U bent hier

De voorzitter

De heer Lantmeeters heeft het woord.

Jos Lantmeeters (N-VA)

Minister, we zijn het met elkaar eens dat de tarieven van erfbelasting in ons land veel te hoog liggen. In Vlaanderen zijn de tarieven zo hoog, daar hebt u al een paar keer allusie op gemaakt.

Wij zijn ook het land dat een heel groot gedeelte van het totale inkomen uit erfbelastingen haalt. Ik moet u er niet op wijzen dat het regeerakkoord voorziet in een vereenvoudiging, maar ook een verlaging van de inkomsten uit erfbelasting.

Onlangs heeft het federale parlement zich uitgesproken over de hervorming van het erfrecht vanaf 2018. U hebt daarop gereageerd door te zeggen dat we de tarieven van onze erfbelasting gaan aanpassen aan het erfrecht. U hebt een voorafname gedaan door te verwijzen naar de tarieven van 65 procent, en die te verlagen naar 50 procent. Wij gaan akkoord met verlagingen, maar nu komt de Federale Regering aan met een wijziging van het huwelijksvermogensrecht. Er wordt een nieuw stelsel ingevoerd.

Minister, hoe zult u omgaan met die aangekondigde hervorming van het huwelijksvermogensrecht? Gaat u daarmee wachten om de erfbelastingen, de tarieven te wijzigen? Hoe gaat u om met wat op dit ogenblik op de federale tafel ligt?

De voorzitter

Minister Tommelein heeft het woord.

De hervorming van het erfrecht is op 1 september in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd. Vanaf 1 december volgend jaar zal het in werking treden. Het nieuwe federale erfrecht is inderdaad een mijlpaal. Federaal minister Geens en kamerlid Van Cauter hebben er hard aan gewerkt. De mensen krijgen nu eigenlijk de kans om vrijer te bepalen aan wie de nalatenschap toekomt. Daardoor wordt het erfrecht beter afgestemd op de moderne samenleving.

Nieuw is ook de erfovereenkomst die families de kans geeft om schikkingen te treffen bij leven. Dat kan veel pijnlijke ruzies na een overlijden voorkomen. Zoals in de commissie al meermaals toegelicht, heeft de Vlaamse Regering ervoor gekozen dit federale erfrecht niet fiscaal tegen te werken, maar zo veel mogelijk te faciliteren. Dat doen we door bij de hervorming van het successierecht maximaal rekening te houden met de gewijzigde contouren. We streven ernaar ook op 1 september 2018 een hervormde erfbelasting te laten ingaan die maximaal is afgestemd op het nieuwe federale erfrecht.

We hebben trouwens de daad bij het woord gevoerd. We hebben de zogenaamde verwerpingsregels al geschrapt. We maken de erfenissprong interessanter – u bent daar heel tevreden mee, mijnheer Van den Heuvel – zodat een vermogen sneller aan een jongere generatie kan worden overgedragen. De tarieven in de zijlijn zullen ook worden aangepakt. Tarieven tot 65 procent zijn bijna een onteigening. De belastingen moeten eenvoudig en redelijk zijn.

Uw vraag gaat over een andere hervorming, namelijk het huwelijksvermogensrecht. Daarvoor heeft de Federale Regering het licht op groen gezet op vrijdag 1 december, dus enkele dagen geleden. Mijn administratie moet toch wel de tijd hebben om alle bepalingen op te lijsten en te kijken hoe we deze nieuwe hervorming gaan aanpakken. Het zou van een grote lichtzinnigheid getuigen om dat nu al te doen. Het huwelijksvermogensrecht is een complexe materie. Als de teksten hun definitieve vorm krijgen, gaan we onze administratie dat in detail laten analyseren, en bekijken welke aanpassingen we moeten doen in de Vlaamse erfbelasting. We zullen uiteraard de nodige aanpassingen meenemen in de geplande hervorming van de successierechten.

