U bent hier

De voorzitter

De heer Demesmaeker heeft het woord.

Mark Demesmaeker

Mevrouw de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, we zijn eergisteren met een aantal collega's getuige geweest van wat er zich heeft afgespeeld op de gemeenteraadszittingen van drie faciliteitengemeenten rond Brussel, namelijk Linkebeek, Kraainem en Wezembeek-Oppem. We hebben daar met onze eigen oren gehoord en met onze eigen ogen gezien hoe de gemeenteraden op aanstoken van FDF-voorzitter Maingain de taalwet hebben overtreden. Het was een provocatie, wat ook de bedoeling was van het FDF. We hebben het daar vorige week al uitgebreid over gehad, want we zagen het aankomen. Het was te verwachten dat er herrie zou zijn en dat er incidenten zouden plaatsvinden. We hebben daarvoor gewaarschuwd.

Het is mijn ogen nog altijd onbegrijpelijk dat deze gemeenteraadszittingen hebben kunnen plaatsvinden, goed wetende dat vooraf werd opgeroepen tot het stellen van onwettige daden. Ik vraag me af of het echt niet mogelijk is om in zo'n geval die vergaderingen op voorhand te verbieden. Maar goed, ze hebben plaatsgevonden. Minister Van Mechelen, die vorige week in uw plaats antwoordde, was bijzonder duidelijk: als leden van de gemeenteraad in deze Vlaamse gemeenten in het Frans debatteren, dan zijn alle beslissingen die daar zouden worden goedgekeurd, nietig.

Mijnheer de minister, u hebt al in de pers laten weten dat u deze beslissingen inderdaad zult vernietigen en dat het dossier van die drie waarnemende burgemeesters nog maar eens verzwaard wordt. Het gaat om drie gemeenten waar de burgemeesters nog niet zijn benoemd omdat de provinciegouverneur nog altijd een onderzoek aan het voeren is. U hebt al bij herhaling gezegd dat de burgemeesters zelf niet meewerken aan dat onderzoek, maar het integendeel tegenwerken. Deze keer is er opnieuw, willens en wetens, een flagrante overtreding van de taalwetten zoals ze zijn bevestigd door onder meer de Raad van State.

Op de zittingen waren ook waarnemers van de provincie aanwezig, die een verslag hebben opgemaakt. Mijnheer de minister, welke overtredingen hebben die waarnemers precies vastgesteld? Verzwaart dat inderdaad het dossier dat tegen die burgemeesters loopt? U hebt in de pers verklaard dat u zeker en vast voor het einde van dit jaar deze zaak uit de wereld wil helpen en een oplossing wil forceren, desnoods door op zoek te gaan naar een andere burgemeester buiten de gemeenteraad. Op welke basis legt u zich deze timing op?

De voorzitter

De heer Van Hauthem heeft het woord.

Joris Van Hauthem

Mevrouw de voorzitter, mijnheer de minister, wat maandag gebeurd is, is gebeurd. Het was een beetje aangekondigd. Veertien dagen geleden zei u hier nog dat de heer Maingain niets te vertellen heeft in Vlaanderen. Hij is blijkbaar wel in staat zijn eigen kompanen op te roepen tot het bijeenroepen van een extra gemeenteraad - want daar ging het eigenlijk om - met slechts drie punten op de agenda, waaronder de uitbreiding van het Brusselse Gewest en het recht op het gebruik van het Frans. Zoals aangekondigd, hebben ze dat ook in het Frans gedaan. Dat was aangekondigd. Wij zijn gaan protesteren. Ook dat was aangekondigd. Ik neem aan dat u dat ons niet kwalijk zult nemen - ieder zijn rol.

Ik denk dat u juridisch gelijk hebt. Ze schermen met een arrest van het Arbitragehof van 1998, terwijl er evenveel arresten van de Raad van State zijn die heel duidelijk bepalen dat alles wat bijdraagt tot de besluitvorming in de bestuurstaal, dus in het Nederlands, moet gebeuren.

Tot daar het juridische aspect van deze kwestie. Onder meer op basis daarvan hebt u besloten de beslissingen te vernietigen. Het gaat weliswaar slechts over moties, niet over gemeenteraadsbesluiten. Maar goed, u kondigt aan die te zullen vernietigen, daar de taalwetgeving overtreden is. So far, so good.

