U bent hier

De voorzitter

Het antwoord wordt gegeven door minister-president Peeters.

De heer Reekmans heeft het woord.

Peter Reekmans

Voorzitter, minister-president, ik ben eigenlijk blij dat u mijn vraag gaat beantwoorden. De nadruk ligt toch wel meer op de buitenlandse investeringen dan op de haveninfrastructuur.

U zat op de eerste rij tijdens ons bezoek aan Singapore. De voorzitter van de havengigant Port of Singapore Authority (PSA) liet u weten dat onze havens van Antwerpen en Zeebrugge enorm veel potentieel hebben. Dat wisten we natuurlijk al. Hij liet u echter ook weten dat hij meer samenwerking tussen die havens wenste en dat de Vlaamse Regering meer zou moeten investeren.

Natuurlijk, PSA, de firma in Singapore, is niet de eerste de beste. Het is een van onze grotere investeerders, zelfs een van de grootste.

Als je ziet dat ze sinds 2002 meer dan 1 miljard euro hebben geïnvesteerd in onze havens, dan kan dat tellen. Dat is heel belangrijk, zeker in economisch niet al te rooskleurige tijden. Hij liet ineens ook weten dat hij nog meer investeringen van plan is indien de samenwerking beter zou verlopen. We hebben zo’n zes jaar geleden Flanders Port Area opgericht.

Mijn vraag is heel concreet. Wat is uw mening over de huidige samenwerking tussen de havens van Zeebrugge en Antwerpen? Hoe evalueert u het project Flanders Port Area? Of heel concreet: hoe verloopt de samenwerking en hoe zou u die verbeteren na uw gesprek met PSA?

De voorzitter

Mevrouw Turan heeft het woord.

Güler Turan

Voorzitter, minister-president, mijn vraag was aan u gericht, ik ben dan ook heel blij dat u hier vandaag staat. Dat de haven van Antwerpen belangrijk is, daar moet ik u niet van overtuigen. Ik moet u er evenmin van overtuigen dat Zeebrugge, Oostende en de andere havens even belangrijk zijn. (Rumoer)

Ik mag Gent inderdaad niet vergeten, u hebt gelijk. Als er nog andere zijn die ik ben vergeten...

Een boodschap die we krijgen van het containerbedrijf PSA, inderdaad niet de minste, is een heel belangrijk signaal, minister-president. U was zelf aanwezig en u hebt van PSA International moeten horen dat het verder wil investeren indien – was het een voorwaarde of een bedenking? – de Vlaamse Regering meer gaat investeren in de havens en de samenwerking tussen de havens beter wordt. Het gaat niet alleen over de havens van Antwerpen en Zeebrugge, maar in het algemeen over de havens. Het is nodig om de concurrentiepositie van onze eigen havens in de wereld beter te garanderen.

Wat waren de vragen die aan de Vlaamse Regering werden gericht? Hoe zult u eraan tegemoetkomen of tegemoet kunnen komen?

De voorzitter

De heer Penris heeft het woord.

Jan Penris

Minister-president, u hebt vorige week een belangrijke trip gemaakt naar Azië, belangrijk voor de Vlaamse economie, voor onze handel, voor onze industrie en voor onze havens. U zult genoteerd hebben dat wij u niet hebben teruggeroepen van deze belangrijke trip, en dat om u te ondersteunen.

Er viel daar in Singapore nieuws te rapen. Een niet-onbelangrijke speler in het havengebeuren heeft u op de vingers getikt. Die speler heeft u te kennen gegeven dat hij als private – zogezegd private toch – instantie nogal zwaar investeert in de Vlaamse havens, maar dat u niet genoeg doet om de infrastructuur te optimaliseren.

Als het alleen PSA was geweest die het signaal uitstuurde, zouden we nog kunnen zeggen dat het om iemand gaat die een slechte dag had, maar dit signaal werd al meermaals en ook door andere belangrijke spelers uitgestuurd. De topmensen van MSC hebben jaren geleden al gezegd dat deze Vlaamse Regering beter kan.

