U bent hier

Actieplan Plenum 2.0 van de voorzitter: stand van zaken 2016-2017

kalender icoon   September 2016 - September 2017

Icoon Thema   Vlaams Parlement - Voorzitter
 

Het actieplan Plenum 2.0  - 2014-2019 - ons Vlaams Parlement in actie formuleert prioriteiten in 4 domeinen:

 

De politieke werking

(Evaluatie van de controlemiddelen)

Centraal in ‘Plenum 2.0, 2014-2019, Ons Vlaams Parlement in actie’, staat de bekommernis om het controlerecht van het parlement inhoudelijk te versterken, het individuele controlerecht van elke volksvertegenwoordiger te erkennen én de uitoefening van die controle zo efficiënt mogelijk te laten verlopen.

Na de oprichting van een werkgroep in 2015 en het uittesten van enkele voorgestelde wijzigingen werd het Reglement (link naar https://www.vlaamsparlement.be/parlementaire-documenten/parlementaire-in...) aangepast wat betreft interpellaties, actuele interpellaties en vragen om uitleg (beslissing van de Plenaire Vergadering van 4 mei 2016). Zo verstrengen de deadlines van indiening van een vraag of interpellatie verlaat en de criteria om een verzoek onontvankelijk te verklaren. Op 8 maart 2017 keurde de Plenaire Vergadering nog een bijkomende reglementswijziging goed in verband met de ontvankelijkheidsbeoordeling of adviesverlening door een (commissie)voorzitter over een eigen vraag of interpellatieverzoek.

Intussen zijn de aangepaste regels voor het gebruik van de controlemiddelen ruim ingeburgerd en passen de verschillende commissies deze toe.

vlaamse volksvertegenwoordigers in een commissievergadering(Gentlemen’s agreement tussen de fracties)

Het Actieplan Plenum 2.0 stelde een nieuw gentlemen’s agreement tussen de fracties in het vooruitzicht. De zes fractievoorzitters sloten op 18 mei 2015 een herenakkoord, dat verlengd werd tot mei 2019, na een evaluatie door het Uitgebreid Bureau op 25 januari 2016. Volgens dit akkoord honoreert het Uitgebreid Bureau een gemotiveerd verzoek voor een actualiteitsdebat wanneer minstens drie erkende fracties dit vragen. Dit beschermt de rechten van een kleine oppositie. In de lopende zittingsperiode vonden drie actualiteitsdebatten plaats door toepassing van het Gentlemen’s agreement.

De commissies: agendasetting

(Thematische voortgangsrapportages)

De voorzitter pleit voor agendasetting door de commissies. Thematische voortgangsrapportages bieden een kans aan het parlement om actiever de politieke agenda te bepalen. In juli 2017 liepen verschillende thematische voortgangsrapportages, onder meer over de uitvoering van het decreet persoonsvolgende financiering, het Masterplan Scholenbouw, de uitvoering van het Vlaams Verkeersveiligheidsplan en de werking Werkvennootschap.

Alle vaste beleidscommissies doen aan actieve agendasetting in de vorm van een planning van hun werkzaamheden op korte, middellange en soms lange termijn.

Op maat gesneden informatie komt de kwaliteit van de commissiebesprekingen ten goede. Daarom heeft het Parlementair Informatiecentrum (in samenwerking met de directie Decreetgeving) informatiedossiers opgesteld over het klimaatbeleid in federale en semi-federale staten (in  opdracht van de Commissie voor de opvolging van het klimaatbeleid in Vlaanderen), over de alternatieve financiering van overheidsinvesteringen (in opdracht van de Commissie voor alternatieve financiering van overheidsinvesteringen), over burgerparticipatie (in opdracht van de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën en Begroting) en over de Brusselse geluidnormen en de toekomst van Brussels Airport (in opdracht van de Commissie voor Brussel en de Vlaamse Rand).

Sommige thema’s worden zo belangrijk bevonden dat het Vlaams Parlement, om de beleidsagenda te beïnvloeden, aparte commissies heeft opgericht. Zo waren de Commissie voor de bestrijding van de gewelddadige radicalisering, de Commissie voor de opvolging van het klimaatbeleid in Vlaanderen en de ad hoc Commissie voor de alternatieve financiering van overheidsinvesteringen actief tijdens het zittingsjaar 2016-2017. Op 21 juni 2017 is, n.a.v. getuigenissen in de pers, de Commissie inzake het grensoverschrijdend gedrag in de sport opgericht.