Uiteindelijk vind ik het op zich niet slecht wat maandag in de Rand is gebeurd, en dat dit ook is uitgezonden in heel Vlaanderen. Van Lanaken tot Zwankendamme hebben de gewone mensen kunnen zien door wat soort arrogante creaturen, die meestal nog een adellijke naam hebben, die gemeenten worden bestuurd. Zij zijn wat koetervlaams komen praten voor de camera's van VRT en VTM. Het is positief dat de mensen in Vlaanderen die daar niet dagelijks mee worden geconfronteerd, ook dat eens hebben gezien.

Maar dan nu het politieke aspect van de zaak. Mijnheer de minister, er zijn niet veel mogelijkheden. U zegt altijd dat u juridisch correct ageert op zaken die op een juridisch niet-correcte wijze gebeuren. Welnu, ik heb het al jarenlang herhaaldelijk gezegd in dit parlement, en ik zal erop blijven hameren: u moet daar ook politiek tegen reageren. Dit is immers een politieke actie, een politiek statement dat ze de taalwetgeving en de taalgrens niet aanvaarden. Het is ons bij zoveel staatshervormingen gezegd dat die taalgrens definitief was. Welnu, bij elke staatshervorming moeten we betalen om opnieuw te mogen horen dat ze nu echt wel definitief is. Het is bij die mensen nooit definitief.

U moet politiek ageren. Ik vraag me af wat er nu nog nodig is, boven op het dossier van het niet-benoemen van een aantal burgemeesters, waaronder de burgemeesters van die drie gemeenten, Linkebeek, Kraainem en Wezembeek-Oppem, om te zeggen dat het afgelopen is. Wat is er nog nodig om te besluiten dat het administratief onderzoek van de benoeming weliswaar is wat het is, maar dat u ze niet alleen niet gaat benoemen, maar ook artikel 71 van het Gemeentedecreet nu eens eindelijk zult toepassen en de tuchtprocedure opstarten om ze eenvoudigweg af te zetten? Dat zou het enige mogelijke politieke signaal zijn ten aanzien van het politieke statement dat maandag vanuit Wallonië is gedaan ten aanzien van de Vlaamse Rand en dus ten aanzien van heel Vlaanderen.

Neem nu eens eindelijk uw verantwoordelijkheid. U moet daar echt niet bang voor zijn. Ik zei het de vorige maal al: wie bang is, krijgt ook slaag. Wanneer gaat u nu eindelijk eens de tuchtprocedure opstarten om ervoor te zorgen dat die heerschappen niet alleen geen burgemeester kunnen worden, maar gewoon worden afgezet? (Applaus bij het Vlaams Belang)

De voorzitter

De heer Van Rompuy heeft het woord.

Eric Van Rompuy

Mevrouw de voorzitter, mijnheer de minister, geachte leden, ik heb hier vorige week Frans gesproken, en zal dat nu ook doen.

Ik zal beginnen met een citaat van de heer Reynders uit een document dat we in Halle-Vilvoorde een paar dagen voor de verkiezingen in onze brievenbus hebben gekregen. Hij zei: "S'il y a une patrie à donner au francophones, s'il y a une patrie à leur faire aimer, c'est une patrie francophone, une Belgique francophone."

Het is in die sfeer dat de jongste weken in de faciliteitengemeenten wordt geageerd: une Belgique francophone, une patrie francophone. Ze willen een deel van Vlaanderen bij Brussel voegen. Ik heb dat ooit een ´Anschluss´ genoemd en dat heeft men mij heel erg kwalijk genomen. Nu stel ik vast dat die op de agenda van gemeenteraden staat.

In de Rand van Brussel wordt op dit ogenblik de Belgische staatshervorming in vraag gesteld. Men aanvaardt niet langer de voogdij van de Vlaamse Regering over de faciliteitengemeenten. ?C´est une rebellion contre la tutelle flamande?, zo heb ik gelezen in La Libre Belgique. Men aanvaardt niet dat die gemeenten in Vlaanderen liggen, dat er een Vlaamse Regering is die omzendbrieven kan uitvaardigen, dat er een wet is op de faciliteitengemeenten en dat er een wet is op het taalgebruik bijvoorbeeld in de gemeenteraden. Men plaatst zich buiten de rechtsorde.

Dat is ook maandagavond gebeurd. Ik was daar niet bij aanwezig, mijnheer Van Hauthem, want ik denk dat men dit moet overlaten aan de lokale mandatarissen. In Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem hebben onze lokale mandatarissen door de zaal te verlaten heel duidelijk aangetoond dat die gemeenteraden buiten de rechtsorde verliepen.

