U bent hier

De voorzitter

De heer Diependaele heeft het woord.

Matthias Diependaele (N-VA)

Voorzitter, voor alle duidelijkheid, ik had zelf geen actuele vraag ingediend, maar ik sluit me graag aan met een vraag om uitleg, en dat is natuurlijk omdat we straks ook nog het debat hebben over het voorstel van nooddecreet dat we vanuit de meerderheid zouden indienen met betrekking tot de stemming gisterenavond in het Britse parlement.

Voor iedereen die houdt van politiek drama, is het brexitdebat in de Verenigde Staten, excuseer, in het Verenigd Koninkrijk, iets om duimen en vingers bij af te likken. Ook gisteren hebben we opnieuw gezien dat we daar qua debatten echt wel een punt aan kunnen zuigen. De amusementswaarde is echter recht evenredig met de mogelijke negatieve gevolgen die heel deze saga kan hebben, met name voor Vlaanderen. Ik verwijs naar de titel in Het Nieuwsblad: eigenlijk zal niemand zo hard worden getroffen door een harde brexit als Vlaanderen. We weten ondertussen dat er in het geval van een harde brexit mogelijk ongeveer 28.000 jobs verloren zouden gaan door de vermindering qua economische groei die we daardoor zouden hebben. Later vandaag zal het Britse parlement ook beslissen of men al dan niet nog zal proberen om een akkoord af te sluiten, of dat men daadwerkelijk deze keer heel duidelijk kiest voor die harde brexit. Het blijft dus zeer moeilijk om te volgen en in te schatten wat de komende dagen zullen geven.

We hebben vanuit Vlaanderen altijd gezegd dat we ons op alle mogelijke hypotheses hebben voorbereid, maar ondertussen zijn er ook vanuit de Europese Commissie heel wat stappen gezet om ons nog beter voor te bereiden. Zij zouden ook die voorbereiding in de diverse lidstaten eindelijk wat meer moeten opvolgen.

Minister-president, vandaar dus mijn vraag: hoe kijkt u naar de jongste evoluties met betrekking tot de brexit? Op welke manier kan Vlaanderen zich verder voorbereiden en zich klaarstomen voor elke hypothese die zich de komende dagen en weken nog kan voordoen?

De voorzitter

De heer Daems heeft het woord.

Rik Daems (Open Vld)

Voorzitter, gelukkig roept u niet zoals die Britse voorzitter. Alhoewel, misschien zou dat nog leuker zijn. “Order, order!” Ik zie Peumans het zo al doen. Het zou toch eens een ander debat zijn hier in het Vlaams Huis, nietwaar?

Minister-president, gewoon een heel praktische vraag, wetende hoe het debat er daar aan toegaat. Eigenlijk vindt men daar voor niks een meerderheid. Dat is eigenlijke een beetje bizar. Ook vandaag zal dat volgens mij vrij bizar verlopen want de Britten wilden de Europese Unie onder druk houden met de dreiging van een no-deal, en vandaag gaan ze ervoor stemmen dat ze geen no-deal willen. Begrijpe wie begrijpen kan.

Heel praktisch gesproken, we zullen straks een voorstel van nooddecreet bespreken. Daar zullen een aantal dingen in staan die decretaal moeten worden geregeld. We hebben het al vaak gehad over wat Flanders Investment & Trade (FIT) kan doen. Er is ook al 1,9 miljoen euro bijkomend in FIT geïnvesteerd sinds november vorig jaar, maar mijn inschatting is vandaag dat we toch nog bijkomend iets zouden moeten kunnen doen. Ik heb een heel praktisch voorstel. U hoeft daar niet meteen ja of neen op te zeggen. Mocht u daar wel al ja op kunnen zeggen, des te beter, natuurlijk. Ik denk heel concreet dat de schade bij heel veel Vlaamse bedrijven die te maken hebben met de Britse economie nu al merkbaar is. Het lijkt me echt wel wenselijk om binnen FIT bovenop wat u terecht al hebt gedaan een specifieke brexittaskforce op te richten van 20 tot 25 mensen die uitdrukkelijk exclusief 1 tot 2 jaar bezig zijn met al die bedrijven, die deze bedrijven begeleiden, die mee die marketing op zich nemen, die mee die markten blijven behandelen, die ook administratieve problemen mee oplossen, die nieuwe markten zoeken.

