U bent hier

De voorzitter

Bespreking

Dames en heren, aan de orde is het voorstel van resolutie van Robrecht Bothuyne, Andries Gryffroy, Willem-Frederik Schiltz, Rob Beenders en Johan Danen betreffende het komen tot een energievisie en een energiepact en de rol daarin van het Vlaams Parlement.

De bespreking is geopend.

De heer Gryffroy heeft het woord.

Voorzitter, aangezien ik het op dit late uur kort wil houden, heb ik een tekening gemaakt. Die tekening moet alles verklaren wat we, als indieners, met dit voorstel van resolutie willen bereiken.

Eerst en vooral is het belangrijk te beseffen dat dit voorstel van resolutie niet noodzakelijk bepaalt wat het energiepact moet inhouden. Dit voorstel van resolutie is bedoeld om het proces te verduidelijken. De vraag is hoe we tot een energiepact kunnen komen. Ik heb, samen met de andere indieners, in dit verband enorm de nadruk gelegd op het belang en de rol van het Vlaams Parlement.

Alles begint bij de stakeholders. Zij moeten bij elkaar komen en goed inventariseren waar we nu staan, waar we in de toekomst willen staan en wat we daarvoor nodig hebben. Zodra die inventaris is opgesteld, lijkt het me nuttig dat dit rapport naar het Vlaams Parlement zou komen, zodat we een aantal zaken zouden kunnen bespreken.

We kunnen niet tot een energiepact of een energievisie komen zonder na te gaan wat de federale overheid wil doen. In het federaal regeerakkoord staat immers te lezen dat er een federaal energiepact komt. Het ene heeft invloed op het andere. Dat betekent onder meer dat de doelstellingen betreffende hernieuwbare energie en energie-efficiëntie, wat Vlaamse bevoegdheden zijn, op de doelstellingen van de federale overheid moeten worden afgestemd.

Dit is wat de leuke bol op de tekening betekent. De cirkel wijst op wat de Vlaamse overheid in haar energiepact en energievisie kan doen. Daarnaast zijn er de raakpunten met de andere gewesten en met de federale overheid.

Zodra de inventarisatie en het overleg met de federale overheid en met de andere gewesten is afgerond, kan de Vlaamse Regering, na de nodige debatten in het Vlaams Parlement, overgaan tot het opstellen van een energievisie. Deze visie wordt dan besproken en moet uiteindelijk leiden tot een energiepact, dat zo breed mogelijk moet worden gedragen en getekend, met zo veel mogelijk stakeholders.

Ik dank dan ook de collega’s om samen te werken aan dit voorstel van resolutie. Ik dank ook in het bijzonder sp.a en Groen voor de positieve samenwerking, die ook dit proces onderschrijven. We hebben heel duidelijk afgesproken dat dit niet bepaalt hoeveel hernieuwbare energie we willen in de toekomst, of hoeveel we willen besparen of wat we willen doen; dit voorstel van resolutie is gewoon een aanzet om de regering met spoed te vragen om zo snel mogelijk werk te maken van dit energiepact. Daarvoor moet je een aantal stappen doorlopen, en deze zijn op deze tekening duidelijk weergegeven. (Applaus)

De voorzitter

U kunt die tekening ook raadplegen in het voorstel van resolutie zelf.

De heer Bothuyne heeft het woord.

Voorzitter, ik ga geen nieuwe tekening tonen. Op dat vlak kan ik collega Gryffroy niet verbeteren. Dit voorstel van resolutie is inderdaad een belangrijk signaal over een heel belangrijk thema, namelijk onze energievoorziening. Het is ook een belangrijk signaal omdat het kamerbreed wordt ingediend, en hopelijk straks ook kamerbreed wordt goedgekeurd. Het is ook belangrijk omdat er heel veel grote uitdagingen zijn in ons energiesysteem dat volop in transitie is richting meer hernieuwbare energie, met alle gevolgen van dien. Daarbij zullen we heel veel investeringen nodig hebben. Het gaat over miljarden euro’s die de komende jaren zullen moeten worden geïnvesteerd om ervoor te zorgen dat we op een duurzame, betaalbare en zekere manier energie in ons land kunnen aanbieden aan gezinnen en bedrijven.

