U bent hier

Plenaire vergadering

woensdag 16 maart 2016, 14.01u

Voorzitter
van Matthias Diependaele aan minister Annemie Turtelboom
256 (2015-2016)
De voorzitter

De heer Diependaele heeft het woord.

Matthias Diependaele (N-VA)

Voorzitter, minister, collega’s, niemand kan of wil fraude goedpraten. Er is een internationale trend gaande, dikwijls onder impuls van grote internationale organisaties zoals de OESO, om het bankgeheim op te heffen. Het wordt almaar moeilijker om frauduleus verkregen geld te verstoppen voor de fiscus. We steunen allemaal die evolutie.

Dat betekent natuurlijk ook dat je als overheid moet gaan nadenken over hoe je fraudeurs die met zichzelf en hun geld in het reine willen komen, daartoe de kans kunt geven. In de middeleeuwen heette dat aflaten: hoe kun je je zonden afkopen? Daar worden nu systemen voor opgezet in verschillende landen. Ook in ons land werd er al heel lang met alle verschillende deelstaatregeringen gesproken om een systeem uit te werken om alle mogelijke belastingen, alle zwart geld of belastingontduiking, zowel in inkomstenbelastingen op federaal niveau als gewestbelangen, te laten regulariseren.

We weten ondertussen, onder andere uit een antwoord van u op een vraag van collega Lieve Maes vorige week in de commissie, dat het tot nu toe blijkbaar niet helemaal gelukt is om een akkoord te bereiken. De Federale Regering heeft vorige week vrijdag dan ook de vlucht vooruit genomen en heeft zelf het initiatief genomen om een regeling uit te werken voor de federale belastingen. Dat betekent dat niets u nog tegenhoudt om ook voor de gewestbelastingen op Vlaams niveau een eigen regeling te gaan uitwerken. Mijn concrete vraag is dan ook welk initiatief u zou nemen, als u er één gaat nemen, en hoe dat er precies zal uitzien.

Ik wil daar onmiddellijk een tweede element aan koppelen. Het is al verschillende keren in dit parlement naar voren gekomen dat de wil leeft, dat er consensus bestaat, om enkele van de hoogste erfbelastingen te verlagen, onder andere de 65 procent. Misschien geeft die fiscale regularisatie u de financiële ruimte om te kijken of we die ruimte kunnen gebruiken om bepaalde tarieven in de erfbelasting, en met name die allerhoogste, te verlagen.

De voorzitter

Minister Turtelboom heeft het woord.

Minister Annemie Turtelboom

De Federale Regering heeft vorige week vrijdag inderdaad beslist om door te gaan met een regularisatie. In tegenstelling tot de vorige regularisaties, waar het altijd een federale regularisatie was samen met alle gewesten, heeft de Federale Regering nu beslist om alleen voor zichzelf, voor hun eigen bedragen, een regularisatie uit te werken. Het samenwerkingsprincipe, het samenwerkingsfederalisme, om het allemaal samen te doen, is in dit geval jammer genoeg doorbroken.

Er zijn ook een aantal verschillen tussen de vorige regularisatie en die van vandaag. Ondertussen hebben we de zesde staatshervorming gehad. We hebben een uitspraak van het Grondwettelijk Hof, dat oordeelde dat de vorige regularisatieronde ongrondwettelijk was, maar de bedragen niet heeft teruggevorderd. We hebben ondertussen ook onze Codex Fiscaliteit goedgekeurd. We hebben de vijfde staatshervorming gehad, waarbij we een aantal belastingen zelf hebben overgenomen. Dat betekent dat je de vorige regularisatieronde niet zomaar copy-paste kunt overnemen. Er zijn door de Raad van State ook een aantal bevoegdheidsproblemen opgeworpen.

