U bent hier

Plenaire vergadering

woensdag 4 maart 2020, 14.02u

Voorzitter

De heer Ceyssens heeft het woord.

Minister, in 2004 heeft toenmalig minister Anciaux een inhaalverbod voor vrachtwagens ingevoerd bij regenweer. In 2007 kwam zijn opvolger, toenmalig minister Landuyt, tot de vaststelling dat er ook nog andere vormen van neerslag zijn, zoals ijzel, sneeuw enzovoort. Hij heeft daar dus een inhaalverbod bij neerslag van gemaakt. Dat is zeer terecht, want op Wikipedia vind je 42 verschillende vormen van neerslag terug. Dat gaat van lichte motregen over zware regen tot ijzel.

Op 14 november 2018 heb ik aan uw voorganger een actuele vraag gesteld. Die kondigde toen aan om dat verbod ook te handhaven met pluviometers. Ik vroeg hem hoe hij dat zou handhaven, want wat is neerslag? Hij heeft gezegd dat het moest vooruitgaan en dat hij pluviometers zou kopen, terwijl ondertussen op het federale niveau kon worden bepaald wat neerslag is. In het voorjaar van 2019 zouden er pluviometers worden geïnstalleerd met een budget van 100.000 euro.

In de afgelopen krokusvakantie was het vrij slecht weer in België en werd er nog altijd ingehaald tijdens regenweer, ook omdat er nog altijd grote onduidelijkheid is over het inhaalverbod bij neerslag. Het blijkt dat dat budget van 100.000 euro voor pluviometers er vandaag is, maar er zijn nog geen pluviometers. De vraag is zelfs of onze ANPR-camera's (Automatic Number Plate Recognition) compatibel zijn om de pluviometers erop aan te sluiten.

Minister, wat is de stand van zaken? Hoe kunt u duidelijkheid verschaffen wanneer er nu al dan niet regenweer is en er dus een inhaalverbod voor vrachtwagens geldt?

Minister Peeters heeft het woord.

Minister Lydia Peeters

Op dit ogenblik is er een algeheel inhaalverbod voor vrachtwagens wanneer het regent. U weet wellicht dat in april 2019 de federale overheid een koninklijk besluit heeft uitgevaardigd dat op 31 mei 2019 in werking is getreden, en dat toelaat om onbemand vast te stellen wanneer er een inhaalverbod is bij regen. Regen is natuurlijk subjectief. Als de wegen nat zijn, is het veiliger om dat inhaalverbod te respecteren. Daarom is de handhaving uiteraard heel belangrijk.

Mijn voorganger heeft inderdaad aangekondigd pluviometers te willen plaatsen op de bestaande ANPR-camera's. Hij had daarvoor veertien sites geselecteerd waar op de bestaande ANPR-camera's een pluviometer zou worden geplaatst. Die zijn vandaag de dag nog niet geplaatst omdat inmiddels is gebleken dat die moderne pluviometers eigenlijk niet aangepast zijn aan de bestaande ANPR-camera's en dat het toch niet zo eenvoudig is om dat zonder meer te doen.

Het inhaalverbod tout court is een algemene regel. Die geldt en moet worden gerespecteerd zoals al onze verkeersregels. De handhaving gebeurt op verschillende manieren. Dat kan door de wegpolitie, de federale politie zelf onmiddellijk gebeuren. Het kan natuurlijk ook nog altijd door het beeldmateriaal dat men her en der heeft. Dat beeldmateriaal kan door de federale politie worden uitgelezen. In samenspraak met de parketten zullen we moeten bekijken welke tolerantiemarge er is, hoe nat het wegdek moet zijn om al dan niet effectief over te gaan tot het opmaken van een proces-verbaal en het vorderen van de boetes dienaangaande.

Als u heel specifiek vraagt waar er vandaag een pluviometer staat, dan moet ik u eerlijk zeggen dat die vandaag nog nergens staat. Er zullen iets meer middelen nodig zijn om die pluviometers te plaatsen, omdat op die sites dan tegelijk ook de ANPR-camera’s zouden moeten worden vervangen.

Bedankt, minister. Er blijft natuurlijk wel een onduidelijkheid. Er was een algemeen inhaalverbod tot 1 januari 2019. Daarmee verschilden we van de andere Europese landen. Men kon alleen inhalen als er borden stonden die aangaven dat dat wel kon, terwijl er in de rest van Europa een inhaalverbod is. Dat algemene inhaalverbod is afgeschaft en verder uitgesplitst naar ofwel geen inhaalverbod, ofwel een permanent inhaalverbod, ofwel een inhaalverbod tijdens de files, dat aangegeven wordt met borden. Op dat vlak is er dus wel duidelijkheid. Maar op die wegen waar er geen inhaalverbod is, blijft natuurlijk de discussie bestaan of het op dat moment regent of niet. Ik wil de discussie niet meemaken tussen een politieagent en een truckchauffeur over de vraag of het op het moment dat hij aan het inhalen was, aan het regenen was. Men zou vandaag inderdaad wel beelden kunnen uitlezen om daarop vast te stellen of het geregend heeft. Wordt er op dit moment gehandhaafd op een inhaalverbod bij regenweer?