De Franstaligen betwisten de omzendbrief-Peeters en het taalgebruik in de faciliteitengemeenten. Dat is een heel groot probleem. Het is in de eerste plaats een lokaal probleem, want die mensen moeten nog benoemd worden. U moet als minister van Binnenlandse Aangelegenheden uw verantwoordelijkheid nemen op basis van een dossier. We zullen de volgende weken zien wat het gevolg daarvan is. Gisteren hebt u in de media al laten weten dat het bijkomende elementen zijn in het dossier van de kandidaat-burgemeesters. Ze overtreden manifest de wet, niet alleen tijdens de verkiezingsperiode, maar ook als voorzitter van de gemeenteraad. Ze hebben in die functie uitnodigingen verstuurd die illegaal zijn.

Bovendien staan we voor regeringsonderhandelingen over Brussel-Halle-Vilvoorde, over de splitsing en de voorwaarde die door de Franstaligen wordt gesteld. Als ze, nu er moet worden onderhandeld over wettelijke regelingen in verband met de faciliteitengemeenten, provoceren en bewust de wet overtreden, dan is er een enorm probleem voor de samenhang tussen de gemeenschappen. Dit dossier van de faciliteitengemeenten raakt ook aan de essentie van het samenleven in dit land. Als één deel de wet niet langer respecteert, hoe kan er dan gediscussieerd worden over Brussel-Halle-Vilvoorde? Dit is een enorm probleem.

Ik vraag daarom aan de Vlaamse Regering om heel krachtig te reageren op wat er gebeurd is, maar wel binnen de wettelijkheid, want die is ook de onze. We moeten nu dus niet vragen om de adviezen van de gouverneur naast ons neer te leggen en om onmiddellijk sancties op te leggen. U moet uw verantwoordelijkheid nemen op basis van het dossier. De conclusie die getrokken zal worden, is heel duidelijk. Bovendien moet aan de Franstaligen het signaal worden gegeven dat ´la patrie francophone´ en ´la Belgique francophone´ ophouden aan bepaalde grenzen en dat ze die niet moeten verleggen in Vlaanderen.

De voorzitter

Minister Keulen heeft het woord.

Mevrouw de voorzitter, dames en heren, ik heb ondertussen de besluiten opgevraagd van de drie gemeenteraden in Kraainem, Linkebeek en Wezembeek-Oppem. Ik heb ze nog niet gekregen, dat duurt altijd een tijdje.

Zoals u al vertelde, heb ik ook waarnemers naar die gemeenteraadszittingen gestuurd, en hun verslagen zijn overduidelijk. Er werden wel beslissingen genomen, mijnheer Van Hauthem, en er zijn stemmingen gehouden. Ik zal die beslissingen vernietigen. Ik beschouw ze als niet-bestaand, en er werden geen feiten gecreëerd.

Het is politiek belangrijk om het ook even over de inhoud van de motie te hebben. Het eerste punt is de uitbreiding van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest met Vlaamse-Randgemeenten. Ik denk dat ik praat voor het hele parlement - met uitzondering van één collega want het zou pas nieuws zijn als hij met ons zou meedoen - als ik zeg dat dat uitgesloten en onbespreekbaar is! Opdat de heer Maingain het zou verstaan: het is 'exclus'! Laat het heel erg duidelijk zijn dat er geen sprake van kan zijn!

Wat het gebruik van het Frans betreft, is de taalwetgeving duidelijk. Arresten van de Raad van State, de ministeriële omzendbrieven, de jarenlange praktijk, allemaal zeggen ze hetzelfde: in Vlaanderen, ook in de Randgemeenten, wordt tijdens de gemeenteraden Nederlands gesproken. Het tweetalige regime bestaat in het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest, maar bij ons spreekt men Nederlands tijdens de gemeenteraadszitting.

Ik vind dit eigenlijk gek. Ik ben ook minister van Inburgering. Aan alle nieuwkomers vragen wij dat ze Nederlands leren, dat ze taalcursussen volgen, dat ze respect opbrengen voor onze wetten. Het lijkt me absoluut niet te veel gevraagd dat kandidaat-burgemeesters hetzelfde doen. Ik heb veertien dagen geleden inderdaad gezegd dat de heer Maingain in Vlaanderen niets te zeggen heeft. En dat verandert niet!