Ik heb er eens over nagedacht wat dit kan kosten: voor 1 miljoen euro – dat lijkt veel – heb je meteen een ploeg van 20 tot 25 professionals die fulltime het bedrijfsleven kunnen ondersteunen. Als je weet dat we daar 24 miljard export en duizenden jobs te verdedigen hebben, dan lijkt 1 miljoen euro mij echt wel niet te veel. Ziet u er wat in dat we nu per uitzonderlijke titel, boven op het nooddecreet, 1 miljoen euro vrijmaken om een specifieke brexittaskforce op te richten met 20 tot 25 goede professionals die het Vlaamse bedrijfsleven tijdens een of twee jaar intensief begeleiden?

De voorzitter

De heer Kennes heeft het woord.

Ward Kennes (CD&V)

In het Verenigd Koninkrijk wordt er parlementaire geschiedenis geschreven. Een eerste minister lijdt twee keer een verschrikkelijke nederlaag, maar verliest alleen haar stem en niet haar positie.

Er liggen volgens de BBC zeven scenario’s open. Voor ons is de vraag welke scenario's onze mensen zullen kunnen hanteren om hiermee om te gaan.

Er is veel gebeurd. Er is een brexittaskforce. FIT heeft allerlei zaken gedaan. Vorige week stelde de douane voor dat onze bedrijven een soort van pauze zouden inlassen meteen na de brexit. Ik denk dat het eerder het omgekeerde zou moeten zijn: dat de douane in het kader van de nieuwe situatie met een vorm van soepelheid zou omgaan met alle procedures. We moeten de situatie eerder omkeren. De bedrijven moeten geen pauze inlassen, maar misschien moeten de overheidsdiensten tegemoetkomend en soepel omgaan met de nieuwe situatie om de zaken zo goed mogelijk te laten verdergaan.

Er wordt op Europees niveau ook een discussie gevoerd over of er iets mogelijk is om de landen die het meest zullen worden getroffen – Vlaanderen behoort daartoe – extra te ondersteunen. Op die discussie moet Vlaanderen blijven inzetten.

Het landschap evolueert zeer snel. Ik ben er zeker van dat u dat met uw medewerkers van dag tot dag en van uur tot uur opvolgt. Wat zijn de laatste elementen die u hebben bereikt en waarop u met de Vlaamse instellingen en de Vlaamse overheid een antwoord wilt bieden voor onze bedrijven en inwoners?

De voorzitter

Minister-president Bourgeois heeft het woord.

Minister-president Geert Bourgeois

Dames en heren, dit is inderdaad brandend actueel. Zoals de heer Diependaele zei, is er weer een nieuw hoofdstuk geschreven in het klassieke drama. Gisteren is het voorstel van overeenkomst, waarover nog nachtelijk was onderhandeld, verworpen. Vandaag volgt er een tweede stemming, waarvan ik hoop dat ze ertoe leidt dat een no-dealscenario verworpen wordt, want ‘no deal is a bad deal’. We weten dat heel goed. Als dit wordt verworpen, komt er morgen een nieuwe stemming. Het is een drietrapsraket. Er wordt dan gestemd over een eventuele verlenging van de termijn van artikel 50.

Om in te gaan op dit laatste: ik sta daar principieel positief tegenover, maar ik sta op de lijn van de hele Europese Unie dat het duidelijk moet zijn wat de Britten willen. What to do? Waarom de termijn verlengen?

Persoonlijk vind ik dat de Britten er goed aan zouden doen om minstens een van hun rode lijnen te laten vallen. Mij lijkt de beste rode lijn om te laten vallen: ermee akkoord gaan om in een douane-unie te stappen. Dan hebben ze ongeveer alles binnen wat ze willen. Dan hebben ze geen vrij verkeer van personen meer. Dan hebben ze geen vaste bijdrage aan het EU-budget. Dan vallen ze niet onder de jurisdictie van het Europees Hof van Justitie. Dan is er de facto een oplossing voor de grens tussen de Ierse Republiek en Noord-Ierland. Ze maken dan deel uit van een douane-unie en kunnen geen eigen handelsverdragen sluiten, maar 55 procent van hun export is gerelateerd aan de Europese Unie. Ze zouden heel spoedig ervaren welk verschil het maakt – met al mijn respect voor het VK als lidstaat – om zulke verdragen te onderhandelen vergeleken met de grote economische macht van de Europese Unie.