Wij zijn nu bezig met een heel constructief gesprek met de Federale Regering. Ik denk dat dat een basis is. Als je het doet, doe je het samen. Alleen op die manier kan het ook echt goed lukken. Vanmorgen nog hebben we er binnen de Vlaamse Regering over gesproken. Als we naar een systeem van fiscale regularisatie gaan in Vlaanderen, dan moet het een transparant en eenvoudig systeem zijn. Het moet een billijk systeem zijn. De tarieven moeten een billijke hoogte hebben, want het blijft uiteindelijk om mensen gaan die bepaalde gelden niet hebben aangegeven en die nu, vaak onder druk van internationale banken, van het bankgeheim dat wordt opgeheven, van een net dat zich internationaal sluit, met die gelden op de proppen komen. Maar het moet natuurlijk een rechtszeker systeem zijn. We zijn op dit moment vooral nog aan het nakijken of en op welke manier het wenselijk kan zijn om tot zo’n systeem te komen. Dat gebeurt uiteraard in goed overleg met de Federale Regering, zoals het hoort.

Matthias Diependaele (N-VA)

Minister, bedankt voor uw antwoord. Ik leer eruit dat er wel degelijk een initiatief zal komen op Vlaams niveau om naar een fiscale regularisatie te gaan, om dus ook successierechten en dergelijke meer te kunnen doen.

Ik ben het volledig eens met de principes die u naar voren schuift. Het moet inderdaad een rechtvaardig en billijk systeem zijn. Daarom wil ik u vragen om dat eens na te kijken. Ik geef een voorbeeld. Stel je voor dat je, bovenop de normale erfenisrechten die je zou moeten betalen, 20 procent boete zou heffen; in sommige gevallen, in de zijlijn, ligt de erfenisbelasting op 65 procent; plus 20 procent, dan kom je aan 85 procent. Dan blijft er echt wel niet veel meer over. Daarom wil ik u vragen om eens na te kijken of het niet mogelijk is om die 65 procent naar beneden te halen.

Ik wil daaraan toevoegen dat in veel gevallen, voornamelijk bij Vlaamse gewestbelastingen en successierechten, niet altijd de persoon die een regularisatie vraagt, ook de fraudeur is. In veel gevallen is het de erfgenaam die het zwart geld van vader of grootouders wil regulariseren. Die maatregel kan dus alleen maar als rechtvaardig worden beschouwd.

De voorzitter

De heer Bertels heeft het woord.

Jan Bertels (sp·a)

Minister, de federale minister van Financiën heeft een inkomstenprobleem, maar dat is niet nieuw. Hij neemt dan maar de vlucht vooruit, onder andere op uw kap. Hij wacht niet op het afgesproken Overlegcomité van april. Neen, hij gaat voort met zijn niet-billijke, niet-rechtvaardige fiscale regularisatie.

Minister, ik neem aan dat, als u zegt dat het voor Vlaanderen billijk en rechtvaardig moet zijn, het dan geen permanent systeem zal zijn, niet één boetetarief voor georganiseerde fiscale fraude en gewone kleine fraudeurs. Nu is het één tarief, allemaal in dezelfde pot nat, die de grote fiscale fraudeurs bevoordeelt ten opzichte van de andere.

Minister, uit de gedachtewisseling leerden we dat we heel attent moeten zijn, en dat u proactief moet optreden. Vorige week zei u dat de Vlaamse Regering nog geen standpunt heeft. Vanmorgen is dat misschien een beetje bijgesteld. Er is de discussie over de herkomst van de inkomsten. Hoe gaat u vermijden dat de federale minister van Financiën weer eens in uw zakken zit? Hoe zorgt u ervoor dat de Vlaamse belastinginkomsten toekomen waar ze moeten toekomen, namelijk in de Vlaamse kas en niet in de federale kas? (Applaus bij sp.a)

De voorzitter

De heer De Potter heeft het woord.