U kent mij als een redelijk mens. Ik heb dat bewezen in twee andere faciliteitengemeenten: in Drogenbos en in Wemmel heb ik de burgemeesters meteen benoemd. Alles verloopt daar volgens de wet en die mensen gedragen zich correct. Voor mij moet een burgemeester een echte burgervader zijn, een verzoenende persoon die namens heel zijn gemeenschap optreedt en geen onruststoker is. Dat laatste heeft zich echter maandag voorgedaan.

Ik heb de verslagen van de bewuste gemeenteraden opgevraagd. Deze feiten zullen aan de bestaande dossiers worden toegevoegd, en worden opgenomen in het administratieve onderzoek van de gouverneur. De dossiers tegen de drie kandidaat-burgemeesters zijn al niet licht. Ik ben het beu. Ik ben het spuugzat! Ik heb alle dossiers opgevraagd. Ik ga dit niet apart behandelen. Nu een tuchtonderzoek voeren, zou niet verstandig zijn. Als we hieromtrent een tuchtonderzoek opstarten, maken we er een geïsoleerd feit van. (Opmerkingen)

Laten we de feiten van maandagavond aan de bestaande dossiers toevoegen. Ik zal voor de jaarwisseling een beslissing nemen.

Gemeenteraden verbieden, kan ik niet, mijnheer Demesmaeker. Ik kan de democratie niet verbieden. Ik kan wel onwettige beslissingen vernietigen. Dat doe ik ook, dat blijf ik doen.

Mark Demesmaeker

Ik dank u voor uw antwoord, mijnheer de minister. Het is geen geïsoleerd feit, zegt u, maar elk feit is een geïsoleerd feit. Het is echter een feit dat zich bij herhaling heeft afgespeeld. De afgelopen jaren hebben we niet anders gezien dan een opeenstapeling van dergelijke feiten. Hoe kunt u van de burger verwachten dat hij de wet naleeft, als sommige mandatarissen de wet naast zich neerleggen? Ze kunnen dat al jaren doen zonder enige sanctie. Hoe kan dat?

Ik moet me aansluiten bij de heer Van Hauthem. U hebt zelf aangegeven dat er nog geen sancties getroffen zijn. U weet toch dat wij een eed moeten zweren als wij een lokaal mandaat opnemen. We zweren dan dat we de verplichtingen van ons ambt zullen nakomen. Behoort het naleven van de wetten niet tot die verplichtingen? Ik vraag me af wat er nog nodig is vooraleer u tegen dit soort mensen een tuchtonderzoek zult starten.

Joris Van Hauthem

Mijnheer de minister, we voelen ons op de duur zoals de drie musketiers, maar dan zouden we wel verwachten dat op uw plaats d'Artagnan staat. Maingain is wel flamboyant, maar hij heeft niets te zeggen. Het gaat niet verder dan wat politiek nodig is.

Mijnheer de minister, uw antwoord is: "dit komt erbij op de stapel". Wellicht zult u die burgemeesters definitief niet benoemen. Als burgemeesters en schepenen dergelijk gedrag vertonen, dan moet u ophouden met enkel juridisch te ageren tegen politieke agitatie, die heel bewust de wet overtreedt. U moet de politieke moed hebben om daar conclusies uit te trekken. Er is maar één conclusie, namelijk het afzetten van de waarnemend burgemeesters. Zeg nu toch niet dat u een tuchtonderzoek niet wilt mengen met het administratief onderzoek, dat nu al bijna een jaar loopt. Op die manier ontvlucht u uw politieke verantwoordelijkheid.

Mijnheer de minister, u moet dit zelfs doen. Er is niet alleen het Gemeentedecreet dat zegt dat u een tuchtonderzoek kunt openen, dat kan leiden tot schorsing en afzetting - dat is uw politieke appreciatie als voogdijminister -, er is ook de taalwetgeving over bestuurszaken. In die wetgeving staat in artikel 57: "De gezagsdragers en ambtenaren die door bevelen of handelingen de bepalingen van deze gecoördineerde wetten omzeilen of pogen ongedaan te maken, worden disciplinair gestraft."

Dat staat niet in het Gemeentedecreet, maar in de taalwetgeving over bestuurszaken, die van openbare orde is. Die wet verplicht u om disciplinair op te treden. Die geeft u geen mogelijkheid meer om na te gaan of u die burgemeesters zult schorsen of afzetten. Als u daar zelf als minister van Binnenlands Bestuur op staat, dan moet u die taalwetgeving toepassen. Dat artikel is heel duidelijk: "De gezagsdragers en ambtenaren die door bevelen of handelingen de bepalingen van deze gecoördineerde wetten omzeilen of pogen ongedaan te maken, worden disciplinair gestraft." Het gaat niet over 'kunnen' of 'mogen', dat moet u doen, zeker als minister.