Om die investeringen mogelijk te maken, is er zekerheid nodig, zekerheid voor investeerders uit alle hoeken. Die zekerheid kan maar worden geboden met een langetermijnvisie. Met dit voorstel van resolutie mikken we op een lange termijn in de vorm van 20 tot 25 jaar. We zijn daar niet uniek in. Er zijn buitenlandse voorbeelden. Er is Duitsland, dat met de ‘Energiewende’ een breed maatschappelijk gedragen transitie doormaakt. Er is Nederland, dat in 2013 een energieakkoord heeft afgesloten dat de richting van het energiebeleid bepaalt en een heel breed draagvlak heeft meegekregen. Dat is ook de doelstelling van deze oefening: een breed draagvlak en een stabiel regelgevend kader. Dat zijn zaken waar het energiebeleid de voorbije 10 tot 15 jaar alleszins een tekort aan heeft gehad.

Het voorstel van resolutie maakt, zoals de collega heeft gezegd, geen inhoudelijke keuzes, maar vraagt uiteraard wel om rekening te houden met de typische kenmerken van de Vlaamse economie en met internationale ontwikkelingen, zoals de Europese, namelijk het streven naar een energie-unie, en uiteraard ook met de randvoorwaarden die het Europees en internationaal klimaatbeleid stellen.

Het feit dat we geen inhoudelijke keuzes maken in dit voorstel van resolutie, is een belangrijk signaal naar alle mogelijke stakeholders die moeten worden betrokken in dit verhaal omdat we ten volle rekening willen houden met hun meningen, hun opinies en de feiten die zij aandragen.

Vlaanderen is geen eiland. De collega heeft het in zijn schema heel mooi weergegeven: er moet samengewerkt worden met de federale overheid, Wallonië en Brussel, die trouwens elk in hun regeerakkoord in een gelijkaardige oefening hebben voorzien. Dat overleg is dringend nodig om samen een traject uit te tekenen om tot resultaten te komen. Tegen september 2015 moet dat traject uitgetekend zijn, om dan in september 2016 effectief een resultaat, een energiepact, te kunnen presenteren aan dit parlement.

Met dit voorstel van resolutie nemen we ook positie in als parlement. We willen dat het Vlaams Parlement een belangrijke rol gaat spelen, zowel bij de opmaak en opvolging van het energiepact, als bij de beoordeling van de resultaten van het gevoerde beleid. Maar niet alleen dit parlement, we pleiten in dit voorstel van resolutie ook voor de oprichting van een interfederale energiecommissie en we zullen daar ook werk van maken, om op die manier het hopelijk af te sluiten en het interfederale energiepact te kunnen opvolgen.

De voorzitter

De heer Schiltz heeft het woord.

Voorzitter, collega’s, hoewel in het voorstel van resolutie er weinig inhoud staat, wordt er toch veel over gepraat. Dat is niet onterecht. Ik zal niet lang praten, maar ik zal enkele punten aanstippen die ik zelf zeer belangrijk vind.

Met dit voorstel van resolutie maken we een begin van een nieuwe vorm van besluitvorming. We consulteren namelijk eerst de mensen die betrokken zijn. We doen dat niet alleen met een formele hoorzitting of door snel een paar koepelorganisaties te horen, maar met een brede consultatie van alle betrokken partijen. Op basis daarvan zullen we een aantal bakens uitzetten waar het beleid zich de komende jaren op kan richten.

