U bent hier

Dinsdag 25 februari zijn de website en de webservices niet beschikbaar

Op dinsdag 25 februari zijn de website www.vlaamsparlement.be en de webservices niet beschikbaar.
Er is een technisch onderhoud van alle informaticasystemen.
De werken starten om 09:00u en duren waarschijnlijk de hele dag.
Om de impact van de onderhoudswerken te beperken, is dit in het krokusreces ingepland.
Onze excuses.

Mevrouw Goeman heeft het woord.

Minister, we konden in de pers lezen dat de Vlaamse Regering verzet aantekent tegen het Brussels initiatief om schoolcontracten in het leven te roepen. U bent zelfs van plan om daarvoor naar het Grondwettelijk Hof te trekken.

Ik zal de situatie even duiden. In 2017 heeft het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest inderdaad een ordonnantie goedgekeurd rond die schoolcontracten, die in 2019 in werking zijn getreden. De bedoeling is heel simpel: scholen krijgen extra middelen om ook na de schooluren hun infrastructuren open te stellen voor de buurt en voor verenigingen, om te proberen die infrastructuur zo goed mogelijk te laten renderen. Dat is trouwens iets wat ook in het Vlaams regeerakkoord staat.

Ondertussen zijn er negen projecten goedgekeurd, voor een bedrag van 10 miljoen euro. Maar u vindt blijkbaar dat het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest daarmee zijn bevoegdheden overschrijdt en bent dus van plan om naar het Grondwettelijk Hof te gaan, om de ordonnantie van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest zelfs te laten vernietigen. Ik vind dat een bijzonder spijtige aanpak. Minister, bent u niet eerst bereid tot overleg met het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest, om te kijken hoe de Vlaamse bezorgdheden kunnen worden weggenomen? (Applaus bij sp.a en Groen)

De heer Bex heeft het woord.

Minister, u hebt inderdaad beslist om aan te sluiten bij een procedure voor het Grondwettelijk Hof om die ordonnantie over de schoolcontracten te vernietigen. Wij betreuren dat, omdat het bijzonder cynisch is. Niemand wordt daar namelijk beter van.

Via die ordonnantie kan de Brusselse Hoofdstedelijke Regering investeren in projecten waarbij verenigingen, bewoners en kinderen uit kwetsbare buurten buiten de schooluren kunnen gebruikmaken van schoolinfrastructuur, zoals sportzalen, tentoonstellingsruimtes en speelplaatsen. De middelen gaan bovendien naar scholen, specifiek in buurten die een negatief imago hebben en waar er te weinig recreatieruimte ter beschikking staat van de inwoners.

Het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest kent heel veel wijken waar mensen bijzonder dicht op elkaar wonen en waar de nood aan dergelijke ruimtes bijzonder groot is. We moeten in Brussel dus heel creatief zijn met die ruimte en elke vierkante meter benutten. En als het concept van de Brede School, waar we ondubbelzinnig achter staan, net als u en uw regering, in Vlaanderen al belangrijk is, dan is dat zeker heel belangrijk in die Brusselse wijken. Het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest moet dus zeer creatief omspringen met bevoegdheden als ruimtelijke ordening, stedenbouw, stadsplanning en wijkontwikkeling.

De vorige Brusselse meerderheid, met collega’s van CD&V en Open Vld aan tafel, heeft dat op een doordachte manier gedaan. Uit de geselecteerde projecten, die gespreid zijn over zes Franstalige en drie Nederlandstalige scholen, blijkt ook dat er niet rechtstreeks wordt geïnvesteerd in klassen, maar dat er echt wordt gewerkt op de toegankelijkheid en de aantrekkelijkheid van de omkaderende schoolinfrastructuur. En die investeringen, voor een jaarlijks budget van 5 miljoen euro, zijn absoluut noodzakelijk.

Minister, ook mijn vraag is, in eerste instantie: hebt u, zoals u trouwens al had aangekondigd, overleg gepleegd met uw in Brussel bevoegde collega’s, om het samen over de Brusselse onderwijsnoden te hebben?

En ten tweede, hebt u de concrete projecten, die al beslist werden in het kader van die schoolcontracten, onderzocht? En hebt u bekeken of die concrete projecten effectief een bevoegdheidsoverschrijding inhouden? (Applaus bij Groen en sp.a)

De heer De Witte heeft het woord.