Ik hoop dat zij op een of andere manier een stap zetten, want het standpunt dat ook nog is vertolkt door Barnier en anderen is dat om de termijn te kunnen verlengen er een concreet voorstel op tafel moet liggen. Er mag niet zomaar een beetje tijd worden gerekt.

Wat zijn de noodzakelijke maatregelen? Ik hoop dat hier straks het nooddecreet wordt goedgekeurd. Zowel Europees, federaal als deelstatelijk worden die maatregelen genomen inzake sociale zekerheid, fiscaliteit, verblijfsrecht enzovoort. De Vlaamse Regering krijgt daarbij een machtiging om in te korten of te verlengen, omdat wij het koppelen aan reciprociteit.

Wat het Verenigd Koninkrijk doet, is heel belangrijk. Ik heb zelf de Vlaamse Regering al een besluit laten treffen met betrekking tot de strategische goederen. Er moet er nog een komen voor de Britten die werken voor de Vlaamse overheid. Collega Homans zal nog aan het Vlaams personeelsstatuut (VPS) moeten sleutelen om die rechten, nog eens op voorwaarde van de reciprociteit, te verzekeren.

Voor de rest moet er op het vlak van decreten en besluiten niets gebeuren. We hebben heel veel geïnvesteerd in FIT. We hebben veel geïnvesteerd in onze vertegenwoordiging in Londen. Collega Daems, met die versterkingen zijn wij goed gewapend om het aan te pakken.

Er is deze week verschenen dat we minder investeringen zouden hebben aangetrokken. Dit klopt dus niet. Vlaanderen heeft er 25 binnengehaald. We hebben ook meegewerkt aan de 18 die naar Brussel zijn gegaan. Het zijn vooral verzekeringen. We hebben heel goed werk gedaan. Met de versterking die we hebben doorgevoerd, zijn we goed gewapend.

Collega Kennes, ik ben het met u eens: de oproep tot pauze van het hoofd van de douane begrijp ik niet. We moeten niet aan onze mensen zeggen dat ze moeten stoppen met exporteren. Natuurlijk moet de federale overheid ervoor zorgen dat er personeelsleden zijn. De aanwervingen voor de douane lopen. Ik hoor van mijn administratie – en ik hoop dat het niet klopt – dat het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen (FAVV) nog geen enkele aanwerving heeft gedaan. De fytosanitaire controles zullen echt wel moeten gebeuren. Het wordt bijzonder kort dag daarvoor.

De laatste evolutie, en heel belangrijk voor ons, is dat de Britten vandaag eenzijdig hebben bekendgemaakt dat zij voor 87 procent van de goederen een nultarief zullen hanteren. Ik heb de teksten opgevraagd en gekregen. Ik zie er al minstens één grote ‘caveat’ in: voedsel valt er niet onder, terwijl wij een van de grote voedingsexporteurs zijn. Ik heb mijn mensen dus gevraagd om snel een analyse te maken. Vrijdag zullen we hierover interfederaal overleg hebben. Ik roep ook de Europese Commissie op om dit heel grondig te onderzoeken, want dat is rekening houden met een no-deal, met een harde brexit.

De Europese Commissie zal moeten nagaan wat daar tegenover staat en hoe wij omgaan met die douanetarieven. Het lijkt erop dat de Britten zeggen dat ze wat voor hun verwerkende nijverheid belangrijk is, op nul gaan zetten zoals toelevering van auto-onderdelen zodat de autoproducenten niet vertrekken. We moeten dat heel goed onderzoeken vanuit onze belangen. Het is een laatste bijkomende topprioriteit waarmee ik niet wil zeggen, collega Daems, dat we het niet moeten onderzoeken.