(Betere leesbaarheid van de begrotingsstukken)

Het Vlaams Parlement heeft vastgesteld dat de begrotingsdocumenten moeilijk leesbaar zijn. Daarom is het parlement trekker van een werkgroep rond dit thema, waarin ook vertegenwoordigers zetelen van de Vlaamse Regering, het departement Financiën en Begroting, het Rekenhof en de SERV. De werkgroep vergaderde sinds zijn oprichting zes keer en liet drie sub-werkgroepen een aantal voorstellen uitwerken. Deze hebben geleid tot aanpassingen van het Rekendecreet van 8 juli 2011 en het Reglement van het Vlaams Parlement in verband met de data waarop de begrotingsdecreten en de bijbehorende toelichtingen en de beleidsbrieven bij het Vlaams Parlement moeten worden ingediend. Dit werk loopt voort met als opzet vanaf de Begroting 2019 beter leesbare begrotingsdocumenten aan te bieden.

(Europese werking)

Het Vlaams Parlement wil ruim aandacht besteden aan EU-dossiers. Zo verwacht het van de uitvoerende macht systematische briefings van de thema’s van de Europese ministerraden die het Vlaams Parlement rechtstreeks aanbelangen.

De debriefings van de Europese ministerraden vinden systematisch plaats in de Commissie voor Landbouw en Visserij (4 keer per jaar). Ook de Commissie voor Mobiliteit en Openbare Werken tracht systematisch de Europese ministerraden te debriefen n.a.v. voor Vlaanderen relevante dossiers. De Algemene Afvaardiging bij de Europese Unie publiceert maandelijks een rapportering “Mededeling over de belangrijkste ontwikkelingen in de EU”. Deze rapportering bevat een rubriek “Ontwikkelingen op het niveau van de omzettingen en inbreuken”, die een zeer uitgebreide stand van zaken geeft over nieuwe voorstellen van richtlijn en aangenomen richtlijnen tijdens de afgelopen maand, evenals een stand van zaken van omzettings- en inbreukdossiers. De uitgebreide informatie van de Vlaamse Regering is een eerste stap in de opvolging. De Vlaamse volksvertegenwoordigers stellen vragen in de bevoegde commissies over de omzetting van specifieke richtlijnen.

Vier vaste beleidscommissies volgen de EU-werking structureel op en agenderen regelmatig EU-dossiers op de agenda:

Conform het Reglement volgt de Commissie voor Algemeen Beleid het Europees Semester en het begrotingstoezicht op d.m.v. de jaarlijkse bespreking van het Vlaamse Hervormingsprogramma (maart-april) en het Vlaamse ontwerpbegrotingsplan (oktober). De Commissie voor Cultuur, Jeugd, Sport en Media volgde het AVMSD-dossier op (Richtlijn Televisie Zonder Grenzen), en de Commissie voor Economie organiseerde gedachtewisselingen. 

Rubenszaal(Paraparlementaire instellingen)

De drie paraparlementaire instellingen maakten ook in 2016-2017 verder werk van een inbedding van hun werking in de werkzaamheden van het Vlaams Parlement.