Minister, ik kan eigenlijk niet meer goed volgen. De Vlaamse Regering bespaart op alles. Er is geen geld voor geestelijke gezondheidszorg, er is geen geld voor cultuursubsidies, er is geen geld voor zelfmoordpreventie en er is geen geld voor secundair onderwijs. En nu krijgt de Vlaamse Regering 10 miljoen euro – 10 miljoen! – van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering, maar u weigert die. 10 miljoen euro: waarvoor? Voor de renovatie van schoolgebouwen, voor de verfraaiing van de schoolomgeving, voor de investering in veiligere fietspaden. De school het Klavertjevier in de Brusselse Noordwijk, waar heel veel Vlaamse kindjes schoollopen, wil met dat geld investeren in groen op en rond de speelplaats, in betere fietspaden, in samenwerking met de kinderboerderij in de buurt. Ze wil investeren in een coördinator, die buitenschoolse activiteiten organiseert, in samenwerking met de buurt. Maar de Vlaamse Regering zegt: ‘Neen, wij willen dat geld niet, want het komt van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest.’ Hoe zult u dat in hemelnaam uitleggen aan de ouders van de kindjes in die school?

U zegt – ik citeer –: “Als we die middelen aanvaarden, dan is het hek van de dam.” Het hek van de dam: welk hek van de dam? Bent u bang dat Brussel zal investeren in ouderenzorg, dat Brussel geld zal geven aan Vlaamse kunstenaars? Bent u bang dat Brussel nog meer zal investeren in onderwijs? Minister, ik vraag u: hoe zult u in hemelsnaam uitleggen dat wij dit geld niet zouden aanvaarden om scholen met Vlaamse kinderen in Brussel veiliger, mooier en groener te maken? Ik dank u. (Applaus bij de PVDA en Groen)

Minister Weyts heeft het woord.

Minister Ben Weyts

Wel, ik heb vanzelfsprekend al samengezeten met mijn goede en voormalige collega minister Gatz. Dit is al goedgekeurd in het Brussels Parlement, snel snel, tussen de soep en de patatten, in mei van dit jaar. Het werd dus finaal goedgekeurd in de vorige regeerperiode,hoewel dat wel een duidelijke bevoegdheidsovertreding is. En dat is voor het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest en het Brussels Parlement absoluut geen verrassing. Het advies van de Raad van State is zo klaar als een klontje. Het is heel duidelijk dat dit zo onwettig is als de pest. Dat stond daar heel duidelijk in vermeld. Daar kan geen enkele discussie over zijn. Ik denk dat u het ook niet op prijs zou stellen, mocht uw buurman plots beslissen om uw gevel te gaan herschilderen, zonder u iets te vragen. Het gaat gewoon over een correcte bevoegdheidsverdeling. Het is onze plicht om ervoor te zorgen dat eenieder dat altijd respecteert, anders moeten we geen bevoegdheidsverdeling meer hebben. Iedereen doet maar wat. In uw concept: iedereen doet maar wat, institutionele Far West. (Opmerkingen)

Prima, als dat de consensus is van het parlement, dan biedt dat heel wat mogelijkheden voor de Vlaamse Regering en het Vlaams Parlement om ten aanzien van fiscaliteit en weet ik veel wat allemaal diverse initiatieven te nemen, in de institutionele Far West die u voorstelt. (Opmerkingen)

Het belangrijkste in dezen is dat afspraken worden gerespecteerd en dat we ervoor zorgen dat de scholen in kwestie daar niet de dupe van zijn. De contracten lopen trouwens. En het zal nog wel even duren voordat het Grondwettelijk Hof zich uitspreekt. Ik garandeer ook – want de doelstelling deel ik – dat zij ter zake geen enkel verlies zullen lijden en dat zij dus niet het slachtoffer zijn van het onbesuisd optreden tegen het advies van de Raad van State in. Dat lijkt mij het allerbelangrijkste, dat wij daarvoor garant staan, net zoals wij garant staan voor respect voor onze eigen bevoegdheden. We hebben er lang genoeg voor mogen vechten. Dus laten we ze misschien ook respecteren. (Applaus bij de N-VA en CD&V)

Minister, ik vind het in dezen bijzonder jammer dat u toch voor een procedureslag kiest en onmiddellijk voor gerechtelijke stappen gaat, terwijl het perfect mogelijk moet zijn om met uw collega’s van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest te kijken hoe er tegemoet kan worden gekomen aan de Vlaamse bezorgdheden. (Opmerkingen van minister Ben Weyts)