Ik ga uw vraag bespreken met FIT. Ik kan er nu niet op antwoorden, maar ik heb het gevoel dat onze mensen, ook in de buitendiensten, zeer goed zijn geplaatst om onze bedrijven te helpen. Als we natuurlijk komen tot situaties waarbij er grotendeels nultarieven zijn en waarbij, hoop ik ook, regelgevende afstemming gebeurt – wat we hebben met Canada en CETA –, dan versoepelt de situatie wellicht enigszins. Het is allemaal koffiedik kijken.

Vandaag is er dus een tweede stemming. Morgen komt er hopelijk een derde. Als het vandaag faliekant afloopt, dan is het uiteraard over en uit. Dan is er een ‘no deal’ en een harde brexit, met alle chaotische gevolgen van dien. Wij hopen op het beste, maar we bereiden ons tegelijkertijd voor op het ergste.

Matthias Diependaele (N-VA)

Minister-president, ik dank u voor uw antwoord. Het is moeilijk om vanuit Vlaanderen de brexit toe te juichen. Weinig mensen zijn er voorstander van, maar het is natuurlijk niet onze keuze. Het is een keuze geweest van de Britse democratie en wij moeten die respecteren. Het is dan wel zeer verleidelijk om te zeggen: ‘Put your money where your mouth is’ en zorg zelf dat je je boeltje op orde krijgt. Het enige probleem is dat de Britten niet enkel en alleen debatteren over hun eigen welvaart, maar deels ook over onze welvaart. Dat is natuurlijk een zeer moeilijke positie.

Ik sluit me dan ook graag aan bij de collega's en de minister-president. Wij zijn nog altijd voorstander van het sluiten van een ordelijk akkoord. We kunnen alleen maar hopen dat het Britse parlement dit vandaag opnieuw uitspreekt en dat men nog steeds bereid is om op zoek te gaan naar een akkoord.

Minister, ik wou bijkomend nog vragen naar de uitspraken over het feit dat Vlaanderen onvoldoende inspanningen zou hebben gedaan om bepaalde van die ondernemingen naar Vlaanderen te halen. Daar is deels al op geantwoord.  Dank u wel.

Rik Daems (Open Vld)

Minister-president, dank dat u mijn voorstel bekijkt om te spreken met FIT. Het is een beetje vanuit de invalshoek ‘beter genezen dan voorkomen’. Mij lijkt het geen kwaad te kunnen om te veel mensen in te zetten, eerder dan te weinig. Ik denk persoonlijk, de internationale economie vanuit de praktijk wat kennende, dat het bijzonder chaotisch zou kunnen worden.

Nota bene, die ‘farce’ van 87 procent nultarief is natuurlijk niet hetzelfde als over hoeveel waarde dat gaat. Want die 13 procent zou wel eens de helft van de waarde kunnen zijn. Ik denk trouwens dat dat het geval is. Dat is ook een element dat niet gunstig is in het debat vandaag, want er zullen wel een aantal brexiteers zeggen dat er geen probleem is.

‘Een nultarief? Laat ons nu maar een ‘hard brexit’ doen, het is toch geregeld.’ Dat is allemaal nog niet zo zeker. Nogmaals: 1 miljoen euro om 24 miljard euro te beschermen is niet overdreven. Het kan met artikel 19 van het Rekendecreet meteen worden ingevoerd. Dus alvast dank dat u het bekijkt. Ik zou het persoonlijk echt wel doen.

Een korte bedenking. We zeggen altijd dat artikel 50 kort moet zijn en met voorwaarden. De Britten gaan nu geen voorwaarden kunnen geven. Volgens mij is het onmogelijk dat die Britten nu plots met iets gaan komen om op korte termijn binnen artikel 50 met een kleine verlenging toch een oplossing te hebben. Ik zou het hopen.

Ik wil een kleine lans breken – het is geen standpunt: misschien is het niet zo gek om artikel 50 te gebruiken en langer te laten duren waardoor de Britten verplicht zijn mee te doen met de Europese verkiezingen en waarbij de Europese verkiezingen in Engeland wel eens een soort van referendum zouden kunnen zijn. Ik geef dat gewoon mee als een politieke redenering. Ik vraag u daar geen mening over. Ik wil dat even kwijt. Misschien zou dat wel eens een catharsis kunnen zijn binnen Groot-Brittannië.