  • Het Kinderrechtencommissariaat adviseerde de afgelopen periode het Vlaams Parlement over een diversiteit aan thema’s (adoptie, dak- en thuisloosheid, integrale jeugdhulp, sanctiebeleid op school …). Het Kinderrechtencommissariaat gaf negen adviezen, nam deel aan zes hoorzittingen en richtte drie ‘Krunches’ voor de volksvertegenwoordigers in. In deze ‘Krunches’ diepte een aantal experten een specifiek kinderrechtenthema uit dat aansluit bij de actualiteit van het parlementaire werk. Daarnaast presenteert de kinderrechtencommissaris telkens in november zijn jaarverslag, dat hij ook toelicht in verschillende commissies.
  • Het jaarverslag van de Vlaamse ombudsman en de parlementaire ontvangst en behandeling ervan, blijven centraal staan in de relatie van het parlement met de ombudsman (en de ombudsvrouw gender). Voorts is de ombudsman uitzonderlijk ook het “oog van het parlement” (regeringscontrole) bij de niet-openbare dossiers. Zo onderzocht de ombudsman in 2016-2017 één dossier, waar er eerder inzage aan volksvertegenwoordigers geweigerd was. Het parlement wees de ombudsman in juli 2016 aan als lid van de intergewestelijke bemiddelende instantie kilometerheffing.  
  • Het Vlaams Vredesinstituut evalueerde op vraag van de parlementsvoorzitter het Decreet van het Memoriaal van de Vlaamse Ontvoogding en Vrede – beter bekend als de IJzertoren. In voorbereiding van een decreetswijziging gaf de Commissie voor Buitenlands Beleid, Europese Aangelegenheden, Internationale Samenwerking, Toerisme en Onroerend Erfgoed het Vlaams Vredesinstituut de opdracht om een vergelijkende studie uit te voeren naar wapenexportcontrole in verschillende Europese lidstaten. Verder organiseerde het Vlaams Vredesinstituut internationale evenementen voor lokale actoren en belanghebbenden met telkens een bijdrage van één of meerdere Vlaamse Volksvertegenwoordigers. Op 15 juni 2017 organiseerde het Vredesinstituut de jaarlijkse conferentie over wapenexport buiten Europa van COARM-NGO, en op 4 juli 2017 vond de boekvoorstelling ‘Deradicalisering: Wetenschappelijke inzichten voor een Vlaams beleid’ plaats. 

Het Vlaams Parlement als slimme decreetgever

Het Vlaams Parlement is bezorgd om een duidelijker en betere wetgeving en heeft daarom een reeks afspraken met de Vlaamse Regering gemaakt.

Een betere wetgeving begint bij de reguleringsimpactanalyse (RIA). Een RIA is verplicht voor alle voorontwerpen van decreet en besluiten van de Vlaamse Regering die een regulerend effect hebben op de burger, het bedrijfsleven of non-profit organisaties. Bij de jaarlijkse opmaak van de beleidsbrieven en bijhorende planning van de regelgevingsagenda’s moet worden onderzocht of de opmaak van een RIA noodzakelijk is. In deze zittingsperiode heeft de regering een RIA ingediend bij 12 van de 206 in 2016 ingediende ontwerpen van decreet (stand juli 2017). Het lage cijfer wordt o.a. verklaard door de uitzonderingsgronden in de regelgeving.

Het Vlaams Parlement vroeg de regering systematisch aan te duiden welk gevolg ze heeft gegeven aan de aanbevelingen van de adviesorganen. In het algemeen blijkt dat de Vlaamse Regering de “repliekplicht” goed naleeft, die zij zichzelf op vraag van het parlement heeft opgelegd via de richtlijnen voor de memorie van toelichting. Het parlement vroeg eveneens bij belangrijke wijzigingsdecreten de geconsolideerde versie van het decreet bij te voegen. Dit gebeurde bij slechts twee ontwerpen (stand augustus 2017).

Bij het begin van de huidige zittingsperiode engageerde de Vlaamse Regering zich ertoe om het Vlaams Parlement in een vroege fase bij de beleidsvorming te betrekken. In de huidige zittingsperiode diende de Vlaamse Regering al meer dan 50 visie- of conceptnota’s, actieplannen, groen- en witboeken enz. ter bespreking in bij het Vlaams Parlement. De bevoegde commissies behandelden deze allemaal op enkele uitzonderingen na. Het parlement en de regering verankerden hun afspraken over de benaming en indiening van deze beleidsdocumenten in een omzendbrief.

De commissies schakelden de strategische adviesraden actiever in als bevoorrechte partners, zoals gevraagd. In de huidige zittingsperiode vroeg het Vlaams Parlement 26 keer een advies aan een strategische adviesraad of andere adviesinstantie. Daarnaast vroeg het parlement de Raad van State 12 keer om advies over een voorstel of ontwerp van decreet of amendementen erop.

Illustratieve foto dienstverlening ppi'sVlaams Parlement: waakhond van de regering (periodiek overleg met de regering)

Om de ruimere samenwerking tussen parlement en regering te optimaliseren, heeft de parlementsvoorzitter sinds 2009 een periodiek overleg met de minister-president van de Vlaamse Regering. Het Actieplan Plenum 2.0 stipt aan dat dit periodiek overleg ook handelt over elementen die de parlementaire controletaak ondersteunen.