Ik weet het, maar ook in de uitvoering van die ordonnantie … Want laat er geen twijfel over bestaan: ja, onderwijs is een gemeenschapsbevoegdheid, maar voor alles wat infrastructuur, ruimtelijke ordening en sociale cohesie betreft, zitten we op het terrein van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest. Voor mij zijn dit soort projecten net een perfect voorbeeld van hoe ons samenwerkingsfederalisme zou moeten werken. Want als Brussel en Vlaanderen de handen in elkaar slaan en goede afspraken maken, worden de Brusselaars daar alleen maar beter van.

U zegt nu dat de scholen die vandaag al een project hebben, dat geld niet gaan mislopen. Maar dat is natuurlijk maar een deel van het gegeven. Het gaat ook over de toekomst. Voor ons moeten dat soort projecten ook in de toekomst mogelijk blijven.

Minister, in plaats van problemen te scheppen, maak werk van oplossingen in het belang van de Brusselse kinderen. (Applaus bij sp.a, Groen en de PVDA)

Minister, het is inderdaad jammer dat u, in plaats van naar de concrete problemen te willen gaan, zich verliest in die procedureslag. Die procedureslag is symptomatisch voor de manier waarop de Vlaamse Regering met Brussel omgaat. Er wordt systematisch voor gekozen om te onderfinancieren in de Vlaamse Brusselaars. Tegelijkertijd gaat u systematisch verhinderen dat de Brusselaars de problemen vervolgens zelf oplossen.

En dat is niet de eerste keer. Enkele jaren geleden wou de Brusselse Hoofdstedelijke Regering extra investeren in Nederlandstalige crèches. Vlaanderen heeft dat toen verhinderd. Vandaag zijn er nog altijd duizend plaatsen te kort in de Nederlandstalige kinderopvang. Laat ons daar eindelijk iets aan doen.

En inderdaad, als het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest de hand uitsteekt, laat ons dan samen bekijken hoe we die problemen kunnen aanpakken. De noden zijn enorm. In Brussel weten we dat we niet alles zelf kunnen oplossen. Maar we willen graag samenwerken. Neem die uitgestoken hand aan.

Op welke manier wilt u de uitrol van de brede school in de specifieke Brusselse context dan wel stimuleren? En op welke manier bent u bereid om daarvoor in de noodzakelijke bijkomende middelen te voorzien, niet alleen voor die projecten die nu al in de pijplijn zitten, maar voor al die scholen die met enorme noden zitten? (Applaus bij Groen, sp.a en de PVDA)

Minister, de mensen en zeker de kinderen in die scholen hebben geen behoefte aan uw communautaire scherpslijperij. Dit zijn middelen die het onderwijs voor Vlaamse kinderen in Brussel versterken en verbeteren, die de wijkwerking verbeteren, die de gebouwen verbeteren en die het efficiënte gebruik van die gebouwen verbeteren. Ik zie dan ook geen enkele reden om daar nu communautaire spelletjes rond te gaan spelen, echt niet. In mijn concept is het niet zo dat iedereen op zijn eigen akker moet blijven; wij zijn voor een federalisme waarin gemeenschappen en gewesten samenwerken in het belang van mensen.

U zegt nu dat u ervoor gaat zorgen dat die 10 miljoen euro wel terecht zullen komen in die scholen. ‘We houden het tegen, maar we steken ze wel in de scholen.’ Welnu, waar gaat u die 10 miljoen euro dan halen? In Vlaanderen? Bij de mensen in Vlaanderen? Dan krijgen we opnieuw de discussie dat er geen geld is voor de Zelfmoordlijn, terwijl we wel geld geven aan Brusselse scholen, geld dat Brussel zelf wil geven. Dit is absurd. (Applaus bij de PVDA en Groen)

Mevrouw Vandromme heeft het woord.

