U bent hier

Plenaire vergadering

woensdag 26 september 2007, 14.04u

De voorzitter

De heer Verfaillie heeft het woord.

Jan Verfaillie

Mevrouw de minister, geachte collega's, op 16 september 2007 is er op de autoweg tussen Veurne en Jabbeke opnieuw een zeer zwaar en dodelijk ongeluk gebeurd. Twee mensen uit Wielsbeke reden in onverklaarbare omstandigheden door de middenberm en botsten op een vrachtwagen die uit de tegenovergestelde richting kwam.

Na een ongeval deze zomer heb ik contact opgenomen met de administratie om te vragen naar de voorwaarden voor het plaatsen van veiligheidsstootbanden langs onze autostrades. Volgens een richtlijn van 1988 mogen er, wanneer de middenberm breder is dan 12 meter, geen veiligheidsstootbanden geplaatst worden. In de praktijk worden er momenteel vanaf een breedte van 9 meter geen veiligheidsstootbanden geplaatst.

Mevrouw de minister, die richtlijn dateert van 1988, maar het verkeer is de voorbije 20 jaar enorm geëvolueerd. Als ik zie dat er op het stuk autosnelweg tussen Veurne en Jabbeke, met de havens van Calais en Zeebrugge, heel veel vrachtverkeer aanwezig is, denk ik dat we op 20 jaar tijd een enorme evolutie meegemaakt hebben.

Ik heb contact opgenomen met de lokale en federale politie, om de cijfers van de voorbije twee jaar op te vragen. In 2006 zijn er vijf dodelijke slachtoffers gevallen door het overrijden van de middenberm door de afwezigheid van veiligheidsstootbanden. Wat 2007 betreft, tonen de cijfers jammer genoeg aan dat er dit jaar al vijf doden zijn gevallen door verkeersongevallen door het overrijden van de middenberm.

Mevrouw de minister, hebt u, sinds mijn oproep, gevraagd aan de administratie om de richtlijn te herbekijken? Onderneemt u eventueel maatregelen om de verkeersveiligheid op onze autowegen te verbeteren?

De voorzitter

Minister Crevits heeft het woord.

Minister Hilde Crevits

Mijnheer Verfaillie, ik heb aandachtig naar uw vraag geluisterd en we hebben ook al contact gehad over het probleem, naar aanleiding van het dodelijke ongeval.

Het klopt inderdaad dat er een richtlijn bestaat van de administratie van 1988, maar die is al gedeeltelijk overruled door Europese reglementering. Die is dan ook opgenomen in een bericht dat aan de administratie werd overgemaakt in 2005.

Sinds 1988 ging men, wat de middenbermen betreft, niet over tot het plaatsen van middenbermen als er een vrije strook is van veertien meter. Sinds het aanvullende bericht van 2005 verwijst men naar literatuur- en verkeersstudies, waar men uit afleidt dat, als er een afstand is van negen meter, de kans minimaal is dat er ongevallen gebeuren.

Op de autosnelweg waar u naar verwijst, is er een vrije ruimte van veertien meter breed, omdat men initieel dacht om daar nog een rijstrook extra aan te leggen, maar die is er uiteindelijk niet gekomen.

De richtlijnen zijn niet te nemen of te laten en kunnen altijd, op basis van de plaatsgesteldheid, herbekeken worden.

Ik heb ook onderzocht of er nog dergelijke autowegen zijn. De A19 Kortrijk-Ieper heeft ook een heel brede strook, waar, naar mijn mening, nog geen ongevallen gebeurd zijn met dezelfde impact.

Het klopt inderdaad dat er de voorbije periode een aantal zeer ernstige ongevallen zijn gebeurd. Telkens, ook al zou dat statistisch niet kunnen, met voertuigen die op de tegenovergestelde rijrichting geraakt zijn en zo in frontale botsing kwamen met wagens of vrachtwagens.

Ik heb de administratie opdracht gegeven om onderzoek te doen naar de precieze oorzaken van de ongevallen. Er zijn ook middelen vrijgemaakt om voor die plaats oplossingen te zoeken. Die zullen er wellicht in bestaan dat op de meest gevoelige plaatsen veiligheidsstootbanden aangebracht worden.

Jan Verfaillie

Mevrouw de minister, ik dank u voor uw antwoord. Het is eigenlijk het ziekenhuis van Veurne dat me een aantal maanden geleden spontaan heeft gecontacteerd en zei dat er een probleem was. Bijna om de twee weken moet het ziekenhuis met de medische interventiegroep (mug) ingrijpen, niet alleen voor dodelijke ongevallen, maar ook voor ongevallen zonder grote menselijke gevolgen.

Mevrouw de minister, ik denk dat de cijfers, deze vijf dodelijke verkeersslachtoffers in 2006 en in 2007, aantonen dat er op dat stuk autosnelweg dringend gehandeld moet worden en dringend iets moet gebeuren. Ik ben blij dat u overweegt om veiligheidsstootbanden aan te brengen op de meest kritieke plaatsen.

Ik stel voor dat we op permanente basis een evaluatie maken en kijken hoe de toestand evolueert. We moeten er als overheid inderdaad alles aan doen en maximale inspanningen leveren om dodelijke verkeersongevallen te voorkomen.

De voorzitter

De heer Huybrechts heeft het woord.