In het periodieke overleg brengt de parlementsvoorzitter de kwaliteit van de wetgeving ter sprake, over o.m. de inhoud van programmadecreten en de tijdige indiening van regeringsamendementen. De afspraken hierover staan in Omzendbrief 11 betreffende de samenwerking tussen Vlaamse Regering en Vlaams Parlement (doc).

Het afgelopen zittingsjaar verliep de opvolging door de Vlaamse Regering en het Vlaams Parlement van verplicht in te dienen rapportage, sneller en beter: de Publicatiedatabank van de Vlaamse overheid (met bijbehorende wekelijkse nieuwsbrief) en de specifiek daarvoor voorziene rapportage-mailbox van het Vlaams Parlement worden steeds vaker gebruikt.

Andere controlethema’s zijn de verruiming van het inzagerecht in vertrouwelijke regeringsdocumenten, het aanleveren van samenvattingen bij ontwerpdecreten, en de regelgevingsagenda bij elke beleidsbrief. 

Het Rekenhof: de bevoorrechte partner van het parlement

Voor de controletaak van het parlement blijft het Rekenhof een bevoorrechte partner van het parlement.

In 2016-2017 hield het parlement zes besprekingen in de beleidscommissies over verslagen en rapporten van het Rekenhof, bijvoorbeeld het verslag over personeelsbesparingen bij de Vlaamse overheid en het verslag over fusies in de Vlaamse overheid. Bij een aantal andere besprekingen waren vertegenwoordigers van het Rekenhof aanwezig (bv. verslag van de Vlaamse Regering over het Masterplan 2020).

Jaarlijks stelt het Rekenhof thematische audits voor die in aanmerking komen voor een opvolgingsbespreking in de bevoegde commissie. Op 14 juni 2017 heeft de Commissie voor Landbouw, Visserij en Plattelandsbeleid een opvolgingsbespreking van het Verslag van het Rekenhof over 'Aquacultuur in Vlaanderen' gehouden.

De volksvertegenwoordiger: een mandaat met inhoud

‘De volksvertegenwoordiger – een mandaat met inhoud’ vormt een laatste beleidsklemtoon in verband met de politieke werking in het Actieplan Plenum. Het Vlaams Parlement zet in op de inhoudelijke ondersteuning van de Vlaamse volksvertegenwoordiger door hen op maat gesneden informatie aan te bieden, en anderzijds de informatiestroom meer digitaal laten verlopen.

In aansluiting op Plenum 2.0 biedt het meerjarenplan van het Parlementair Informatiecentrum een kader voor het op vraag en maat selecteren van relevante, betrouwbare én geïntegreerde informatie. Om tegemoet te komen aan de dienstverlening aan de volksvertegenwoordigers zet het parlement de digitale informatiestroom voort, waarvan al grote digitaliseringsprojecten voor de parlementaire werking gerealiseerd zijn. Op termijn zal het Algemeen Secretariaat de verdere ontwikkeling van het Vlaams Parlement tot een digitaal parlement faciliteren.

De voorzitter streeft ernaar om de inhoudelijke meerwaarde van buitenlandse zendingen  van commissies (commissiereizen) te vergroten en meer te enten op de parlementaire werkzaamheden. Daarom krijgt het Uitgebreid Bureau over elke buitenlandse commissiezending van meer dan drie dagen een rapportering met een toelichting over de afgelegde werkbezoeken.

 Communicatie en publiek

Het Vlaams Parlement levert als open huis van oudsher belangrijke inspanningen om zijn werking bij het bredere publiek bekend te maken.

(Grondige vernieuwing van de website)

In uitvoering van het Actieplan Plenum 2.0 nam het parlement in 2015 een nieuwe website in gebruik. De website werd sindsdien verder uitgebouwd tot een performant, helder en nuttig werkinstrument. In mei 2017 is op de pagina’s van de volksvertegenwoordigers voor surfers de mogelijkheid uitgebreid om op de hoogte te blijven van de werkzaamheden van de volksvertegenwoordiger. Websitebezoekers kunnen nu ook hun mailadres doorgeven zodat ze nieuws van de volksvertegenwoordiger zelf kunnen ontvangen. Sinds 2016 bevat de website dossiers over actuele thema’s waarop de geïnteresseerde bezoeker zich ook abonneren kan.