Jos Lantmeeters (N-VA)

Minister, dank voor uw antwoord, maar mag ik u oproepen om snel werk te maken van eventuele aanpassingen aan dat gewijzigde huwelijksvermogensrecht dat eraan komt aan de andere kant van de straat? Mag ik u ook vragen om u niet alleen te beperken tot de percentages, de tarieven die verlagen?

Misschien kunnen we van de gelegenheid gebruikmaken om een grondige hervorming en modernisering van die erfbelasting door te voeren. Ik bedoel daarmee het onderscheid tussen onroerend en roerend. Moet dat blijven bestaan? We kunnen daarover nadenken. Moeten alleen mensen die een gezinswoning hebben, worden vrijgesteld van erfbelasting daarop of zijn er ook mensen die geen gezinswoning hebben? Kunnen we daarover nadenken? Kunnen we nadenken over de vrijstelling van erfbelasting tussen partners in plaats van enkel de tarieven te bekijken, en u enkel te baseren op het gewijzigde erfrecht? Ik vraag u om alles tegelijk grondig te bekijken, ook in het kader van de hervorming van het huwelijksvermogensrecht aan de andere kant van de straat.

De voorzitter

Mevrouw Schryvers heeft het woord.

Er is op het federale niveau recent werk gemaakt van de modernisering van het erfrecht en er is ook een akkoord ontstaan over de hervorming van het huwelijksvermogensrecht dat nog in de Kamer van Volksvertegenwoordigers moet worden behandeld. De contouren daarvan zijn bekend. Vlaanderen is bevoegd voor de fiscaliteit, maar de twee aspecten zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Immers, als Vlaanderen niet volgt, zou het wel eens kunnen dat mensen, die ingevolge de nieuwe federale regelgeving een aantal zaken verwachten, een koude douche krijgen wanneer ze hun aanslagbiljet ontvangen.

Ik herhaal daarom de oproep die ik al meermaals heb gedaan, zeker nu ook met betrekking tot het huwelijksvermogensrecht: Vlaanderen, maak uw huiswerk en ga alle effecten na van die nieuwe regeling van het erfrecht en het huwelijksvermogensrecht. Hopelijk kunnen we hier dan op korte termijn een nieuwe regeling rond erfbelasting bespreken.

Voor CD&V gaat het alleszins over veel meer dan enkel een verlaging van de tarieven. U kent ons voorstel met betrekking tot de flexibele erfenissprong, dat verder gaat dan wat nu mogelijk is, maar we willen het ook hebben over nieuw samengestelde gezinnen, stiefkleinkinderen, plaatsvervulling voor broers en zussen, en dergelijke meer.

De voorzitter

De heer Somers heeft het woord.

Bart Somers (Open Vld)

Mijnheer Lantmeeters, amper zes dagen na de hervorming op het federale niveau stelt u al de terechte vraag hoe we ervoor kunnen zorgen dat we deze wijzigingen integreren in de hervorming van de erfbelasting waaraan wij nu werken. Voor onze fractie is het belangrijk dat die erfbelastingen transparanter, moderner en eenvoudiger worden, maar liefst ook veel lager dan vandaag. Sommige tarieven zijn exuberant hoog, en we weten dat de minister dat op een verstandige manier aan het voorbereiden is.

We gaan vandaag trouwens stemmen over een decreet waardoor de erfsprong goedkoper kan worden. Zo wordt het voor kleinkinderen goedkoper om te erven, en dat is een verbetering die er op aangeven van minister Tommelein kan komen.

Minister, zult u het nodige studiewerk doen en ervoor zorgen dat de federale wijzigingen geïntegreerd worden in de nieuwe regeling die u aan het uitwerken bent?

De voorzitter

De heer Bertels heeft het woord.