Jenne De Potter (CD&V)

De federale overheid heeft de beslissing genomen om een stap verder te gaan. Voor ons zijn in de discussie over de fiscale regularisatie twee principes cruciaal: rechtvaardigheid en rechtszekerheid. Rechtvaardigheid gaat over correcte belastinginning, aanpakken van fraude, en ook eerlijke tarieven. Inzake rechtszekerheid is het zo dat als we een verwachtingspatroon creëren voor bepaalde belastingplichtigen die een regularisatie willen doorvoeren, dat achteraf niet mag worden doorkruist door al te snel te gaan.

Als de mogelijkheid zou bestaan om in Vlaanderen een fiscale regularisatie door te voeren, dan pleit ik ervoor dat dat gebeurt in samenwerking en in afspraak met de federale overheid, maximaal gecoördineerd met één contactpunt en met één aangifte, zodat naar Vlaanderen komt wat aan Vlaanderen toekomt en zodat het voor de belastingplichtige billijk, rechtvaardig en rechtszeker is.

De voorzitter

De heer Somers heeft het woord.

Bart Somers (Open Vld)

Minister, ik deel uw mening dat het beter ware geweest dat de verschillende overheden samen tot een oplossing waren gekomen, omdat dat de rechtszekerheid, die hier toch altijd belangrijk is, sterker zou hebben gemaakt. Een fiscale regularisatie moet billijk en rechtvaardig zijn, maar ook rechtszekerheid creëren. Indien we tot een fiscale regularisatie komen, hoop ik dat die goed onderbouwd is zodat ze kan blijven standhouden. Het Grondwettelijk Hof heeft van de vorige regularisatie eigenlijk gezegd dat die niet wettelijk was, en met andere woorden kwetsbaar. Laten we dat alstublieft vermijden.

Minister, het is een zeer goed idee om de opbrengsten daarvan terug te geven aan de burgers in de vorm van lastenverlagingen. U hebt al een grondige hervorming doorgevoerd van de schenkingsrechten. Wel, u zou die middelen kunnen inzetten om bijvoorbeeld de successierechten grondig te hervormen, maar ook goedkoper te maken voor de burgers. Bent u die piste genegen?

Minister Annemie Turtelboom

Het is inderdaad nuttig om een rechtvaardige en rechtszekere oplossing te hebben voor een fiscale regularisatie. Als het internationale net zich sluit rond de verjaarde bedragen die anders niet boven water komen, is het een bijzonder interessante piste om na te gaan of we de tarieven van de successierechten en de erfbelasting kunnen bijstellen. Daar gelden inderdaad bijzonder hoge tarieven, tot 65 procent, wat natuurlijk aanleiding geeft tot steeds meer ontwijkingsgedrag omdat men niet bereid is die hoge tarieven te betalen.

Ik denk dat het een goede piste is. Ik ben blij dat het volledige parlement zegt dat het rechtszeker en rechtvaardig moet zijn maar dat de middelen dan wel moeten terugvloeien naar de burger.

Matthias Diependaele (N-VA)

Het is mijn suggestie te kijken naar die 65 procent erfbelasting en eventueel ook andere tarieven want die voelen inderdaad niet rechtvaardig aan. Iedereen heeft de indruk dat het helemaal niet correct is dat men daarvan zoveel moet afgeven.

Verder zijn er een aantal reacties die me verbazen. Uit dit Vlaams Parlement komt immers heel dikwijls de vraag voor het meer positief gebruiken van de eigen fiscale autonomie. Dit is een ideaal voorbeeld om dat op een positieve manier te doen. We moeten die kans dan ook grijpen.

Verder sluit ik me aan bij de vraag van mijn burgemeester, de heer De Potter, voor een eenloketsysteem. Mijnheer Bertels, in het federale systeem is ingebouwd dat men moet bewijzen van waar dat vermogen komt. Ik denk dat dat een stuk rechtvaardiger is dan de systemen die uw partij in het verleden heeft goedgekeurd. Men gaat dat echter niet doen wanneer men niet voor het volledige bedrag kwijting krijgt. En in die zin pleit ik ook voor een eenloketsysteem.

De voorzitter

De actuele vraag is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.