toch zo erg is wat de heer Wauters is overkomen.

Mijnheer de voorzitter, “de afgevaardigd bestuurder van de VRT is onbekwaam. Hij heeft de beheersovereenkomst aan zijn laars gelapt en de resultaten waren ondermaats”. Is het dat wat de minister ons hier heeft verteld? Neen. De minister heeft ons gemeld dat er een breuk was ontstaan tussen de afgevaardigd bestuurder en een deel van het directiecomité aan de ene kant en de raad van bestuur aan de andere kant. Als de regering dat vaststelt, dan is er inderdaad een probleem. En dan moet er gehandeld worden, of men dat nu leuk vindt of niet. Dat is wat er gebeurd is.

De N-VA heeft altijd gezegd – en wij blijven het herhalen – dat wij het willen hebben over de toekomst en de rol van de publieke omroep. Wij willen het niet zozeer hebben over personen, laat staan over politieke puzzels. De grote vraag vandaag is waar we met onze openbare omroep naartoe willen. De N-VA zal niet toekijken vanuit de loge maar zal het debat actief mee voeren.

Minister Bourgeois heeft enkele jaren geleden in het Mediadecreet de mogelijkheid ingeschreven dat er in de raad van bestuur ook onafhankelijke bestuurders worden benoemd. Wij hopen dat dit nu wordt toegepast. Maar dat is voor het eerst een taak van de raad van bestuur. De nieuwe afgevaardigd bestuurder moet ook deze keer, zoals de vorige keer, geselecteerd worden door een onafhankelijk bureau, ver weg van de politieke machtsspelletjes. De minister heeft dat daarnet toegezegd. De nieuwe afgevaardigd bestuurder heeft een belangrijke taak. Hij moet eindelijk een aantal privileges in het huis doorprikken. Hij moet een aantal staten in de staat, een aantal baronieën in de VRT ontmantelen. Alleen zo heeft de VRT een toekomst, een toekomst die de N-VA absoluut wil voor onze openbare omroep.

Philippe De Coene

Mijnheer Van Rompuy, u bent lid van de meerderheid. Ik heb enkel verklaard dat de voorzitter en de ondervoorzitter van de raad van bestuur met medeweten en in opdracht van de raad van bestuur hebben gehandeld. (Opmerkingen)

Ik kan me inbeelden dat u daar een afwijkende mening over hebt. (Opmerkingen van de heer Sven Gatz)

Dit is essentieel voor het debat. Vervolgens is dit punt binnen de Vlaamse Regering geuit. De Vlaamse Regering is hierop ingegaan en heeft, krachtens het decreet, de juiste beslissing genomen. Indien ze dat niet had gedaan, zou er sprake kunnen zijn van schuldig verzuim.

Om te besluiten, wil ik wijzen op een uitlating uit november 2008 van minister-president Peeters, die toen ook minister van Media was. Hij heeft de toenmalige baas van de VRT, de heer Wauters, toen al vijf fouten verweten. Het is niet aangenaam dit allemaal te moeten zeggen. Er is hier heel de tijd om een reden voor het ontslag en voor de timing gevraagd. Die reden is gegeven. Het is niet meer of niet minder.

De voorzitter

De heer Caron heeft het woord.

Bart Caron

Mijnheer de voorzitter, ik heb het minister Lieten gevraagd en ik zou het minister-president Peeters moeten vragen. Ik heb vernomen dat de raad van bestuur van de VRT zes maanden geleden heeft gevraagd de gedelegeerd bestuurder van de VRT te ontslaan en te vervangen. Toen is besloten dat niet te doen. Ook dat zouden we een vorm van schuldig verzuim kunnen noemen. Indien geweten is dat het met die persoon niet verder kan, moet snel worden gehandeld. Dit geldt zeker als bij de VRT een financiële crisis dreigt. Het heeft geen zin te wachten omdat de verkiezingen voor de deur staan.

Desondanks wil ik, in het belang van de openbare omroep, dat dit allemaal wordt uitgeklaard. We moeten die pagina, hoe lastig dit ook moge vallen, omdraaien. De algemene vergadering van de VRT heeft haar verantwoordelijkheid genomen. Hoewel ze zes maanden te laat is genomen, is de beslissing uiteindelijk toch genomen. Nu staan we voor een nieuwe periode.

Voor ik iets over die nieuwe periode en over mijn eigen met redenen omklede motie zeg, wil ik even op een zeer vreemde situatie wijzen. Ik heb het dan over de manier waarop de VRT wordt beheerd. Dit debat illustreert in feite dat de openbare omroep, gedwongen door het Cultuurpact, op een ouderwetse manier wordt bestuurd.

De Vlaamse volksvertegenwoordigers van de partijen die over een of meerdere vertegenwoordigers in de raad van bestuur beschikken, moeten hier niet doen alsof ze bepaalde zaken wel of niet weten. Ze moeten niet doen alsof ze al dan niet plots staatsgeheimen zullen blootgeven. Ik ga ervan uit dat de politieke partijen weten wat in die raad van bestuur wordt gezegd. De politieke partijen, met inbegrip van het Vlaams Belang, mogen immers zelf bestuurders aanduiden.