De heer Keulen heeft het woord.

Het budget van 100.000 euro dat voorzien was voor die veertien pluviometers, volstaat niet. Welk budget is dan wel nodig?

De problematiek van inhalende vrachtwagens op autosnelwegen tijdens regenweer: iedereen kan daar getuigenissen over afleggen. Ik rijd zelf 50.000 kilometer per jaar. Dat is geen denkbeeldig, maar een reëel probleem.

Over welke budgetten spreken we dan, minister? Wat is de budgettaire gap? Wat is het tekort tussen de 100.000 euro die voorzien was en wat u reëel nodig hebt om veertien pluviometers op de autosnelwegen in Vlaanderen te installeren?

Mevrouw Ryheul heeft het woord.

Minister, net als Vias institute zijn wij een koele minnaar van het inhaalverbod en voorstander van uniforme inhaalregels die voor heel Europa gelden. We kunnen er wel in komen dat het inhaalverbod van kracht is bij regenweer op een snelweg met twee rijstroken in dezelfde rijrichting, maar wij vinden dit, samen met de mensen van de transportsector, een absurde maatregel op een snelweg met drie rijstroken in dezelfde rijrichting, zoals de E17. Personenwagens die aan volle snelheid op het linkse vak in kolonne rijden, zorgen voor minstens evenveel opspattend water.

Volgens Vias institute is er ook geen wetenschappelijk bewijs dat het Belgische inhaalverbod enig effect heeft op de verkeersveiligheid. Van alle ongevallen met vrachtwagens op de snelweg gebeurt 13 procent wanneer er neerslag valt. Bij auto’s is dat 21 procent. Dat toont aan dat vrachtwagens minder gevoelig zijn voor regen dan personenwagens. Waarom halen we de snelheid van auto’s dan ook niet naar beneden naar 110 kilometer per uur, zoals dat in Frankrijk het geval is?

Minister, ook hier zijn er blijkbaar twee maten en twee gewichten. Straks worden onze vrachtwagens beboet. Zal men er ook in slagen om de boetes die buitenlandse vrachtwagens op onze snelwegen oplopen, te innen? (Applaus bij het Vlaams Belang)

Mevrouw Lambrecht heeft het woord.

Ik wil de collega danken voor de heel pertinente vraag. Het is zeer frustrerend, als er een verbod is op iets, dat het niet eens wordt uitgevoerd en dat we daarom vragen moeten stellen. Het is ook wel vervelend dat er telkens geld is voor trajectcontroles, en hier blijkbaar voor pluviometers, maar dat die dingen dan niet werken. Dat is niet uw schuld, minister. U bent nog maar gestart. Maar ik hoop dat u de ‘minister van verandering’ wordt en dat, als u zaken aankoopt om handhaving te hebben, die dan ook zullen werken.

Ik herhaal de oproep die ik al vele malen gedaan heb in de commissie. Organiseer alstublieft structureel overleg met uw federale collega, zodat die handhaving ook tot meer verkeersveiligheid kan leiden.

De heer Lantmeeters heeft het woord.

Jos Lantmeeters (N-VA)

De vraag van de heer Keulen was heel pertinent. Ik ben in blijde verwachting van uw antwoord, want wij zijn wel voorstander van het inhaalverbod bij regenweer en we zijn zeker voorstander van een handhaving. Zoals ik daarstraks al heb gezegd, is handhaving zeer belangrijk. Ik ga niet zover als mijn collega die het standpunt van Vias volledig bijtreedt. Wat ik u wel wil vragen, is om de handhaving zo snel mogelijk aan te vatten, maar toch ruimte over te houden voor een evaluatie en om te kijken hoe de verkeersveiligheid kan verzekerd en verbeterd worden bij die handhaving.

Minister Lydia Peeters

Dank u voor de bijkomende vragen.