We moeten beter, we moeten de ambitie hebben om onze Schelde te verdiepen, we moeten de ambitie hebben om onze haveninfrastructuur uit te breiden. Hoe lang zitten we nu al niet te wachten en te klungelen voor het bouwen van drie sluizen die elke haven vraagt? Hoe lang zitten we al niet te wachten op de realisatie van de IJzeren Rijn? Hoe lang zitten we al niet te wachten op de nodige hinterlandverbindingen?

Als ik dat zeg, dan is dat iemand die zich vanuit de oppositie, waarschijnlijk met een verzuurde reactie, tot u richt. Als belangrijke mensen, toplui, belangrijke spelers in het Vlaamse havengebeuren, u dat signaal geven, dan moet u daarop reageren. Vandaar mijn vraag: hoe reageert u daarop?

De voorzitter

Minister-president Peeters heeft het woord.

Minister-president Kris Peeters

Voorzitter, dames en heren, mijnheer Penris, de voorzitter van PSA is begonnen met ons te feliciteren. Ook dat wil ik toch even meegeven. Het is juist dat de belangrijkste investering van PSA in het buitenland zich in Antwerpen en Zeebrugge situeert. PSA is heel positief, zowel over Zeebrugge als over Antwerpen. Sterker nog, hij zei dat hij geloofde in de toekomst van deze beide haven, dat hij er bijkomend in wil investeren en dat hij vond en vindt dat we de concurrentiestrijd met Rotterdam, indien we daar op een goede manier verder mee omgaan, glansrijk kunnen winnen.

Het doet mij zeer veel plezier, en ook u hoop ik, om dit te horen van een topman van PSA, die wereldwijd zeer actief en dus zeer belangrijk is.

Het uitgangspunt was dat hij vond dat wij het zeer goed aanpakken. Hij had het in de eerste plaats over de havens van Antwerpen en Zeebrugge. Hij is ook zeer tevreden dat de uitdieping van de Westerschelde na zovele jaren gelukt is. Men heeft ook daar vastgesteld dat dit bijkomende trafiek mogelijk maakt. In het tweede deel van het gesprek heeft hij duidelijk gemaakt dat hij een nog nauwere samenwerking tussen Zeebrugge en Antwerpen – in beide havens heeft PSA geïnvesteerd – wenst te realiseren. Hij wil daar ook op een positieve wijze toe bijdragen.

Er zijn nog twee heel concrete elementen aan bod gekomen. Ten eerste, de ontsluiting van de zeehaven van Zeebrugge door het Schipdonkkanaal. Men is daarover in Singapore zeer goed geïnformeerd. Men weet exact waar dat dossier staat en hoe daarin de volgende stappen kunnen of moeten worden gezet. Of het nu het Schipdonkkanaal is of iets anders, voor hen is het van essentieel belang dat ook Zeebrugge door middel van een waterweg wordt ontsloten. Dit project is, volgens hen, een topprioriteit. Hij heeft, ten tweede, ook de problematiek van de weg aangehaald. Wij hebben afgesproken dat wij ook daar de juiste beslissingen moeten nemen. De tolheffing in de Liefkenshoektunnel, Oosterweel, enzovoort: dat moet volop worden bekeken. Zeker ook het interhavenverkeer, wat hier al meerdere keren aan bod is gekomen.

Mijnheer van Rouveroij, u was een van de meest enthousiaste verdedigers van Flanders Port Area. Ik ben u daar nog altijd dankbaar voor. Spijtig genoeg hebt u nu die functie niet meer, maar u kunt het wel nog positief blijven duiden. In Singapore zei men dat dat het juiste concept is. Dat er in dat concept verder moet worden samengewerkt, niet alleen tussen Antwerpen en Zeebrugge, maar ook met Gent en Oostende, is zonneklaar.