Op die manier zullen we tot een heel grondige besluitvorming komen. Dat is nodig, want de uitdagingen bij een transitie naar een hernieuwbaar en duurzaam energiesysteem zijn gigantisch. Het past dus om over deze problematiek grondig na te denken en om niet weg te kruipen in het eigen politieke gelijk.

Ik ben ook om die reden heel dankbaar dat de collega’s van de oppositie heel constructief hebben meegewerkt en dat ze een paar inhoudelijke verschillen en partijverschillen opzij hebben gezet om tot een goede procesarchitectuur te komen van dit besluitvormingsproces.

Om die reden zal ik met heel veel tevredenheid straks voor dit voorstel van resolutie stemmen.

De voorzitter

De heer Beenders heeft het woord.

De heer Rob Beenders (sp·a)

Voorzitter, inhoudelijk is er door de meerderheid al heel wat verteld. Ik kan niet op tegen het schema van de heer Gryffroy, ik zal daarom kort aansluiten van op mijn bank. Vanuit de oppositie zullen we uiteraard heel constructief meewerken om tot een energiepact te komen. We vinden het een goed initiatief om dit kamerbreed te dragen. Zeker omdat we verwachten van de sector en van de stakeholders om unaniem achter een energiepact te staan, lijkt het ons niet meer dan logisch dat we vanuit het beleid schouder aan schouder dezelfde signalen uitstralen.

Uiteraard is er ook gezegd dat dit voorstel van resolutie inhoudelijk geen statement inneemt. Het is ook geen wildcard voor inhoudelijke invullingen, daarvoor zal een heel proces worden opgezet waarvoor ook een aantal richtdata in het voorstel van resolutie staan vermeld. Het zijn ambitieuze richtdata. We zijn ervan overtuigd dat we, door kamerbreed voor dit voorstel van resolutie te stemmen, die data ook zullen halen.

We willen dan ook de collega’s van de meerderheid danken. We vonden het een heel snel en constructief proces waarbij we inhoudelijk heel snel aansluiting hebben kunnen vinden om het steunen. We kijken uit naar een intensieve werking voor het proces dat hier wordt voorgesteld.

We hopen dat er zo meteen kamerbreed voor zal worden gestemd.

De voorzitter

De heer Danen heeft het woord.

Ook wij zijn blij dat we gezamenlijk een voorstel van resolutie kunnen voorstellen. Dat is inderdaad belangrijk omdat we vragen dat stakeholders gezamenlijk achter een bepaald pact gaan staan. Het zou dan ook een heel vreemd signaal zijn indien we dat hier niet parlementsbreed zouden kunnen doen. Ik dank dus de andere partijen om hier samen met ons aan te werken.

Het is heel belangrijk om vast te stellen – dat blijkt uit allerhande enquêtes – dat heel wat mensen ermee akkoord gaan dat de strijd tegen klimaatverandering de toekomst voorbereidt en de creatie van banen en van de economie stimuleert. Dat is iets waar geen enkele discussie over bestaat: misschien wel over de mate waarin, maar niet over het feit op zich, want dat staat als een paal boven water.

Het energielandschap maakt een heuse transitie door. Een aantal fundamenten blijven natuurlijk heel erg belangrijk: bevoorradingszekerheid, duurzaamheid en betaalbaarheid. Het zijn voorwaarden voor een nieuw energiesysteem. Het is de bedoeling dat we daar met dit proces dat nu in gang wordt gezet, aan tegemoet zullen komen.

We hopen met onze fractie alleszins dat we in plaats van het achterhoedegevecht dat we tot nu toe al te vaak hebben gevoerd, in de toekomst een voortrekkersrol kunnen spelen. Daar willen we heel graag aan meewerken. Het is geen blanco cheque, we gaan in het parlement heel regelmatig terugkoppelen naar wat hier in het proces wordt afgesproken.

De voorzitter

Vraagt nog iemand het woord? (Neen)

De bespreking is gesloten.

We zullen straks de hoofdelijke stemming over het voorstel van resolutie houden.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is gesloten.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.