U bent hier

De voorzitter

De heer Van Hauthem heeft het woord.

Joris Van Hauthem

Mijnheer de minister, het stond in de sterren geschreven dat we elkaar nog wel eens terug zouden ontmoeten met betrekking tot dit dossier. Vorige week hebben we in de commissie voor Binnenlandse Aangelegenheden uitvoerig van gedachten gewisseld over uw beslissing om de kandidaat-burgemeesters van Linkbeek, Kraainem en Wezembeek-Oppem niet te benoemen.

Ik, maar ook anderen zoals de heer Demesmaeker en mevrouw De Wachter, drongen erop aan om de tuchtprocedure in gang te zetten. We vinden dat het na al die jaren stilaan genoeg is geweest. U zei toen dat de niet-benoeming op zich al een bijzonder zware sanctie is en dat we maat moeten houden en redelijk moeten zijn. Die woorden vindt u allemaal terug in het verslag. U stelt dat we moeten begrijpen dat die mensen zwaar zijn aangeslagen en dat we ze dus eventjes met rust moeten laten.

Ik zei toen dat er een carrousel op gang zou komen - niet wegens de beslissing, want achter die beslissing staan we. We wisten evenwel dat er, zoals in de jaren tachtig in Voeren, een carrousel op gang zou komen. Eerst was er de benoeming van Happart, dan kwam de vernietiging van die benoeming, dan kwam er opnieuw een voordracht, enzovoorts. En we wisten ook dat de Franstaligen niet zouden afgeven.

Ten minste de waarnemend burgemeester van Linkebeek blijkt al zodanig aangeslagen dat hij opnieuw en flagrant provoceert en in de illegaliteit gaat door toe te staan dat afgelopen maandag op de gemeenteraad opnieuw Frans is gesproken. Hij stond dat toe, en voegde eraan toe dat het moest gedaan zijn met de ondemocratische en unilaterale maatregelen van 'die Keulen'. Daar kwamen zijn woorden zo ongeveer op neer.

Een tweede element is wel dat de voorzitter van de MR het dossier opnieuw op tafel gooide. Hij stelde dat er niet over een staatshervorming kan worden gesproken als er geen oplossing komt voor de benoeming van de drie burgemeesters of als de uitbreiding van het Brusselse Gewest op tafel komt. Als dat laatste zou gebeuren, dan hebben we er helemaal niets meer te zeggen.

U bent een brave mens. Ik meen dat. U kwam hier zeggen dat we ze hard genoeg hebben gestraft, maar ze beginnen opnieuw en gaan opnieuw in de illegaliteit. En de heer Reynders zegt dat de Franstalige wereld in zijn geheel - hij had het over 'we' - de Franstalige kandidaat-burgemeesters opnieuw voordraagt. Ik was toen niet de enige om te zeggen dat u de tuchtprocedure moet opstarten om die nakende carrousel te stoppen. U had het zelf over 'een circusvertoning'. De krachtmeting is nog maar pas begonnen, en u staat niet tegenover het gemeentebestuur van Linkebeek, dat van Kraainem of dat van Wezembeek-Oppem, maar tegenover dat van de hele Franstalige politieke wereld. Dat is vandaag de tegenstander.

U bent een braaf en goed mens. U wilt de zaken zeer correct afhandelen.

Als de vos de passie preekt…

Joris Van Hauthem

De overzijde speelt het spel echter niet correct. De vraag is dus hoe ver men in die gemeenten te ver mag blijven gaan. Wanneer zult u eindelijk de tuchtprocedure starten? Als u het verslag van de waarnemer van de provincie Vlaams-Brabant onder ogen zult krijgen, dan zult u kunnen lezen dat men niet alleen in de illegaliteit is gegaan, maar bovendien heeft aangekondigd dat men dat zal blijven doen. Men spuwt u dus in uw gezicht.

Het wordt tijd dat u zegt dat het afgelopen is met die brave houding en dat u de tuchtprocedure opstart die moet leiden naar de definitieve afzetting van de burgemeesters van die drie gemeenten. We verwachten van u niets anders.

De voorzitter

Minister Keulen heeft het woord.

Mevrouw de voorzitter, collega's, ik ben een beetje verbaast over de kwaliteiten die me hier worden toegedicht. In de Franstalige pers wordt de indruk gewekt dat ik, als minister van Binnenlands Bestuur, het ergste ben wat deze streken sinds de zondvloed is overkomen. Blijkbaar denken ze er daar helemaal anders over dan de heer Van Hauthem, die hier als de vos de passie preekt.

Onze waarnemers zijn ambtenaren van de administratie Binnenlands Bestuur. Ze wonen de bijeenkomsten van die gemeenteraden bij.