Jan Bertels (sp·a)

Minister, ik hoop inderdaad dat u daar werk van zult maken. We leven intussen in een andere samenleving dan die van de tijd van Napoleon, waar een deel van ons huwelijksvermogensrecht nog uit stamt. Het is goed dat het erfrecht en het huwelijksvermogensrecht op het federale niveau wordt geactualiseerd.

Ik sluit mij aan bij het betoog van de vorige sprekers dat het nu tijd is om die aanpassingen door te voeren in het kader van het erfrecht. De Vlaamse overheid moet zorgen voor een modernisering en een vereenvoudiging en moet voor bepaalde zaken de tarieven verlagen. Het moet wel om veel meer gaan dan enkel communiceren over tarieven. Laten we een systeem uitwerken dat ertoe leidt dat we meer fiscale rechtvaardigheid krijgen. Dat is onze taak als Vlaams Parlement. 

Ik merk enige zenuwachtigheid. Ik stel vast dat men zegt dat het allemaal sneller moet gaan. Maar het is zoals onze fractieleider zei: amper enkele dagen geleden zette de Federale Regering het licht op groen. De hervorming moet nog behandeld worden in de Kamer en ik zou sneller moeten gaan. Welnu, ik ben het er met u over eens dat het transparanter, billijker en eenvoudiger moet. Sommigen steigeren als ik het woord verlagen uitspreek. Het mag niet alleen daarover gaan, maar het zal ook daarover gaan: tarieven van 65 procent zullen er niet meer in staan... (Applaus bij Open Vld)

Maar ik ben ook niet van plan om zomaar te volgen. Als wij in Vlaanderen eigen bevoegdheden hebben, dan zal dat toch geen verhaal worden waarbij de federale overheid iets beslist en wij moeten volgen, mijnheer Lantmeeters. Gezien uw fractie kan het toch niet de bedoeling zijn dat als federaal iets zegt, wij moeten volgen. Neen, we gaan kijken in welke mate wij welke analyse maken en op welke manier wij ons maximaal kunnen afstemmen op de federale hervorming. Dat lijkt mij verstandig. De landing zal uiteraard worden ingezet, mijnheer Bertels, maak u geen zorgen. ‘Fasten your seatbelts.’

Jos Lantmeeters (N-VA)

Dank u wel, minister. Ik vraag u zeker niet om het federale niveau te volgen. Ik vraag u wel om snelheid. Soms ben ik inderdaad snel, maar dat is in het voordeel van de burger, want het heeft geen enkele zin om op dit ogenblik een wijziging van de erfbelasting door te voeren en dan binnenkort opnieuw een wijziging omdat ondertussen de wijziging in het huwelijksvermogensrecht tot stand is gekomen. Ik wil inderdaad oproepen om rekening te houden met alles en om toch snel te gaan. Soms bent u snel, vooral met communiceren, maar dan mag ik u vandaag ook een keer vragen om wat dit betreft eveneens heel snel te zijn.

Maar ik zou u willen vragen om u opnieuw niet te beperken tot de tarieven, maar om alles opnieuw te bekijken, zoals ik daarstraks heb gezegd. Ik wil immers nog iets vragen, minister. U verwijst terecht naar een verlaging van de tarieven van 65 procent. Dat tarief is schandalig. Maar let erop dat niet degenen die erven in de rechte lijn, het slachtoffer en de dupe van alles gaan zijn, want dan zou u alleen budgettair kijken naar degenen die het verst af zijn in de zijlijn. U mag zeker niet degenen uit het oog verliezen die in rechte lijn gaan erven. Collega Somers heeft daarnet terecht verwezen naar een decreet dat we straks zullen bespreken, maar daar ga ik u opnieuw vragen om degenen die in de rechte lijn erven, niet te vergeten. (Applaus bij de N-VA)

De voorzitter

De actuele vraag is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is geopend met een beperkt aantal plaatsen. Bezoekers die een plenaire vergadering willen bijwonen, sturen een mailtje naar 
onthaal@vlaamsparlement.be met daarin naam en geboortedatum.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.