De taalwetgeving is van openbare orde. U moet dus disciplinair optreden. Doet u dat niet, dan schendt u zelf de taalwetgeving. U zou toch niet door het leven willen gaan, enerzijds als minister van Binnenlands Bestuur, die zegt dat de heer Maingain niets te vertellen heeft en die de besluiten zal vernietigen, en anderzijds als iemand die de taalwetgeving niet toepast omdat hij de politieke moed niet heeft.

Mijnheer de minister, als ik de heer van Hoobrouck hoor zeggen: "Il faut que la dictature de la langue néerlandaise s'efface", dan zeg ik: hou op met dat administratief onderzoek, neem uw politieke verantwoordelijkheid en zet die heerschappen af. Dan zult u de echte d'Artagnan zijn. U hebt die mogelijkheid, en u wordt er ook toe verplicht door de taalwetgeving. Doe het dan eindelijk. (Applaus bij het Vlaams Belang)

Eric Van Rompuy

Mijnheer Van Hauthem, die burgemeesters zijn niet benoemd, en de minister wacht bepaalde elementen van het onderzoek af. Hij moet dat ook doen. We kunnen moeilijk verwijten dat iemand de wet overtreedt en dan zelf geen onderzoek doen. Er zijn procedures die we moeten volgen. Het antwoord van de minister is duidelijk. Hij heeft twee weken al gezegd dat ze de omzendbrief-Peeters hebben geschonden en dat daarover een administratief onderzoek bezig is.

Nu heeft hij gezegd dat ze de taalwet hebben overtreden door op de gemeenteraadszitting Frans te spreken. De burgemeesters van de gemeenten Linkebeek, Wezembeek-Oppem en Kraainem willen benoemd worden. De minister heeft gezegd dat deze overtredingen bij het dossier worden gevoegd. Het is duidelijk dat die heren nooit zullen kunnen worden benoemd.

Zij hebben tweemaal heel duidelijk de wet overtreden. We mogen niet verwachten dat de minister vandaag al een uitspraak doet. Dat zou niet verstandig zijn, aangezien andere, hogere rechtsinstanties daarop toekijken. Maar de conclusie is wel duidelijk.

Op dit moment betwist men in de Rand rond Brussel de voogdij van de Vlaamse Regering over de faciliteitengemeenten. Die voogdij is gerealiseerd in de Pacificatiewet van 1988 en bevestigd door de Lambertmontakkoorden in 2000. Ik vind het heel erg dat men een federaal federatieberaad afhankelijk maakt van beslissingen die een Vlaamse Regering of een Vlaamse minister van Binnenlands Bestuur moet nemen. Ik vind het heel erg dat de heren Reynders en Maingain zeggen geen discussie over Brussel-Halle-Vilvoorde te willen starten zonder dat daarbij een beslissing wordt genomen door de Vlaamse Regering, terwijl ze zeer goed weten dat de minister die beslissing niet kán nemen omdat er ten aanzien van de burgemeesters een aantal wettelijke voorzieningen bestaan.

Op die manier stellen zij de rechtsorde in België in vraag. Ik zie in de betrokken gemeenten de ene Belgische vlag naast de andere hangen, maar de heren die met de vlag van 'la Belgique francophone' zwaaien, weigeren de wettelijkheid in de faciliteitengemeenten te eerbiedigen.

Mijnheer de minister, ik hoop dat u in de komende dagen of weken de beslissing zult nemen. U moet dat uiteraard doen met alle nodige jurisprudentie. Het zou immers een enorme 'gaffe' zijn om nu een juridische beslissing te nemen, die dan door de Raad van State of andere instanties vernietigd wordt. We leven nog altijd in een rechtsstaat, en die moet gerespecteerd worden. En dat kan alleen als wij ook de voorzichtigheid die de minister soms aan de dag moet leggen, respecteren.

Voor mij telt het resultaat, niet de profilering op het moment zelf. Ik ben tevreden met het antwoord van de minister. In de volgende weken zullen de beslissingen genomen worden. Ik ben wel erg bezorgd over de invloed die dat heeft op het federale formatieberaad. Men moet daar kunnen werken aan een vertrouwensrelatie om tot een oplossing te komen. Die vertrouwensrelatie wordt momenteel echter genoyauteerd door de heren Maingain en Reynders en door de gebeurtenissen in de faciliteitengemeenten.