Collega’s, als er zaken in het nieuws komen, is het goed om even te gaan kijken wat er in het verleden al gezegd is. Het is heel lang stil geweest rond de bevoegdheidsverdeling met het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest inzake onderwijs, maar nu zien we het probleem opnieuw opduiken. Ik heb het persbericht uit 2011 van toenmalig minister Pascal Smet even bovengehaald, een persbericht naar aanleiding van de uitgavenbegroting van dat jaar. Twee zaken wil ik daar even uit halen. Ten eerste gaf de Vlaamse Regering toen ook al aan dat ze er voorstander van was om de krachten te bundelen en samen te werken om uitdagingen in Brussel aan te pakken, maar wel met respect voor de bevoegdheidsverdeling. Ten tweede werd benadrukt dat de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) en de Franse Gemeenschapscommissie (COCOF) heel belangrijke spelers zijn op dat terrein. Dat zijn twee punten die we volgens mij kunnen blijven herhalen. Vanuit onze fractie is het heel belangrijk dat er een samenwerking beoogd wordt, maar met respect voor de bevoegdheidsverdeling.

Mevrouw Tavernier heeft het woord.

De N-VA-fractie is er, voor alle duidelijkheid, sterke voorstander van om de schoolinfrastructuur na de schooluren open te stellen voor activiteiten van verenigingen en buurtbewoners, maar daarover gaat het vandaag niet. De Brusselse Hoofdstedelijke Regering gaat met deze schoolcontracten duidelijk haar boekje te buiten en overschrijdt de eigen bevoegdheden. Wij volgen hierin het advies van de Raad van State. Misschien had de Brusselse Hoofdstedelijke Regering na het alarmsignaal van de Raad van State zelf overleg kunnen plegen met de Vlaamse Regering, maar dat is niet gebeurd. Om een precedent te vermijden, mag de Vlaamse Regering dit dus niet aanvaarden. Zo niet, dan is het hek in de toekomst helemaal van de dam, mijnheer De Witte, en holt het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest de bevoegdheden uit. Dat willen we niet. (Applaus bij de N-VA)

De heer Laeremans heeft het woord.

Natuurlijk begrijpen wij dat Nederlandstalige Brusselse scholen op zo’n aanbod ingaan. Als je een zak geld krijgt, 1 miljoen euro, om pakweg je sporthal open te stellen na de schooluren, zou je als Nederlandstalige school gek zijn om dat geld niet te willen aanvaarden. Dit had men echter moeten regelen met de Vlaamse Regering en niet zomaar eventjes ‘en stoemelings’ onder elkaar. De reactie van de Vlaamse Regering is dan ook meer dan terecht. Ze heeft ook duidelijk gezegd dat ze niet tegen het geld op zich is, maar wel tegen de bevoegdheidsoverschrijding.

Dat is trouwens niet uniek. Vorig jaar bijvoorbeeld is het Vlaams Komitee voor Brussel (VKB) voor een gelijkaardige bevoegdheidsoverschrijding naar het Grondwettelijk Hof gestapt, toen in verband met roerend erfgoed en immaterieel erfgoed. Het is duidelijk: Brussel wil zoveel als mogelijk het laken naar zich toe trekken. En dat moet Vlaanderen terecht voorkomen. Brussel had eerst moeten komen spreken met de Vlaamse Regering. Dat is niet gebeurd, en de Raad van State geeft Vlaanderen nu gelijk. Ik vind dat Brussel moet leren waaraan het zich moet houden. (Applaus bij het Vlaams Belang)

Minister Ben Weyts

Er zijn toch wel enkele elementen waarvan de vraagstellers niet op de hoogte zijn. Ten eerste probeer ik in dezen in alle bescheidenheid in heel grote voetsporen te treden, namelijk die van Pascal Smet. Hij besliste om naar het Grondwettelijk Hof te stappen tegen de schoolfinanciering van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest, omdat het gewest daarmee zijn bevoegdheden overtrad. Dus, de toenmalige onderwijsminister achtte het wijselijk om naar het Grondwettelijk Hof te stappen, net zoals ik doe. Ik tracht dus in die grote voetsporen te treden.

Mijnheer De Witte, wat u ongetwijfeld niet weet, is dat wij met deze Vlaamse Regering in deze regeerperiode 3 miljard euro extra gaan investeren in dit onderwijs. 3 miljard euro extra. Nu dus even suggereren dat wij geen centen over zouden hebben voor ons onderwijs, dat is nog eens echt antireclame maken voor ons onderwijs. Nog nooit was er een regering die zoveel heeft geïnvesteerd in haar onderwijs! En dat is niet dankzij u, dat is dankzij deze Vlaamse Regering. (Applaus bij de meerderheid)

Nog een element dat u onbekend schijnt te zijn, is het gegeven dat de Vlaamse Regering nu al niet alleen veel investeert, maar er ook voor zorgt dat die schoolinfrastructuur waarin wij investeren ook ten dienste staat van de gemeenschap, en dat we dat zelfs nog willen uitbreiden. Dus wij doen dat al!