Mijnheer Penris, u hebt in het verleden nog gesteld dat wij moesten opletten dat wij niet vanuit Vlaanderen moesten zeggen hoe het moet en dat wij niet de Vlaamse zeehavens van hieruit moesten organiseren. U hebt dat in het verleden afgeblokt. De beide CEO’s waren daar aanwezig. Zij hebben gezegd dat zij verder zullen onderzoeken hoe ze zo snel mogelijk stappen kunnen zetten om het concept Flanders Port Area nog concreter ingang te doen vinden. Ik vind het heel positief dat niet u of niet ik maar dat men vanuit PSA en vanuit de bedrijven die actief zijn in die beide havens zegt dat wij dat moeten doen. Men heeft ook een concreet voorstel gedaan en gevraagd of het niet mogelijk is om alle cijfers van alle havens in een keer de wereld in te sturen. Dan zal het duidelijk zijn dat de Vlaamse havens boven de Nederlandse havens uit steken. Die signalen zullen zeer goed worden ontvangen in de rest van de wereld. Wij zullen ook concrete stappen moeten zetten met de tweede zeesluis in Antwerpen. Ik ga ervan uit dat hiermee medio 2011 effectief kan worden gestart. De boodschap was daar: “Werk meer samen en dan zullen wij van PSA dat volledig ondersteunen en bijkomende investeringen doen.”

Dat is het resultaat van die vergadering, waarop ik heel positief heb gereageerd. Minister Crevits, die het dossier van Flanders Port Area verder concreet vormgeeft, zal dit nu met meer kracht realiseren, met respect voor de verscheidenheid en eigenheid van elke haven. Wij moeten met die havens stappen vooruit zetten. PSA heeft dat nu zonneklaar onderstreept.

Peter Reekmans

Minister-president, met een betere uitbouw en een betere samenwerking zullen we niet alleen meer investeerders aantrekken, dan zullen de havens van Zeebrugge en Antwerpen zelfs groter worden dan Rotterdam. U weet dat. Het project Flanders Port Area loopt al zes jaar.

U krijgt hier vandaag, naar aanleiding van uw bezoek aan Singapore en uw gesprek met PSA, de vraag naar meer samenwerking. U zegt dat minister Crevits dat met meer kracht zal doen.

Minister-president, ik wil absoluut niet negatief doen, want ik vind dat we hier heel veel positieve zaken hebben gehoord. Vlaanderen zou met zijn havens zelfs groter kunnen worden dan Rotterdam. U zegt dan we dat vandaag met meer kracht zullen doen. Minister-president, we zouden de logistieke draaischijf van Europa worden. Met onze wegen vol gaten zal dat niet lukken. Met de havens hebben we heel veel potentieel. Ik vrees echter dat u meer zult moeten doen dan dit dossier met meer kracht aanpakken.

Güler Turan

Minister-president, ik dank u voor uw uitvoerige antwoord. Het is goed dat u met een positief signaal bent teruggekomen uit Singapore. PSA is niet een van de minste Antwerpse bedrijven, en we willen dat graag zo houden.

Wanneer het parlement het voorstel tot spoedbehandeling straks goedkeurt, dan zullen we straks het voorstel van resolutie bespreken. De komende dagen verwachten we het witboek Nieuw Industrieel Beleid. U weet ook dat onze havens heel belangrijk zijn. De internationale uitstraling en aantrekkelijkheid zijn en blijven een punt.

De twee CEO’s hebben gezegd dat ze bereid zijn tot verdere samenwerking. U moet proberen de andere havens daarbij te betrekken en nagaan hoe ver u kunt gaan. Ik denk niet dat we daar tijd te verliezen hebben.

Jan Penris

Ik wil wel meer samenwerken, maar ik blijf bij mijn standpunt dat de kracht van onze havens juist ligt in hun hanzeatische traditie, in het feit dat we niet op een jacobijnse manier denken zoals in Frankrijk. We werken op een van onderuit gestuurde manier.