Pieter Huybrechts

Mevrouw de minister, het is nu eenmaal een spijtig feit dat de Vlaamse autowegen, in vergelijking met andere landen, onveilig zijn.

En specifiek wat de middenberm betreft, hebben studies uitgewezen dat men best een zeer brede middenstrook van 18 à 20 meter aanlegt, zonder beveiligingsconstructie. Ik weet ook dat dit in ons zeer dichtbevolkte Vlaanderen niet of nauwelijks haalbaar is. Uit studies van het Verkeerspunt Veiligheid van de Provinciale Hogeschool Limburg blijkt dat de Vlaamse richtlijnen over de aanleg van autosnelwegen en ook over de aanleg van de middenberm, totaal verouderd zijn. De jongste richtlijn is meer dan twintig jaar oud. Dat is door de spreker ook aangehaald. U zult ook moeten toegeven dat dit met het huidige verkeer een totaal achterhaalde situatie is.

Mijn vraag is wat u zult doen om de huidige stand van de wetgeving te actualiseren en aan te passen aan de huidige noden en behoeften van het wegverkeer? Dat zal de verkeersveiligheid zeker ten goede komen.

De voorzitter

De heer Loones heeft het woord.

Jan Loones

Ik wil een positieve benadering aanbrengen. Er is laatst nog een mooie autoweg aangelegd, wat meteen ook een toeristische autoweg is geworden. Er is dus misschien een oplossing voorhanden. Ik heb al gezien dat wagens elkaar kruisen, vooral 's nachts natuurlijk, als ze snel willen terugkeren en simpelweg over de middenberm rijden. We kennen de situatie die zich in de 'neue Länder' voordeed toen de autowegen werden overgedragen van het vroegere Oost-Duitsland naar West-Duitsland. Dat was daar gebruikelijk. Bij ons gaat het eerder om een uitdrukking van vrijheid, maar het is niet zo veilig.

Men zou het kunnen beletten door in de middenberm simpelweg groen en struiken aan te planten. Ik begrijp niet waarom het daar niet gebeurt. Het zou meteen ook een toeristische meerwaarde kunnen betekenen waarmee men de seizoenen kan volgen. Het is eigenlijk de kam van de structuur, of de kamstructuur, de kam van de verbinding onder de plaatsen van de kust. Als men deze bedenking meeneemt, kunnen er misschien creatieve oplossingen worden gevonden. Breng geen verlichtingspalen aan. Het is immers een gelijkgronds aangelegde autoweg die het open landschap niet schendt. Beplantingen kunnen bovendien nog een meerwaarde opleveren.

Minister Hilde Crevits

Ik heb gezegd, mijnheer Loones, dat ik aan mijn administratie de opdracht heb gegeven om de verschillende mogelijke oplossingen te onderzoeken. Ik neem uw suggestie graag mee.

Mijnheer Huybrechts, ik denk dat u niet helemaal correct bent geïnformeerd. De omzendbrief dateert inderdaad van 1988 maar is aangevuld - ik heb hier de berichten meegebracht. Dat mag nog hoop ik, mevrouw de minister? Het is een aanvulling op de omzendbrief van 1988 en dateert van 2005 en verwijst zoals u zeer terecht aanhaalt, naar de recente nieuwe ontwikkelingen inzake veiligheid, die rekening houden met het toegenomen verkeer en zo meer. Dat is er allemaal in opgenomen.

U verwijst ook naar de Europese normering. We beschikken dus over een aanvulling, maar het kan een nuttige suggestie zijn om alles in een nieuwe omzendbrief te steken. We zijn eigenlijk mee met de laatste stand van zaken. De afstanden die u aanhaalt, staan ook vermeld op bladzijde 4 van dat bericht. Er staat: "Om te komen tot een volledige nul, komt men aan twintig meter." Nul betekent hier dat er zich nooit nog een ongeval kan voordoen. Vervolgens zakt men tot bijvoorbeeld 4 of 5 percent bij negen meter. De cijfers zijn bekend en opgenomen in de normering, maar worden niet ipso facto als regel gebruikt, maar moeten met de lokale situatie worden vergeleken en bekeken.

Jan Verfaillie

Ik heb nog een belangrijke vraag voor u, mijnheer de minister. Zijn er door de administratie al kredieten uitgetrokken om in 2008 de nodige aanpassingswerken te kunnen programmeren? Ze moeten in de begroting budgettair voorzien zijn.

Minister Hilde Crevits

De begroting 2008 moet hier nog worden goedgekeurd. Ik heb gezegd dat de administratie de opdracht heeft gekregen om de alternatieven te onderzoeken. Op de lopende kredieten nu zijn er beschikbare middelen om de oplossingen die nodig zijn, te financieren.

De voorzitter

Het incident is gesloten.

Actuele interpellatie van mevrouw Mieke Vogels tot de heer Kris Peeters, minister-president van de Vlaamse Regering, Vlaams minister van Institutionele Hervormingen, Havens, Landbouw, Zeevisserij en Plattelandsbeleid, over het ontslag van de secretaris-generaal van de administratie Economie Actuele interpellatie (Regl. art. 77bis)

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is geopend met een beperkt aantal plaatsen. Bezoekers die een plenaire vergadering willen bijwonen, sturen een mailtje naar 
onthaal@vlaamsparlement.be met daarin naam en geboortedatum.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.