Ward Kennes (CD&V)

De verlenging van artikel 50 lijkt alleen zinvol als er nieuwe elementen zijn natuurlijk, als men bereid is om iets nieuws op tafel te leggen en niet alleen om puur de pijn te rekken.

Een sector die zwaar getroffen wordt – u hebt ernaar verwezen – is de landbouw. Als de fytosanitaire aanpassingen niet tijdig gebeuren en als het nultarief daar niet op van toepassing is, dan zal de Vlaamse landbouw zwaar getroffen worden. Dan is mijn vraag, die ook in het begin gesteld werd rond de Europese maatregelen, om de landen en regio's die zwaar getroffen worden extra te ondersteunen, daarbij zeker ook de landbouw mee te nemen en te kijken wat er in het kader van de Europese samenwerking specifiek daarvoor kan gebeuren.

De voorzitter

Mevrouw Turan heeft het woord.

Güler Turan (sp·a)

Minister-president, u hebt al een mooie intrede gedaan door te zeggen dat dit een klassiek drama is. Niemand hier wilde die brexit. We hebben er niet voor gekozen. Ik denk dat men kamerbreed akkoord gaat dat we er in Vlaanderen en België wel degelijk alle belang bij hebben om met een deal in schoonheid te eindigen, om dan aan een nieuwe episode te kunnen beginnen. Maar het ziet er niet naar uit. Daarom is het heel terecht dat deze vragen vandaag worden gesteld. Dat we niet veel kunnen doen, is ook een realiteit. Zowel de federale overheid als wijzelf zijn afhankelijk van Europa. We moeten het goed opvolgen.

Ik had in het begin heel veel kritiek op het feit dat de voorbereiding van de brexit door FIT niet goed op gang was gekomen. Mijnheer Daems, als u de website van FIT opent, zijn het niet alleen FIT-agenten die klaar staan maar ook het Agentschap Innoveren en Ondernemen (VLAIO) en Enterprise Europe Network. Het is allemaal heel concreet. Ik denk dat het nu niet op een individueel niveau van een bedrijf is, maar dat het een globaal pact is. Inderdaad, jullie hebben een nooddecreet neergelegd. Ik heb het voorstel net gemaild gekregen. Ik ben zeker bereid om te kijken wat daar in staat om hier kamerbreed een signaal door te sturen naar de federale overheid en ook naar Europa dat het voor ons niet 5 voor 12 is maar bijna 5 na 12.

De voorzitter

De heer Vanbesien heeft het woord.

Wouter Vanbesien (Groen)

Ik heb een korte reactie op de heer Diependaele. Hij zegt dat het allemaal onvoorspelbaar is wat er aan het gebeuren is. Ik ben het daar niet helemaal mee eens.

Zeker wat er de laatste maanden gebeurt, is heel voorspelbaar. Het afwijzen van de deal gisteren was voorspelbaar. Het is ook voorspelbaar dat er vandaag gestemd zal worden tegen een no-deal in Engeland en dat er morgen zal worden gestemd voor uitstel. Dat maakt het wel interessant omdat op dat moment, als er een uitstel komt, natuurlijk een antwoord komt van Europa en daar voorwaarden aan kunnen worden gesteld. Dan is de vraag welke voorwaarden Europa dan moet stellen. Minister-president, wat kunnen wij suggereren aan Europa?

Ik denk dat die voorwaarde niet inhoudelijk mag zijn. Minister-president, u zegt dat u voor een douane-unie bent. Dat is zowat het standpunt van Labour. ‘Corbyn en Bourgeois: één strijd!’ Ik denk dat het belangrijk is dat we niet zozeer een inhoudelijke voorwaarde stellen maar wel een procedurele. Ik denk met name dat het kan dat Europa zegt: zorg voor een oplossing die u zelf ziet – uiteraard binnen de grenzen van wat Europa wil of wat voor Europa haalbaar is – en leg dat voor aan uw bevolking. De politieke klasse op dit moment in het Verenigd Koninkrijk heeft het volledig verbrod. Het is belangrijk om de mensen er opnieuw bij te betrekken, de burgers opnieuw te betrekken. Een ‘people’s vote’ kan dus een voorwaarde zijn van Europa om de verlenging te doen.