We hebben zes ambitieuze havens in Vlaanderen: twee in West-Vlaanderen, een in Oost-Vlaanderen, een in Antwerpen, een in Brussel en zelfs een in Limburg. Voorzitter, ik noem ze niet graad de Alberthaven, maar de haven van Genk of bij uitbreiding zelfs de Peumanshaven.

Die hanzeatische traditie moeten wij koesteren. Dat is precies de reden waarom belangrijke groepen als PSA en MSC ons blijven aanlopen. Die hanzeatische gedrevenheid moet echter ondersteund worden door de ambitie van onze hogere overheid om infrastructureel te doen wat onze klanten vragen. Ik had in uw antwoord graag gehoord, en dat mag voor mijn part gerust vrijblijvend zijn, dat u op dat vlak een signaal zou uitsturen. Quod non, maar u hebt straks nog de repliek om dat alsnog te doen.

De voorzitter

De heer Verstreken heeft het woord.

Johan Verstreken

Minister-president, ik ben blij dat u zegt dat er naast Antwerpen nog andere havens zijn zoals Gent en Oostende. De haven van Zeebrugge is niet aan bod gekomen, maar u bent die zeker niet bewust vergeten. Het lijkt me beter om nog meer samen te werken en al dan niet te fusioneren. Wat is de stand van zaken van verregaande samenwerkingsakkoorden tussen de havens van Oostende en Zeebrugge, al dan niet met Antwerpen erbij?

Elke haven moet voor een of andere specialisatie gaan. Het langetermijnplan dat voor Oostende op tafel lag, moet misschien eens herbekeken worden. Grootschalige zaken kunnen daar immers moeilijk doorgaan. Het lijkt me beter om zware containertrafieken langs Zeebrugge te sturen. Dat is vlakbij Oostende en voor de werknemers 10 minuten verder rijden met de tram. Oostende zou zich kunnen toespitsen op zijn traditie als vissershaven, op recreatie, carferry’s, lichte cruiseschepen enzovoort en de nieuwe groene-energiemogelijkheden.

Dat plan is aan herziening toe. Er worden momenteel ook spoorlijnen aangelegd die wellicht nooit zullen worden gebruikt. Voor we verdere investeringen doen, moet dat eerst zeer goed worden bekeken. Wat is uw reactie daarop?

Ik nodig iedereen ook uit voor ‘Oostende voor Anker’ dit weekend.

De voorzitter

Mevrouw Van Volcem heeft het woord.

Minister-president, Hans Smits heeft een ambitieuze voorstelling gegeven van de haven ven Rotterdam. Daarin pleit hij voor meer samenwerking met Antwerpen. Als Vlaams minister-president moet u echter ook uw andere havens verdedigen, inzonderheid de haven van Zeebrugge die de haven van de toekomst is. Die haven van Zeebrugge heeft een zeer strategische ligging en is als het ware de natuurlijke voorhaven van Antwerpen.

De minister-president heeft in het verleden inspanningen geleverd om de samenwerking tussen Zeebrugge en Antwerpen te verfijnen en te verbeteren. Ik kijk naar de ambitie van de haven van Rotterdam en ik vraag de minister-president met grote aandrang een visie voor alle havens in Vlaanderen uit te werken. Hij moet ambities hebben. Hij moet niet enkel luisteren naar de zorgen van een bedrijf uit Singapore, maar ook naar de zorgen van de derde stad van Vlaanderen. Deze stad heeft een stadscontract met de Vlaamse Regering afgesloten en vraagt om een dringende ontsluiting om de leefbaarheid te kunnen waarborgen.

De voorzitter

De heer Watteeuw heeft het woord.

Filip Watteeuw

Voorzitter, PSA wil meer samenwerking. Eigenlijk wil iedereen meer samenwerking. Ik begrijp niet goed wat hier zo nieuw aan is. Een samenwerking kan een betere benutting van de infrastructuur, een intensiever gebruik van de terreinen en een daling van de milieudruk teweegbrengen. Ik kan echter enkel vaststellen dat het allemaal zeer lang duurt.