Ze hebben me het verslag bezorgd. De betogen in het Frans zijn ongeldig en tellen dus niet mee. Laat duidelijk zijn dat op de gemeenteraden Nederlands moet worden gesproken. Dat geldt zowel voor de uitvoerende mandatarissen, de burgemeester en de schepenen, maar ook voor de gemeenteraadsleden. De betogen in het Frans zijn dus ongeldig en als op die basis besluitvorming is tot stand gekomen, dan wordt de besluitvorming ook vernietigd. Er is geen federale wet die betogen in het Frans op een gemeenteraad toelaat, wat de heer Thiery ook mag beweren. Iedereen spreekt Nederlands, ook de gemeenteraadsleden.

Het is een praktijk die al jarenlang bestaat en waar men zich jarenlang aan heeft gehouden. We wijken daar nu niet van af. Ik heb heel wat telefoons gekregen sinds maandagavond, tot deze namiddag toe. Geen enkele federale wet laat dat toe. Hij heeft geen voet om op te staan. Er zijn arresten van de Raad van State waarin duidelijk staat dat iedereen op de gemeenteraad Nederlands moet spreken.

U gaat licht over de niet-benoeming van de burgemeesters. Uw houding is er een van: "het zou er nog moeten aan mankeren". Het is echter een heel zware beslissing geweest. U speelde toen de grote ongelovige Thomas. U hebt me tijdens de laatste plenaire vergadering laten herhalen dat de benoeming van de burgemeesters geen onderdeel kon zijn van de federale onderhandelingen. Ik heb woord gehouden en de beslissing genomen. Ik had er de steun van de Vlaamse Regering voor, maar heb ze uiteindelijk genomen.

U stelt dat de Franstalige pers er nog altijd niet van is bekomen dat we gewoon voet bij stuk hebben gehouden, en een beslissing hebben genomen op juridische gronden en niet uit politieke overwegingen. Bovendien hebben we met de Franstalige wereld in 2001 in het kader van de Lambermontakkoorden afgesproken dat de benoeming van de burgemeesters en het toezicht op de gemeentebesturen een zaak van de gewesten is. Het zijn dus de gewestministers bevoegd voor Binnenlands Bestuur die benoemen. We houden onze Franstalige collega's aan hun afspraken. Dezelfde actoren zitten vandaag weer aan tafel. Didier Reynders, Elio Di Rupo en Joëlle Milquet hebben mee de Lambermontakkoorden goedgekeurd. We houden hen aan hun afspraken uit 2001.

Laat het ook duidelijk zijn dat ik de burgemeesters niet heb benoemd. Ik heb dat veertien dagen niet gedaan en ben absoluut niet zinnens dat te doen binnen zes weken of zes maanden. Ik houd voet bij stuk, al twijfelen sommige mensen daaraan. Voor mij speelt dat niet.

Er is het rapport van de gouverneur. Het is een vrijblijvend advies, maar het is opgebouwd met juridische argumenten. De beslissing is genomen en blijft genomen.

Wat Linkebeek betreft, laat ik me niet opjagen. Die gemeente is opnieuw bezig een palmares op te bouwen. We inventariseren de feiten, en op een zeker ogenblik zal ik opnieuw mijn verantwoordelijkheid opnemen. Ik hoop echter dat we de betrekkingen tussen aan de ene kant Linkebeek, Kraainem, Wezembeek-Oppem en aan de andere kant de Vlaamse Regering en de hele Vlaamse overheid kunnen normaliseren in het belang van de mensen die er wonen. We doen dat ook in de andere faciliteitengemeenten met een Franstalige meerderheid. We doen dat correct in Drogenbos en in Wemmel en sinds kort ook in Sint Genesius-Rode. Ook met de OCMW's in deze zes faciliteitengemeenten werken we constructief samen in het belang van de inwoners, Vlamingen en Franstaligen.

We zijn niet doctrinair en willen samenwerken. We willen wel dat de wetten in alle gemeenten gelden. We willen niet dat in drie gemeenten, Linkebeek, Kraainem en Wezembeek-Oppem, de wetten niet worden toegepast.

De dingen die nu gebeuren, worden opnieuw geïnventariseerd en bijgehouden door het Vlaams Binnenlands Bestuur, de toezichthoudende overheid.

Mevrouw Morel, u bent aan het gesticuleren, maar we hebben die beslissing ook genomen bij de niet-benoeming. Toen dachten sommigen, uw fractie op kop, dat die benoeming alsnog zou plaatshebben en we toch pas op de plaats zouden maken, omdat men dat wel federaal zou regelen. Ik denk dat ook de kandidaat-burgemeesters in Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem dat gedacht hebben. We hebben ons gewoon aan de wetten gehouden en we zullen dat ook in de toekomst doen.