De leden van de raad van bestuur dragen een bepaalde verantwoordelijkheid. Er zijn eigenlijk slechts twee mogelijkheden: ofwel nemen de bestuurders hun verantwoordelijkheid niet op, ofwel functioneert het systeem niet.

De VRT is de enige openbare omroep in West-Europa met een raad van bestuur die nog op een door het Cultuurpact opgelegde manier wordt samengesteld. Elders in Europa gebeurt dit op basis van corporate governance en systeem van open omroep. Er wordt een beroep gedaan op deskundigen. De expertise moet apolitiek zijn. De politiek stuurt aan door middel van wetgeving, greenbooks, beheersovereenkomsten, audits en rapporten. Dit volstaat om de operationele kant van de openbare omroep vanop een afstand te controleren.

Ik nodig iedereen uit het debat over het Cultuurpact de komende jaren ten gronde te voeren. We moeten dit loslaten. Dit leidt immers tot het schimmenspel dat we het voorbije halfuur hebben gezien. We moeten vermijden dat dit in de toekomst nog gebeurt.

De eerste stap om dit doel te bereiken is, zoals de heer Vandaele al heeft opgemerkt, de aanwending van de mogelijkheid drie onafhankelijke bestuurders in de raad van bestuur op te nemen. Die mensen moeten buiten de partijpolitiek staan.

Niemand hoeft zich zorgen te maken. We zijn geen vragende partij. We proberen niet op deze manier alsnog sluiks een groene vertegenwoordiger in de raad van bestuur te krijgen. Dit is helemaal de bedoeling niet.

Het moet namelijk een deskundige zijn. (Gelach)

Bart Caron

Het moet een deskundige zijn. Hij mag zelfs geen politiek mandaat uitoefenen.

Ik stel voor om dat te doen met een open oproep aan de samenleving en na het advies van de Strategische Adviesraad voor Jeugd, Cultuur, Sport en Media. Met name de Mediaraad zou op dat terrein een belangrijke rol kunnen spelen. Laat ons die stap zetten en niet langer wachten, dat zou een eerste stap kunnen zijn naar de ontzuiling en de afschaffing van het Cultuurpact.

Wij pleiten voor een transparante procedure voor de aanwerving van de gedelegeerd bestuurder. Wij staan daar niet alleen in. De meesten van ons vragen dat. Aan mijn commissievoorzitter vraag ik dat wij ook een fundamentele discussie zouden kunnen voeren over de rol en de kernopdracht van de VRT in de toekomst, met name in functie van de nieuwe beheersovereenkomst en de evaluatie van de huidige.

Als ik pleit voor een onafhankelijke raad van bestuur, pleit ik uiteraard ook voor een autonome openbare omroep. Mijnheer Van Rompuy, het is uw verdienste dat die omroep destijds ‘on distance’ is gezet van de partijpolitiek. Ik hoop dat we dat principe in de toekomst ook kunnen vasthouden, of dat we de omroep zelfs nog een beetje onafhankelijker kunnen positioneren van die dagelijkse politieke bedrijvigheid. Die autonomie moet er zijn. Dat belet niet dat wij over fundamentele dingen moeten kunnen discussiëren, ook politiek. Ik vind bijvoorbeeld dat er ook over de principes van besparing en over de besparingsoefening, waar heel veel over te doen is, gediscussieerd moet kunnen worden in de commissie, waarbij we bijvoorbeeld ook experten kunnen horen, mensen uit vakbonden, mensen uit het directiecomité en zelfs uit het bestuur, om met hen van gedachten te kunnen wisselen. De vragen die we hebben, zijn relatief bescheiden in het licht van een verdergaande oefening.

Collega’s, wij gaan de motie van de meerderheid ook ondersteunen. Die is bescheiden en steekt een beetje af tegen het warme en spontane applaus van eerder vandaag. Maar goed, dingen kunnen verkeren. Zelfs binnen dezelfde dag kan het applaus onder de fracties minder unaniem zijn. Geachte collega’s van de meerderheid, uw motie toont de grootste gemene deler van de meerderheid. Het is dan ook de kortste van alle ingediende moties. Wij gaan de motie van de collega’s van Open Vld ondersteunen, want die loopt in grote mate gelijk met de onze. (Applaus bij Groen!)

De voorzitter

Begin van de stemming.

Stemming nr. 6

Ziehier het resultaat:

96 leden hebben aan de stemming deelgenomen;

15 leden hebben ja geantwoord;

59 leden hebben neen geantwoord;

22 leden hebben zich onthouden.

Dientengevolge neemt het Vlaams Parlement de met redenen omklede motie niet aan.

Ulla Werbrouck

Mijnheer de voorzitter, ik wil even melden dat ik een stemafspraak heb met de heer Dehandschutter.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is geopend met een beperkt aantal plaatsen. Bezoekers die een plenaire vergadering willen bijwonen, sturen een mailtje naar 
onthaal@vlaamsparlement.be met daarin naam en geboortedatum.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.