Tot slot wil ik toch nog een heel positieve noot meegeven, op basis van de heel originele inzichten die hier worden tentoongespreid inzake staatshervorming en bevoegdheidsverdeling. Ik vat het een beetje samen: een staatshervorming, dat is niet nodig, als je een bevoegdheid wil, dan pak je die gewoon. Dan pak je die gewoon! Collega’s, ik denk dat u daarmee een fundamentele bijdrage hebt geleverd, dat we misschien de patstelling op federaal niveau hebben kunnen doorbreken en dat die federale regeringsvorming nu echt wel heel nabij zal zijn. (Applaus bij de N-VA en CD&V)

Ik ga het nog eens heel duidelijk zeggen: niemand trekt de bevoegdheidsverdeling hier in twijfel. (Rumoer)

Het hek is helemaal niet van de dam. Minister, ik ben in de politiek gegaan om dingen mogelijk te maken, en níet om dingen onmogelijk te maken. Hier dient zich gewoon heel concreet een kans aan voor onze Brusselse scholen. Als het gaat over sociale cohesie, als het gaat over infrastructuur, dan valt dat ook binnen de bevoegdheden van het Brusselse Gewest. Moet dat worden afgestemd? Absoluut. Daarom herhaal ik nog één keer, want je weet maar nooit, mijn oproep: ga toch gewoon in overleg, maak goede afspraken en ‘make things happen’! (Applaus bij sp.a, Groen en de PVDA)

Minister, de bevoegdheidsverdeling wordt hier door niemand in vraag gesteld. Ik wil wat verder doorgaan op uw beeldspraak van het schilderen van het huis van de buurman. Dat is totaal niet wat hier gebeurt. Wat hier gebeurt, is dat u niet in staat bent om het onkruid te wieden voor uw voordeur en dat uw buurman zo vriendelijk is om het in uw plaats te komen doen. U zou dat moeten toejuichen in plaats van hem weg te jagen! Wij pleiten nogmaals voor overleg en wij vragen u om dat te blijven doen. En wanneer u spreekt over investeringen in het onderwijs, kom dan ook met harde cijfers inzake uw investeringen in Brussel en overtuig ons dat u het echt meent wanneer u zegt dat u ook in de Brusselse scholen wilt investeren. (Applaus bij Groen, sp.a en de PVDA)

Minister, dit is geen pleidooi voor een staatshervorming. Dit is een pleidooi voor gezond verstand. (Opmerkingen)

Gezond verstand, collega’s, in een situatie waar er nood is bij kinderen, bij kinderen in het onderwijs. En ja, wij zijn tegen een absurde en veel te verregaande interpretatie, tegen scherpslijperij wat het institutionele betreft. We hebben vier ministers van Klimaat en die bakken er alle vier niks van. We hebben vier ministers van Mobiliteit en die staan alle vier in de file. We hebben een institutionele opsplitsing inzake onderwijsbevoegdheden die maakt dat, als Brussel geld wil geven voor noden die er daadwerkelijk zijn, we dat gaan weigeren. Voor ons is dat absurd. Het is in het belang van de kinderen.

U blijft herhalen dat er zogezegd niet wordt bespaard, maar de breuk tussen wat u hier zegt en het werkveld kan niet groter zijn. Elke keer als u hier zo’n uitspraak doet, dan zien we drie of vier dagen later in de krant dat het werkveld aan de alarmbel trekt omdat er een gebrek is aan middelen, een gebrek aan werkingsmiddelen, een gebrek aan omkadering, een gebrek aan leerkrachten. Als u dus zegt dat er middelen genoeg zijn voor het onderwijs, dan vind ik dat toch wel echt te gek voor woorden. (Applaus bij de PVDA)

Collega Bex, ik wil u feliciteren met uw eerste actuele vraag aan het spreekgestoelte. (Applaus)

De actuele vragen zijn afgehandeld.

Vergadering bijwonen

De plenaire vergadering en de commissievergaderingen zijn in principe openbaar, tenzij anders vermeld. 

U wil een vergadering bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.