Er is hier al naar Flanders Port Area verwezen. Ik stel vast dat de samenwerking tussen de havens lijkt op een bootje dat ergens zonder motor, zeil of roer ronddobbert. Het komt er maar niet van. Bepaalde vorige sprekers hebben al verklaard dat de minister-president meer energie in die samenwerking moet steken. Ik zou graag eens vernemen wat hij concreet zal doen om die samenwerking eindelijk op gang te brengen. Het gaat niet enkel om Antwerpen en Zeebrugge, maar ook om Gent en de andere havens.

Indien iedereen dan toch zo graag naar PSA luistert, zou ik tot slot nog twee opmerkingen willen maken.

De minister-president heeft naar de ontsluiting van Zeebrugge en naar het Schipdonkkanaal verwezen. Een van de redenen waarom dit zo lang aansleept, is het feit dat studie na studie wordt opgestapeld en elke beslissing wordt uitgesteld. Er wordt maar niet beslist dat de verbreding van het Schipdonkkanaal zinloos is.

PSA heeft eveneens verklaard dat de Liefkenshoektunnel tolvrij moet worden gemaakt. We nemen hier akte van. Ik veronderstel dat iedereen die PSA een belangrijke speler vindt, dan ook ons voorstel van resolutie zal steunen om de Liefkenshoektunnel tolvrij te maken.

Minister-president Kris Peeters

Het grote voordeel is dat ik er bij was. Ik bevond me in een bevoorrechte positie. De heer Watteeuw haalt het standpunt van PSA over een tolvrije tunnel aan als een gezagsargument voor zijn eigen stelling. Ik zeg enkel dat iedereen moet weten wat hij wil.

Ik werk met respect voor de verschillende havens, voor hun eigen geschiedenis en voor hun eigen identiteit. Ik kan niet vanuit mijn positie verklaren dat iedereen nu moet samenwerken en dat het allemaal op een welbepaalde manier moet verlopen. Daar wordt stap voor stap over gepraat. Het is de bedoeling van onderuit tot een samenwerking te komen.

De vertegenwoordiger van PSA heeft het, met uitzondering van het Schipdonkkanaal, niet over de infrastructuur gehad. Hij heeft verklaard dat er meer moet worden samengewerkt. Hij is actief in Zeebrugge en in Antwerpen, en hij wil niet langer met beide havens afzonderlijk spreken. Hij wil dat de havens een enkele lijn volgen. Dat is het standpunt van PSA. Hij heeft de Vlaamse Regering niet om bijkomende investeringen gevraagd. Hij heeft zelfs uitdrukkelijk vermeld dat dit niet zijn bedoeling is. Hij wil enkel meer samenwerking.

Ik ga ervan uit dat we het concept van Flanders Port Area stap voor stap en met respect voor de havens verder kunnen invullen. Ik zou als minister-president ook graag aan de vier havens en zeker aan de twee grote havens kunnen vertellen hoe het moet gebeuren en in welke richting iedereen moet marcheren. In dat geval zou ik hier echter te horen krijgen dat ik het zo niet moet aanpakken en dat ik respect voor bepaalde zaken moet tonen.

Het gaat om een combinatie. We proberen dit vorm te geven. Dit vraagt, spijtig genoeg, wel wat tijd. Het voortschrijdend inzicht duurt bij sommigen wat langer. Ik heb naar de uitspraken van de vertegenwoordiger van PSA verwezen omdat hij een krachtig signaal heeft gegeven. We moeten dit signaal aanwenden om de havenbesturen duidelijk te maken dat wij hier niet om vragen. Het is een vraag van de gebruikers van de havens. Die investeringen zijn in het belang van de havens.

