Hoe wordt een begroting behandeld in het Vlaams Parlement?

Jaarlijks maakt de Vlaamse Regering de begroting op. Dit is een schatting van de inkomsten en een vastlegging van de uitgaven die de Vlaamse overheid het volgende jaar mag doen. De begroting bestaat uit een middelenbegroting en een uitgavenbegroting.
Waarom is de begroting zo belangrijk voor Vlaanderen?
De begroting is dus vooral een regeling die het parlement voor één jaar vastlegt, waarmee ze
- de regering de toestemming geeft om voor bepaalde inkomsten te zorgen
- de regering de toestemming geeft om uitgaven te doen volgens de planning van wat de regering wil uitvoeren
Heeft de regering geen toestemming? Dan mag ze geen inkomsten hebben of uitgaven doen. Precies daarom is de begroting zo belangrijk voor Vlaanderen.
Hoe zit de begroting in elkaar?
De begroting omvat twee of drie ontwerpen van decreet:
- Het eerste ontwerp heet officieel het ontwerp van decreet houdende de middelenbegroting van de Vlaamse Gemeenschap: het bevat de schatting van hoeveel geld de Vlaamse overheid het volgende jaar zal binnenkrijgen aan belastingen, van de federale overheid, enzovoort …
- Het tweede ontwerp heet officieel het ontwerp van decreet houdende de algemene uitgavenbegroting van de Vlaamse Gemeenschap: daarin staat per beleidsdomein voor het volgende jaar hoeveel de regering wil dat de Vlaamse overheid zal uitgeven. Die geplande uitgaven zijn maximale bedragen. Het hele bedrag hoeft niet te worden uitgegeven.
- Het programmadecreet is een ontwerp van decreet, waarin de regering allerhande maatregelen opneemt die ze nodig vindt om de begroting van het volgende jaar te kunnen uitvoeren. Het ontwerp van programmadecreet heet officieel 'ontwerp van decreet houdende bepalingen tot begeleiding van de begroting'. Elk van de maatregelen van het programmadecreet slaat op een stukje van de begroting. Volgens het Reglement van het Vlaams Parlement moeten die maatregelen altijd rechtstreeks verband hebben met de begroting. Als dat niet zo is kan een maatregel uit het ontwerp van programmadecreet worden verwijderd.
Over hoeveel geld gaat het eigenlijk?
In de begroting schat de regering de totale inkomsten en uitgaven op ongeveer 42 miljard euro. Dat is een heel verschil met de situatie voor 2014, toen de Vlaamse overheid rond de 27,5 miljard aan uitgaven deed. Waarom we nu zoveel meer uitgeven dan in 2014, komt door de Zesde Staatshervorming.
Hoe wordt de begroting in het parlement behandeld?
De Vlaamse Regering dient de ontwerpbegroting in bij het parlement
De onderdelen van de begroting worden besproken in de commissies
- Elke commissie bespreekt de onderdelen van de uitgavenbegroting die over haar beleidsdomein gaan.
- De commissie houdt een indicatieve stemming over het onderdeel dat ze heeft besproken.
- Van de besprekingen wordt een verslag gemaakt, dat wordt bezorgd aan de commissie bevoegd voor de begroting.
- De commissie voor begroting bespreekt de inkomstenbegroting en verzamelt alle opmerkingen van de andere commissies.
- De commissie voor begroting houdt de slotstemming in commissie over de begroting, en stuurt ze door naar de plenaire vergadering.
- Samen met de begroting worden ook de beleidsbrieven van de ministers besproken en in het eerste jaar van een regering de beleidsnota's.
De plenaire vergadering bespreekt het geheel van de begroting
De plenaire vergadering bespreekt de volledige begroting op basis van de versie zoals die door de commissie bevoegd voor de begroting is goedgekeurd, en houdt de stemming over het geheel van de ontwerpen van decreet.
De Vlaamse Regering stuurt de begroting bij - bespreking in de commissies
Na zes maanden werken met een begroting past de Vlaamse Regering ze aan op basis van nieuwe gegevens over de uitgaven en ontvangsten. Die herziening van de begroting wordt op dezelfde manier besproken als een gewone begroting:
- Elke commissie bespreekt de onderdelen van de uitgavenbegroting die over haar beleidsdomein gaan.
- De commissie houdt een indicatieve stemming over het onderdeel dat ze heeft besproken.
- Van de besprekingen wordt een verslag gemaakt, dat wordt bezorgd aan de commissie bevoegd voor de begroting.
- De commissie voor begroting bespreekt de inkomstenbegroting en verzamelt alle opmerkingen van de andere commissies.
- De commissie voor begroting houdt de slotstemming in commissie over de begroting, en stuurt ze door naar de plenaire vergadering.
De Vlaamse Regering stuurt de begroting bij - goedkeuring van de begrotingswijziging door de plenaire vergadering
De aanpassing van de begroting moet afgerond zijn voor 30 juni van het begrotingsjaar.