De voorzitter

De heer Gatz heeft het woord.

Sven Gatz

Mevrouw de voorzitter, mijnheer de minister, ik ben het met de vraagstellers eens dat wij moeten reageren als dat nodig is. De minister heeft mijns inziens ook adequaat gereageerd. We mogen echter niet de fout maken om te overreageren, want dat is precies wat de heer Maingain met zijn provocatie wil bereiken. We moeten het hele plaatje in het oog blijven houden.

Uit een onderzoek van de huidige en de vorige regering over de integratiebereidheid van Franstaligen in de Rand blijkt immers dat een derde bereid is zich te integreren, bijvoorbeeld door hun kinderen naar het Nederlandstalig onderwijs te sturen, dat een derde daar helemaal niet toe bereid is, en dat een derde daar ergens tussenin zit.

Aan de mensen die mordicus weigeren zich te integreren en doen alsof ze in Brussel wonen, zullen we nog een vette kluif hebben. We zullen hen dagelijks op een vriendelijke, maar kordate manier duidelijk moeten maken dat ze in Vlaanderen wonen. De mensen die wel van goede wil zijn, zijn uiteraard op de goede weg. Wij moeten ons nu vooral concentreren op die groep die er tussenin zit.

Mijnheer de minister, u bent in deze kwestie de behoeder van de wettelijkheid, maar minister Vandenbroucke is wel bevoegd voor het karakter van de Vlaamse Rand. Ik wens dan ook dat u hiervoor nauw contact met hem houdt. Wij moeten er op termijn in slagen de twijfelende Franstaligen, die toch al enkele stappen hebben ondernomen om zich in Vlaanderen als Vlaming of Belg te integreren, ertoe te bewegen dat zij ons beschouwen als hun wettige vertegenwoordigers, en niet de radicale Franstaligen die eergisteren dat slechte stukje theater hebben opgevoerd.

De voorzitter

Mevrouw De Wachter heeft het woord.

Else De Wachter

Ik sluit me grotendeels aan bij de collega's die deze vragen hebben gesteld. Enerzijds is er het dossier van de gemeenteraadszittingen die hebben plaatsgevonden. Anderzijds is de impact van de huidige situatie in de regio niet onbelangrijk. We moeten hier vandaag een aantal heel duidelijke en concrete maatregelen vooropstellen. Ik wil een drietal belangrijke maatregelen vermelden.

Deze kandidaat-burgemeesters die momenteel fungeren als waarnemend burgemeester in de functie van eerste schepen, kunnen op dit moment niet meer benoemd worden. Zij hebben de taalwetgeving en de omzendbrief-Peeters niet toegepast. In hun waarnemende functie laten zij heel duidelijk toe dat in de gemeenteraad Frans wordt gesproken. Zij moeten dan ook onderworpen worden aan de tuchtprocedure voor de lokale mandatarissen. In dat kader is het duidelijk dat er opruiing van de bevolking is geweest en dat deze politici zich inciviek hebben gedragen. Mijnheer de minister, indien u duidelijk wenst op te treden en maatregelen wilt treffen, moet u nu in deze gemeenten orde op zaken stellen, zeker voor wat de naleving van de wetgeving en de correcte toepassing ervan betreft. (Applaus bij het Vlaams Belang)

Mijnheer de minister, u hebt duidelijk gezegd dat u de hele situatie beu bent. Ik vraag u dan ook waarom u niet onmiddellijk een commissaris van de Vlaamse Regering stuurt die kan optreden. Wij kunnen dit niet langer dulden vanuit dit Vlaams Parlement. (Applaus bij het Vlaams Belang en bij sp.a-spirit)

De voorzitter

De heer Van Eyken heeft het woord.

Christian Van Eyken

Mevrouw de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, ik was ook niet aanwezig op die bewuste gemeenteraadszittingen. Toch wil ik duidelijk maken dat er ook andere zaken zijn gebeurd dan door de drie vraagstellers is geschetst.

In de gemeenteraadszitting van Linkebeek zijn er ook nog andere beslissingen genomen dan die over de motie. Verder werd er niet door de collegeleden, maar wel door de gemeenteraadsleden Frans gesproken. Er wordt duidelijk verwezen naar een arrest van het Abritragehof van 10 maart 1998 waarin staat: "(…) dat de verplichting om in de randgemeenten tijdens de gemeenteraadszittingen de taal van het taalgebied te gebruiken uitsluitend geldt voor de burgemeester en de andere leden van het college van burgemeester en schepenen", en dus niet voor de andere leden van de gemeenteraad.