Ik hoop vooral - en we bewijzen dat met de gemeentebesturen in de faciliteitengemeenten Drogenbos, Wemmel en Sint-Genesius-Rode - dat die gemeenten constructief kunnen samenwerken met de toezichthoudende overheden, in het belang van de bewoners, zowel Vlamingen als Franstaligen.

Voor de rest wordt alles gevolgd en op tijd en stond zal ik opnieuw mijn verantwoordelijkheid nemen. Maar ik doe vooral een beroep op het gezond verstand bij de lokale verantwoordelijken in Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem.

Joris Van Hauthem

Mijnheer de minister, ik wil toch twee dingen rechtzetten. Ik heb altijd in uw correctheid geloofd en nu zegt u zelf, voor de vierde keer en zonder dat ik het vraag, dat u die personen ook in de toekomst niet zult benoemen. U moet mij daar niet van overtuigen. Het is goed dat u dat vandaag in dit Vlaams Parlement zegt, ten aanzien van degenen die nog altijd hopen om dat dossier in de formatiebesprekingen te krijgen. U herhaalt wat u ook vorige week hebt gezegd, met name dat u die personen, als ze opnieuw worden voorgedragen, niet zult benoemen.

U hoopt altijd op de goede wil, maar die is er langs de andere kant niet. Ik was gisteren, samen met de heer Van Nieuwenhuysen, aanwezig bij een voorstellingsvergadering van Vlabinvest in Linkebeek, waar men ten behoeve van de burgers kwam uitleggen wat Vlabinvest is en wat de mogelijkheden zijn. Dat gaf ons de gelegenheid om nadien ook een praatje te maken met de gemachtigd ambtenaar. Als men de verhalen hoort over hoe die mensen, bijvoorbeeld in Wezembeek-Oppem, tegengewerkt worden op alle mogelijke manieren, op het vlak van vergunningen, nutsvoorzieningen enzovoort, zeg ik dat u naïef bent als u nog altijd gelooft in de goede trouw van die mensen, die hun gemeente misbruiken om aan communautaire politiek te doen. Ze hebben geluk dat het rijke gemeenten zijn, die een aantal financiële middelen, bijvoorbeeld subsidies, eigenlijk niet nodig hebben.

Mijnheer de minister, wat maandag in Linkebeek is gebeurd, kunt u niet zomaar over uw kant laten gaan. Dat zal opnieuw gebeuren in Wezembeek-Oppem en wellicht ook in Kraainem. De carrousel is in gang gezet. Wij vragen u, voor de zoveelste keer, om dat een halt toe te roepen en duidelijk te laten voelen wie de voogdijminister is. Hoe lang kan men nog zo veel te ver gaan? Als u niets doet, gaat men opnieuw een beetje met u lachen.

Ik onthoud wel uit uw antwoord dat u zegt dat de dossiers zich opnieuw zullen opstapelen en u op tijd en stond uw verantwoordelijkheid zult nemen. U hebt de kandidaat-burgemeesters niet benoemd. Als u dan uw verantwoordelijkheid zult nemen - en ik heb liever dat u dat vandaag doet dan morgen -, betekent dat op termijn, als ze blijven volharden in de boosheid, toch een tuchtprocedure? Dat heb ik toch goed begrepen, want een andere maatregel hebt u niet meer.

Mijnheer de minister, neem die maatregel liever vandaag dan morgen, want u staat niet tegenover individuele gemeentebesturen, maar tegenover een heel Franstalig front. Als u dat doet, zult u de steun hebben, niet alleen van ons, maar van heel dit Vlaams Parlement, daar ben ik van overtuigd. (Applaus bij het Vlaams Belang)

De voorzitter

De heer Demesmaeker heeft het woord.

Mark Demesmaeker

Mijnheer de minister, u weet dat u altijd op onze steun en waardering hebt kunnen rekenen voor de manier waarop u uiteindelijk bent gekomen tot de niet-benoeming van die drie burgemeesters.

Vorige week, tijdens de interpellatie in de commissie voor Binnenlandse Aangelegenheden, hebben we u gewaarschuwd dat ze u zullen blijven uitdagen. Het viel te voorspellen.

Mijnheer de minister, als een burger door het rood licht rijdt, dan riskeert hij een sanctie. Wie te hard rijdt, overtreedt de wet en riskeert een sanctie, tenminste als hij tegen de lamp loopt. Deze burgemeesters lopen tegen de lamp: niet één keer of twee keer, maar herhaaldelijk, bijna wekelijks. Heel Vlaanderen was getuige van de beelden uit Linkebeek in het journaal. Uw waarnemer van de provincie is ook iedere keer getuige van de feiten. Waarom worden die mensen niet gestraft?