Minister-president Geert Bourgeois

Eerst en vooral, collega Turan, bedankt voor uw steun aan het nooddecreet dat zal worden voorgelegd. Ik denk dat het uiterst belangrijk is dat we die maatregel nemen. Laat ons wel wezen, collega’s, ook collega Vanbesien: mijn eerste optie is dat er geen brexit komt. Alles wat we daartoe kunnen doen, moeten we ook doen. Als er dus op een of andere manier een verlenging komt om tot een akkoord te komen, of als er een nieuw referendum komt, dan is dat voor mij het allerbeste. Dat referendum kan expliciet zijn – zoals door Corbyn voorgesteld wordt: als de no deal verworpen wordt, zal er gestemd worden over de vraag of er een nieuw referendum komt. Maar het kan ook impliciet, door middel van nieuwe verkiezingen, waarbij elk kandidaat-parlementslid in zijn constituency zegt: ik ben voor of tegen. Ik hoop, en ik heb dat van meet af aan gezegd, dat de Britten tot inkeer komen en bij de Unie blijven. Dat is voor iedereen de best mogelijke oplossing.

Als ik het heb over een douane-unie, dan is dat niet de ideale oplossing, maar dan is dat ‘second or third best’, rekening houdend met hun zeer extensieve interpretatie van dat referendum, namelijk: we verlaten de Unie, we gaan niet in de status van Noorwegen, we gaan niet in de status van Zwitserland, we gaan zelfs niet in de status van Turkije. Dan zeg ik, om toch minstens met de Britten verder een bepaalde vorm van gemeenschap te hebben: laat ons toch minstens gaan voor de status die Turkije heeft, die eigenlijk alle objecties die geformuleerd worden met betrekking tot de status van Groot-Brittannië ondervangt. Ik heb ze opgesomd: vrij verkeer van personen, jurisdictie van het Hof, vaste bijdrage aan de Europese begroting, grens Noord-Ierland-Republiek. Alleen zitten zij dan in het framework waarbij ze met ons handelsakkoorden sluiten. Dit is absoluut niet mijn beste optie.

Dit wil ik verduidelijken. Komt er op een of andere manier een referendum – expliciet of impliciet – of een stemming in het parlement waarna ze blijven, dan denk ik dat we allemaal zullen juichen en zeggen dat dit een goede zaak is. Maar die beslissing ligt bij hen. Ik stel wel vast dat er nu tenminste in de hele Unie een eensgezinde houding is: als er over verlenging gepraat wordt, moet dat aan iets concreets gekoppeld zijn, of dat nu procedureel is of inhoudelijk. Er zal een signaal moeten komen.

Ik heb gezegd dat een signaal zou kunnen zijn: we willen in een douane-unie blijven. Dat zal een van de amendementen zijn die voorligt. Ik heb al diverse keren aan de Britten die ik ontmoet heb voorgesteld om tot die optie te komen. Maar voor mij blijft het belangrijk dat we de best mogelijke oplossing kunnen bereiken.

Ik denk, en ik herhaal het, dat wij zeer veel effectieven in lijn gebracht hebben. We gaan nu eerst en vooral bestuderen wat die 78 procent betekent want inderdaad is bijvoorbeeld textiel bij ons zeer sterk opengesteld. Dat is in percentage van blootstelling aan de Britse markt, als ik me goed herinner, de grootste. Als ik me goed herinner, gaat 1 op de 3 vierkante meter tapijt die we maken in Vlaanderen naar het Verenigd Koninkrijk. Dus in termen van blootstelling aan de gevolgen van een brexit is het niet zo dat je altijd moet kijken naar het volume van de export, je moet kijken naar het percentage dat blootgesteld is aan de brexit. Dus ik vraag nu aan mijn administratie om die voorstellen snel te bekijken, om te zien waar onze belangen liggen. Vrijdag zitten we samen met het federale niveau. Dit moet uiteraard ook Europees aangepakt worden, nogmaals, in de hoop dat het allemaal niet zo ver komt.