Mijnheer de minister, u hebt gezegd dat u alle beslissingen zult vernietigen. Onder meer in Linkebeek zijn een aantal beslissingen genomen waarbij enkel in het Nederlands werd gesproken. Wat zult u doen met de beslissingen die zijn genomen op die gemeenteraadszittingen?

Mijnheer Van Hauthem, die burgemeesters zijn inderdaad nog altijd niet benoemd. Het FDF is woedend dat het daar met waarnemende en niet met effectief benoemde burgemeesters zit. Het gaat dus over schepenen die het ambt van burgemeester uitoefenen. Daardoor hebben zij één Franstalig lid minder in het schepencollege, en dat is toevallig telkens een FDF'er. Dat maakt het voor die partij uitermate vervelend.

Ik hou me strikt aan de toepassing van de taalwetgeving. Als er onwettige beslissingen worden genomen, ben ik de eerste om op te treden en die te vernietigen.

Ik heb grondig nagedacht over het tuchtonderzoek. Het gaat dan echter steeds over een onderzoek van geïsoleerde feiten. Het lijkt me veel verstandiger om dat bij de stapel te leggen. Intussen is het dossier van die drie kandidaat-burgemeesters al bijzonder zwaar. Voor de jaarwisseling zal ik de knoop doorhakken en een duidelijke beslissing nemen.

Mijnheer Van Eyken, u zegt dat de schepenen Nederlands hebben gesproken maar de mandatarissen niet. De voorzitters van die gemeenteraden hebben echter niet verhinderd dat er Frans werd gesproken. Mocht iemand tijdens de plenaire vergadering Frans spreken, zou de voorzitter na de tweede zin vragen over te schakelen op het Nederlands. Het eerste deel zou alleszins niet gelden bij de besluitvorming, tenzij het gaat om citaten. Mijnheer Van Eyken, dat is ook de intentie waarom die mensen de Franse taal hanteren. De voorzitters hebben hier gewoon laten betijen, en hebben hun verantwoordelijkheid niet genomen. Dat is een voorbeeld bij uitstek van hoe ze de zaken laten aanmodderen, hoe ze circusvertoningen laten opvoeren.

Mevrouw De Wachter, u kent me ondertussen goed genoeg. We zien elkaar iedere week in de commissie voor Huisvesting. Van nature uit ben ik zeer redelijk. Nu ben ik het echter beu tot en met. Ik ben het eigenlijk spuugzat: dit circus moet eindelijk ophouden.

Wij houden ons aan de rechtstaat en volgen de procedures. Ik heb aan de gouverneur gevraagd om een onderzoek in te stellen, maar hij krijgt geen medewerking. Er worden vage, nietszeggende antwoorden gegeven of ze zijn gewoon naast de kwestie. Ik vraag nu aan de provinciegouverneur van Vlaams-Brabant om te stoppen met dat onderzoek en me alle documenten en alle bevindingen, inclusief de meest recente feiten, te bezorgen. Binnen dit en enkele weken, en alleszins voor de jaarwisseling, hak ik de knoop door.

Mark Demesmaeker

Mijnheer de minister, u hebt een paar weken inderdaad gezegd dat de heer Maingain in Vlaanderen niets te zeggen heeft. Als u meent wat u toen hebt gezegd, dan is een kordaat optreden nodig. Als dat niet gebeurt, houdt de heer Maingain niet op en gaat hij volgende keer zelfs een stapje verder. In mijn ogen kunnen die burgemeesters niet benoemd worden.

U kunt alles op een grote stapel leggen, maar let op dat de tafel niet bezwijkt onder het grote gewicht.

Ik sluit me ook aan bij de bemerkingen van mevrouw De Wachter: de tijd is gekomen om het veelbelovende hoofdstuk met sancties te schrijven.

Joris Van Hauthem

Mijnheer de minister, u zegt dat geschiedenis belangrijk is. Ik ben het daarmee eens. Ik ben ook historicus van opleiding. U zegt dat we tegenover een onwettig optreden enkel met juridische middelen kunnen reageren. Ook de heer Van Rompuy zegt dat we niets verkeerds mogen doen omdat de Franstaligen dan naar de Raad van State stappen. Dat ze dat maar doen, zou ik zo zeggen. Het duurt dan ook vijf jaar vooraleer er een uitspraak is.