Ik kan begrijpen dat de gewone man in de straat die de wetten wel moet naleven, zich vragen begint te stellen. Ook taalwetten zijn wetten en moeten dus nageleefd worden. Deze mensen doen dat gewoon niet, ze willen dat niet doen en zullen dat nooit doen. Wie in de streek woont, wie de regio kent en wie de geschiedenis van die gemeenten kent, weet welk vlees we daar in de kuip hebben. Ik vraag me af in welk soort systeem we terechtkomen als roodrijders vrijgepleit worden omdat ze beweren kleurenblind te zijn, want dat is in feite wat hier gebeurt.

Mevrouw de voorzitter, dames en heren, laat het duidelijk zijn, ik verstop me nooit voor verantwoordelijkheid, maar ik laat me ook niet opjagen. Ik pas de wetten toe en handhaaf ze. Ik verwijs daarvoor naar Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem. Degenen die nu proberen om me het vuur aan de schenen te leggen, waren toen ook degenen die de grootste argwaan en twijfel hadden of het ooit zo'n vaart zou lopen, of we ooit zo principieel zouden durven zijn. We hebben de beslissing genomen die u allemaal kent. Aan de andere kant van de taalgrens zijn ze er nog altijd niet goed van. Het was een correcte beslissing.

U vraagt me om niet naïef te zijn. In Sint-Genesius-Rode zat mevrouw Delacroix-Rolin ook helemaal in het foute kamp. Op een zeker ogenblik heeft ze bijgestuurd. Ze heeft zich aangepast en zich verbeterd. Mensen die zich aanpassen, die verbeteren, die zich inschrijven in de lijn van de Vlaamse Regering en de wetten toepassen en handhaven zoals het een gezagsdrager past, zijn bij ons welkom. Ook dat moeten we duidelijk laten blijken. Rode was nochtans al afgeschreven, want die mevrouw zat in het kamp van de vier. De zaak leek al verloren. We moesten er met de voorhamer tegenaan gaan. U ziet dat de zaken soms echter evolueren en opschuiven in de goede richting.

Ik hoop dat van dit antwoord vooral mijn oproep onthouden wordt om het gezond verstand te gebruiken. We moeten denken aan de bevolking van Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem. We moeten denken aan de Vlamingen en de Franstaligen die er wonen. We moeten werken in het belang van de bevolking. Dat is wat de mensen van ons verlangen, hier in Vlaanderen, maar ook federaal en lokaal, bij de gemeentebesturen.

Joris Van Hauthem

Mijnheer de minister, het is mooi wat u allemaal zegt, maar men moet wel met twee zijn.

Wat Rode betreft, heb ik in de commissie al opgemerkt dat de beslissing om de drie niet te benoemen en de vierde wel, uiteraard een politieke beslissing is, weliswaar gebaseerd op het advies van de gouverneur dat u ons hebt bezorgd en dat ik heel aandachtig heb gelezen. In antwoord op uw goede wil ten aanzien van Rode, heeft de burgemeester bij haar eedaflegging verklaard dat ze zich er nooit bij zal neerleggen dat de voogdij exclusief Vlaams is. Wij noemen dat stank voor dank, mijnheer de minister.

De heer Demesmaeker gebruikt het juiste beeld. Men is niet alleen door het rood gereden, niet één keer of twee keer of drie keer, maar vier keer en men werd ook elke keer geflitst. De volgende keer, zeggen ze, rijden we opnieuw door het rood. En er zal opnieuw geflitst worden. Dat is al gebeurd en nu roept u op om het gezond verstand te gebruiken in het belang van de inwoners. Ik twijfel niet aan de oprechtheid van uw woorden, maar u staat tegenover een tegenstander die die woorden in de wind slaat. U mag zich in dit dossier niet zwak opstellen, want zij zoeken de confrontatie.

Verdorie, is de niet-benoeming mij zwak opstellen? U moet ernstig blijven.

Joris Van Hauthem

Ik heb niet gezegd dat u zwak was bij de niet-benoeming.

Ik zeg dit trouwens niet alleen: de heer Demesmaeker en mevrouw De Wachter van sp.a delen mijn mening. Het zijn mensen uit de regio. We zeggen allemaal dat het niet-benoemen een eerste stap was en dat het nu definitief afgelopen moet zijn.

Ik was niet de enige om dat te vragen. Ik zeg alleen: toon u niet zwak door nu te wachten. Ze willen de confrontatie, wel, ze kunnen ze krijgen. Want wie schrik heeft, krijgt ook slaag.

De voorzitter

Het incident is gesloten.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is geopend met een beperkt aantal plaatsen. Bezoekers die een plenaire vergadering willen bijwonen, sturen een mailtje naar 
onthaal@vlaamsparlement.be met daarin naam en geboortedatum.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.