Uiteraard, collega Kennes, waar we maatregelen vragen aan Europa in geval van een no deal, heb ik ervoor gepleit dat er een fonds opgericht zou worden dat steunmaatregelen opent. Uiteraard zullen landbouw en voeding daaronder vallen. Er zijn een aantal staten en regio’s die enorm blootgesteld zijn aan de gevolgen van een brexit. U weet dat ik er ook voor pleit om het globalisatiefonds uit te breiden naar kmo-bedrijven, niet alleen naar bedrijven boven de vijfhonderd werknemers.

Ik heb ook gevraagd of er gefocust en beperkt in de tijd kan worden gewerkt aan de regels inzake staatssteun.

Inzake de discussie gevoerd door graaf Buysse: ik ben het absoluut niet eens met zijn pleidooi. Het zou zogezegd aan de versnippering in België liggen dat er minder effectief en efficiënt is gewerkt. Dat is helemaal niet zo. FIT heeft uitstekend werk geleverd. We hebben 25 bedrijven binnengehaald, in Brussel zijn er 8 binnengehaald en die zitten vooral in de verzekeringssector. Voormalig federaal minister Van Overtveldt heeft daar heel veel werk voor verricht. FIT heeft ook meegewerkt aan het binnenhalen van die bedrijven.

Het is natuurlijk zo dat sommige landen een betere positie hadden. Ik weet al bijna vanaf dag één dat advocatenkantoren uit London naar Ierland zijn getrokken: dezelfde taal, hetzelfde rechtsstelsel, en binnen de Europese Unie met de bedoeling om verder te kunnen pleiten voor het Europees Hof van Justitie. Luxemburg heeft, hoe je het ook draait of keert, zijn troeven in de banksector die beter zijn dan in andere landen. Nederland heeft een voordeel binnengehaald door het Medicijnagentschap binnen te halen. Daar zijn bedrijven aan gerelateerd. België heeft dat niet binnengehaald.

Mijn administratie heeft berekend dat we vergeleken met Nederland – we moeten de schaal bekijken, Nederland is een veel groter land met veel meer inwoners – minstens even goed, zo niet beter scoren inzake het aantrekken van investeringen uit het Verenigd Koninkrijk. Op dit ogenblik zijn er 25 binnen in Vlaanderen en we zitten nog met 80 leads. Er zijn nog bedrijven die net als wij, wereldwijd wachten op wat er exact zal gebeuren op het uur nul van 30 maart.

We nemen al die zaken mee. Vanaf dag één is dit voor mij een topprioriteit geweest. Ik heb op alle mogelijke vlakken daarvoor interventies gedaan en actiegevoerd op Europees vlak, op bilateraal vlak, met Barnier, met de Europese Commissie, met heel veel Britse remainers en brexiteers. Ik ga verder, samen met u allen, alles blijven doen om onze belangen en onze welvaart te verdedigen. Het gaat over ontzettend veel jobs. De universiteit van Leuven heeft berekend dat we bij een harde brexit tot 2,6 procent van ons BNP en tot 28.000 jobs verliezen. Daarom zeg ik aan de Europese Unie dat ze in dit geval ook solidariteit moet betonen. Dit zijn externe schokken die je niet zomaar verwerkt.

Er is heel veel onzekerheid. We verwachten en hopen alleszins allemaal dat een no-deal zal worden verworpen. Wat de dag van morgen brengt, welke stemming er morgen zal zijn, moeten we opnieuw afwachten. Na morgen gaan we hopelijk enige klaarheid zien: wordt de termijn verlengd? Onder welke voorwaarden? Waar kunnen we naartoe werken?

Dit belet niet dat we ondertussen alle hypothesen onder ogen nemen en werk maken van alle mogelijke hypothesen na 29 maart.

De voorzitter

De heer Diependaele heeft het woord.