Ik zal u twee voorbeelden geven. In de jaren negentig heeft de Franse Gemeenschap Carrefour gesubsidieerd. Dat was manifest onwettig. Brave mensen als we zijn, zijn we naar het Arbitragehof gestapt. Het heeft twee jaar geduurd vooraleer dat hof een uitspraak heeft gedaan. Ondertussen waren de miljoenen al uitgegeven. Bij de volgende begroting was dat weer het geval. Tegen de tijd dat het Arbitragehof een uitspraak had gedaan, waren de centen uitgegeven. Dat is de politieke realiteit. We kunnen wel juridisch gelijk hebben, het is echter zaak politiek gelijk te halen.

In de jaren tachtig werd de heer Happart keer op keer benoemd als burgemeester van Voeren. Dat gebeurde op een onwettige basis. Het resultaat was dat hij uiteindelijk geen burgemeester meer werd, maar de faciliteitenregeling was wel gebetonneerd. Dat is dan wel het resultaat van een steeds maar weerkerend onwettig optreden. Wij moeten maar eens dezelfde logica volgen.

Het verheugt me echter dat we niet meer alleen staan. Een paar weken geleden waren we de enige partij die een tuchtprocedure vroeg ten aanzien van de burgemeesters. Naar aanleiding van een interpellatie hebben we zelfs nog een motie ingediend, die massaal werd weggestemd. Tot mijn groot genoegen volgt niet nu alleen de heer Demesmaeker en zijn fractie onze stelling, ook mevrouw De Wachter zegt nu hetzelfde. Zij kent de situatie ook. Ze komt uit dezelfde gemeente als voormalig minister Peeters, die verantwoordelijk was voor de omzendbrief. Mijnheer de minister, ook daar heeft men er genoeg van. De sp.a-spiritfractie geeft u de boodschap niet alleen de beslissingen te vernietigen, maar ook komaf te maken met de stapel die op uw tafel ligt. Wees nu eens kordaat! De taalwetgeving dwingt u daar ook toe. Start eindelijk met de tuchtprocedure.

Nog twee keer en dan zullen de andere fracties misschien ook volgen. In dat geval zal de minister door het Vlaams Parlement worden gedwongen om te doen wat hij moet doen, met name die heerschappen afzetten. (Applaus bij het Vlaams Belang)

Eric Van Rompuy

De minister is duidelijk geweest. Ik heb hier zelden een minister horen verklaren dat hij het spuugzat is. Hij heeft een dossier met overtredingen van de wetgeving en van de omzendbrief Peeters samengesteld. Tijdens de zittingen van de gemeenteraden is de taalwetgeving overtreden. Als voorzitters van de gemeenteraden hebben de burgemeesters uitnodigingen verstuurd die tegen de taalwetgeving ingaan. De minister heeft de gouverneur gevraagd het dossier af te sluiten en alle door de waarnemers vastgestelde elementen in het dossier op te nemen. De minister heeft verklaard dat hij voor Kerstmis een beslissing zal nemen en dat het optreden van de burgemeesters illegaal is.

Mijnheer Van Hauthem, we kunnen veel van een minister vragen, maar we moeten hem de wettelijke procedure laten volgen. Hij moet een dossier samenstellen. Hij moet, conform de adviezen, een beslissing nemen. Dit is misschien het onderscheid tussen het Vlaams Belang en mijn partij. Als men in de politiek bijt, moet men vlees beethebben. Als een minister op een bepaald ogenblik een beslissing neemt, moet hij over een volledig en keihard dossier beschikken. We mogen niet overhaast te werk gaan, zoals u op de gemeenteraadszitting van Wezembeek-Oppem wel hebt gedaan. Ik vraag me af of het zin had tijdens de zitting naar voren te stormen, want u hebt enkel de indruk gewekt dat u al evenmin binnen de grenzen van de wettelijkheid wil ageren.

Wij vragen net respect voor de voogdijoverheid. Het Vlaams Parlement moet de voogdijministers toelaten binnen de grenzen van de wettelijkheid en op basis van een dossier een beslissing te nemen. Ik herhaal nogmaals dat wanneer men in de politiek bijt, men vlees moet beethebben. (Applaus bij CD&V)

De voorzitter

Het incident is gesloten.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is geopend met een beperkt aantal plaatsen. Bezoekers die een plenaire vergadering willen bijwonen, sturen een mailtje naar 
onthaal@vlaamsparlement.be met daarin naam en geboortedatum.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.