Het inhaalverbod bij regenweer voor vrachtwagens is doorgevoerd. Ik krijg dan de vragen waarom men dat niet aan alle voertuigen zou opleggen. Ik moet u meegeven dat we onze dynamische borden op onze gewestwegen hebben. U weet ook dat telkens bij hevige regen, sneeuw of andere verkeersonveilige toestanden die dynamische borden automatisch oplichten en automatisch aangeven dat men moet oppassen voor het gladde wegdek. Dan worden desgevallend ook de toegelaten snelheden aangepast om iedereen, niet alleen de vrachtwagens, maar ook de andere personenwagens, aan te porren om de snelheid te matigen.

Wat met de handhaving? U begrijpt dat dat een verhaal is dat zich op Vlaams niveau en federaal niveau afspeelt. In Vlaanderen kunnen we infrastructureel tal van maatregelen nemen om de handhaving zo goed mogelijk te laten gebeuren. Het innen van de boetes  en het vaststellen van de overtredingen, is anderzijds nog altijd een federale bevoegdheid. Die zit bij onze politie, en vooral bij de wegpolitie. Het is aan het parket om al dan niet de appreciatie te maken of er een inbreuk is gepleegd op het inhaalverbod bij regen. Zo ja, dan wordt een pv opgemaakt en een boete geïnd. Is die vaststelling er niet omdat het misschien niet duidelijk is of het al dan niet geregend heeft, dan is dat de appreciatie van het parket en die moeten wij niet maken. Wat doen wij als Vlaamse overheid? Wij hebben meetlussen, videocamera’s en ANPR-camera’s. Aan de hand van die elementen kan men vaststellingen doen die kunnen worden uitgelezen door de politie en vervolgens aan het parket worden overgemaakt. Het parket zal dan wel of niet kunnen verbaliseren.  Maar, zoals de heer Ceyssens zegt, blijft er dan de vraag wat we met de pluviometers moeten doen. Wanneer weet men nu wel of niet dat het regent? Ik denk dat dat voor een groot deel nog altijd een appreciatie is. Als het hevig regent en men ziet op het beeldmateriaal via de videocamera’s en ANPR-camera’s dat iemand dan voorbijsteekt of inhaalt, dan kan men al een pv opmaken, ongeacht of er een pluviometer met die ANPR-camera is verbonden.

Destijds is er 100.000 euro uitgetrokken om aan die 14 camera’s een pluviometer vast te koppelen. Nu blijkt dat die niet accorderen met de bestaande ANPR-camera’s, u hebt ook in de kranten kunnen lezen wat de administratie daarover heeft gezegd. Het zou nu eerder gaan over een bedrag van 1,6 miljoen euro. De verandering van de ANPR-camera op die 14 locaties met gelijktijdig een pluviometer kost veel geld. Betekent dat we vandaag dan geen vaststellingen kunnen laten doen door de politie of het parket? Jawel, maar dan nog altijd aan de hand van de bestaande middelen die we hebben en dat zijn de videocamera’s en de ANPR-camera’s.

Dus, de handhaving kan, maar dat is een federale bevoegdheid. Wij zullen nu de afweging maken of we die middelen volledig zullen gebruiken voor de aankoop van die pluviometer samen met de nieuwe ANPR-camera’s. We moeten natuurlijk heel wat maatregelen  handhaven. Ik denk dat we daar de afweging moeten maken over hoe we de middelen het beste kunnen inzetten om tot een optimale handhaving voor heel het verkeersveiligheidsbeleid te komen.

Minister, collega's, ik weet niet of we de regels rond het inhaalverbod bij regenweer in vraag moeten stellen. Ik zou dat alvast niet doen. Ik denk dat we een gezonde evaluatie van het inhaalverbod in zijn totaliteit hebben gemaakt. Er is gezegd dat, op basis van dichtheid op bepaalde wegen, is beslist of er al dan niet een permanent inhaalverbod is, los van de weersomstandigheden.

Ik begrijp – ik had dat in november 2018 al begrepen – dat men klaar is met de pluviometers, maar dat men wacht op het federale niveau tot men daar een beslissing heeft genomen. Het federale niveau heeft tussen een beslissing genomen, maar nu zijn we zelf niet klaar.

Minister, ik zal ook een schriftelijke vraag stellen over de handhaving die gebeurt en over het aantal vaststellingen dat wordt gedaan. We kunnen natuurlijk blijven zeggen dat we naar de politie kijken, maar vandaag hebben we zelf de middelen om in Vlaanderen te handhaven. Ongevallen met vrachtwagens op een autosnelweg hebben meestal een zeer zware impact. Ik meen dat we zelf de middelen in handen moeten nemen om op Vlaams niveau zowel duidelijkheid te creëren voor de vrachtwagenchauffeur als te handhaven wat men oplegt, want dan gaat de verkeersveiligheid pas vooruit. (Applaus bij CD&V en Groen)

De actuele vraag is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is gesloten.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.