We geven de haven van Zeebrugge de nodige ruimte, ook ten aanzien van de havens van Gent en Antwerpen. Vlaanderen is verschillende havens rijk. Ik ben bezorgd dat een Vlaamse haven een verdere samenwerking met Rotterdam zou ontwikkelen. De haven van Antwerpen zou de andere Vlaamse havens links kunnen laten liggen en zou met Rotterdam kunnen samenwerken.

Ik zou dat te allen prijze willen plaatsen in Flanders Port Area, waar ook de andere havens bij betrokken zijn, en dus niet alleen Antwerpen en Rotterdam verder willen ontwikkelen. Dat zou nadelig zijn voor de andere havens.

Voorzitter, als conclusie wil ik stellen dat het om een belangrijk onderhoud en een belangrijke zending ging, en dat we er verder werk van maken. Het is nu echter niet het moment om bijkomende infrastructuur aan te kondigen. Er zit al voldoende in de pipeline. Met de steun van het Vlaams Parlement moeten we de Flanders Port Area verder op de kaart zetten, met, ik herhaal, respect voor de verschillende invullingen en identiteiten van de Vlaamse havens.

Peter Reekmans

Minister-president, een van uw ViA-projecten om van Vlaanderen de logistieke draaischijf van Europa te maken, is jammer genoeg mislukt. Dat zie ik ook niet echt lukken. We moeten wel ambitie hebben. We mogen de ambitie hebben om op wereldniveau mee te draaien. We kunnen dat met onze havens. Collega’s, met de havens mogen we echt de ambitie hebben om op wereldniveau mee te spelen.

Minister-president, als we van onze havens de vaarschijf van de wereld willen maken, dan moeten we effectief een tandje bijsteken en moet u meer doen dan vandaag met het project dat we vandaag kennen en dat al zes jaar loopt. Ik heb dus één concrete vraag voor uw regering: steek een tandje bij om deze haalbare ambitie van Vlaanderen waar te maken, en zelfs groter te worden dan Rotterdam.

Güler Turan

Ik denk dat de economische crisis ook voor de meeste van onze havens voorbij is. Het aantal containerschepen die nu de haven van Antwerpen aandoen, ligt op het niveau van voor de crisis. Dat zal ook een van de redenen zijn waarom zo een belangrijk internationaal bedrijf verder in Antwerpen wilt investeren.

Minister-president, u zegt dat u de samenwerking niet kunt opleggen en dat dat een beetje tijd vergt. Ik zou er toch op willen aandringen het signaal positief op te nemen en met alle havens na te gaan naar welke samenwerking, welke betere werking we kunnen gaan. Het gaat inderdaad niet altijd om infrastructuurwerken. Ook de CEO’s van Antwerpen en Zeebrugge hebben gezegd dat er meer investeringen moeten komen. Ik denk dat u tijd moet nemen om met de besturen van de verschillende havens samen te zitten zonder al te veel tijd te verliezen.

Jan Penris

Minister-president, ik was er inderdaad niet bij toen u in Singapore was. Ik stel voor dat u me de volgende keer uitnodigt, zodat we samen kunnen spreken.

Ik heb dus ook niet letterlijk gehoord wat de heer Fock Siew Wah aan u heeft meegedeeld. Ik heb begrepen dat hij qua infrastructuur twee bekommernissen had: de realisatie van het Schipdonkkanaal, dat in Vlaanderen een beetje moeilijk ligt, en het snel tolvrij maken van de Liefkenshoektunnel. Dat laatste is veel makkelijker. Op dat vlak kunnen we zeer snel oplossingen vinden. Als we dat al doen, zijn we al een stapje verder.

Maar onthoud, minister-president, dat niet alleen de heer Fock Siew Wah een belangrijke speler is in Vlaanderen. Er zijn ook anderen. Ik noem de heer Aponte, de heer Huts. Die zeggen allemaal dat Vlaanderen te weinig investeert in de haveninfrastructuur. Heb minstens de ambitie om ook naar die mensen te luisteren. Vlaanderen zal u dankbaar zijn. (Applaus bij het Vlaams Belang)

De voorzitter

Het incident is gesloten.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.