Matthias Diependaele (N-VA)

Minister-president, ik ben het alvast eens met uw laatste stelling dat we alle mogelijke hypothesen moeten openhouden. Mijnheer Vanbesien, ik ben altijd zeer voorzichtig met profeten van het verleden. De laatste twee jaar zijn er al verschillende zaken voorspeld geweest. Alleen al de keuze die de Britten hebben gemaakt in het referendum, had niemand voorspeld.

Als de beslissing nog kan worden teruggedraaid, dan zou dat een mooie zaak zijn, maar dan gaat dat wel binnen Groot-Brittannië met een voldoende grote meerderheid moeten zijn. Ik kan me weinig geslaagde huwelijken voorstellen waarbij een van de partners de arm wordt omgewrongen om in het huwelijk te blijven. Dat lijkt me zelden een gezonde situatie.

We gaan er wel eens aan voorbij dat er niet alleen een heel gespleten situatie is in de Britse politiek, maar ook in de volledige Britse maatschappij. Dat is een uitdaging die Groot-Brittannië zal moeten aanpakken, maar waar ze toch heel omzichtig mee moeten omgaan.

In elk geval blijft het onze taak om de belangen van de Vlamingen, van de Vlaamse ondernemers en Vlaamse burgers te beschermen. Daarover gaan we straks een nooddecreet voorleggen om de grootste problemen te ondervangen.

De voorzitter

De heer Daems heeft het woord.

Rik Daems (Open Vld)

Voorzitter, Corbyn en Bourgeois, dat is een mooi koppel, dat is een beetje zoals Wouter en de Tories. Misschien is dat nog wat erger, maar kom. Alhoewel, daar ben ik nog niet zo zeker van, want soms verdedigt hij stellingen die in die richting gaan, en nu zijn ze aan het nadenken over dewelke.

Dit intermezzo was om uw aandacht te trekken, en dat is ook gelukt.

Voorzitter, minister-president, het voorstel dat ik daarnet heb gedaan, gaat niet over het aantrekken van investeringen. FIT doet echt wel zijn werk om investeringen aan te trekken. Zoals collega Turan zei, valt daar niets aan op te merken. U hebt de budgetten ook vrijgemaakt.

Het punt dat ik wil maken, is dat het beter is om nu toch die stap méér te zetten. Het kan geen kwaad en het is een relatief kleine investering om bedrijven die kleiner zijn rechtstreeks bij te staan in hoe ze die markt moeten benaderen. Daarover gaat het. Soms zal dat zijn: een markt beschermen na Groot-Brittannië. Maar het kan ook zijn: een nieuwe markt vinden.

In die zin ben ik dus blij dat u het minstens wilt overwegen. Het gaat wat mij betreft over 20 tot 25 goede professionals. 1 miljoen euro budget is niet zoveel. Artikel 19 van het Rekendecreet laat dat toe.

Ik dank u dus om dat te bekijken. En ik wacht met aandacht op het resultaat van het gesprek dat u ter zake met FIT zult voeren.

Ward Kennes (CD&V)

Minister-president, het is terecht dat u dit met uw mensen en de medewerkers van FIT,  VLAIO enzovoort van in het begin hebt opgevolgd, dat u ook in de Europese contacten steeds hebt benadrukt dat dit voor Vlaanderen een cruciaal dossier is, en dat extra steun, onder andere in de vorm van mogelijke afwijkingen van regels rond overheidssteun, verantwoord is. De situatie vereist en verantwoordt dit echt.

Mocht er een nieuw referendum komen, zou de uitslag misschien anders kunnen zijn, ook als de mensen hetzelfde stemmen, alleen al omdat er 2 miljoen nieuwe kiezers zijn bijgekomen sinds het fatale brexitreferendum. In die nieuwe generaties is er een veel groter Europees aanvoelen. Die mensen voelen zich enorm bedreigd wat hun toekomst betreft. Ik denk dat dat bij onze jonge generaties niet anders is, dat zij op een heel andere manier naar de Europese toekomst kijken. En alleen als die mensen ook de kans zouden hebben om vandaag in het Verenigd Koninkrijk mee hun toekomst te bepalen, denk ik dat het resultaat anders zou kunnen zijn.

De voorzitter

De actuele vragen zijn afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.