Sinds mei 2017 zorgt het parlement voor een livestream van bijna alle commissievergaderingen en zijn de beelden ervan nadien te herbekijken. Hiermee is het project ‘Audio en video op aanvraag’ volledig afgerond. Alle informatie van de website kan via sociale media gedeeld worden.

Evenement in De Loketten(Vernieuwd Bezoekerscentrum ‘De Loketten’)

Het Vlaams Parlement bouwt De Loketten uit tot een modern, interactief en aantrekkelijk bezoekerscentrum, met een publieksfunctie voor de burger en de scholen, zo stelt het Actieplan Plenum.

Na de goedkeuring van de inhoudelijke krachtlijnen op basis van een concept van prof. E. Gerard eind 2014, is in de loop van 2015 het bestek voor een raamovereenkomst uitgewerkt en in de markt geplaatst. Deze raamovereenkomst slaat onder meer op de scenografie van de permanente tentoonstelling en de inplanting van de verschillende functies in het bezoekerscentrum. De uitwerking van de inhoudelijke krijtlijnen heeft in het voorjaar van 2017 geleid tot een herschikking van de scenografie. Voorts zijn twee bestekken in de markt geplaatst: een bestek voor de hard- en software en de audiovisuele producties en een bestek voor het meubilair, de technische uitrusting en de grafische elementen. De opleveringen zijn voorzien in de loop van 2018.

Het Vlaams Parlement Internationaal

Het Actieplan Plenum 2.0 vertolkt de ambitie om het Vlaams Parlement een grotere internationale weerklank te geven. Officiële ontvangsten van ambassadeurs en buitenlandse delegaties zijn een geschikt middel, evenals eigen werkbezoeken. Het Plenum stelt vast dat de internationale instellingen vaak de bevoegdheidsverdeling onvoldoende weten in te schatten, zodat hier een taak voor de Vlaamse parlementaire gemeenschap ligt om meer proactief op te treden.

Vlaamse volksvertegenwoordigers nemen systematisch deel aan vergaderingen van het Europees Parlement en aan Europese vergaderingen in andere Europese lidstaten, evenals aan de parlementaire fora van OESO en aan de COP-vergaderingen in het kader van het Klimaatverdrag van de Verenigde Naties. Verder blijft het Vlaams Parlement actief binnen de CALRE (conferentie van de Europese regionale wetgevende parlementen) en op interparlementaire commissievergaderingen die het EU-voorzitterschap organiseert. Een delegatie van het Vlaams Parlement bracht in februari 2017 een bezoek aan het Europees Parlement en aan de Raad van Europa.

Via hoorzittingen en gedachtewisselingen volgt het parlement Europese thema’s op: op dinsdag 20 juni 2017 heeft Pierre Moscovici, EU-Commissaris voor Economie en Financiële Zaken, Belastingen en Douane, een bezoek gebracht aan het Vlaams Parlement en in de Verenigde Commissies Buitenlands Beleid en Financiën toelichting gegeven over de gevolgen van de brexit. Eerder dat jaar, op dinsdag 31 januari 2017, had de Britse ambassadeur, Alison Rose, in de Commissie Buitenlands Beleid en Europese Aangelegenheden al toelichting gegeven over de brexit en de toekomstige relatie tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk.

De laatste jaren zijn er intensere contacten uitgebouwd met een aantal Duitse deelstaatparlementen met name Beieren, Saksen en Noordrijn-Westfalen. Er vonden bezoeken van delegaties van deze parlementen aan het Vlaams Parlement plaats en omgekeerd. In het zittingsjaar 2016-2017 ontving het Vlaams Parlement alle vertegenwoordigers van de Duitse deelstaten in Brussel (i.s.m. Vleva en DIV); in het paasreces 2017 kwamen de voorzitters van de Duitse deelstaatparlementen op bezoek. Ook met Schotland, Wales en Noord-Ierland zijn er contacten en regelmatige bezoeken. Het Vlaams Parlement was in mei 2017 gastheer voor het project “Hedd Wyn Centenary Chair”, een samenwerkingsproject van de Welsh National Memorial & Hedd Wyn Society, de Vlaamse overheid en de Thomas More Hogeschool naar aanleiding van 100 jaar Groote Oorlog.

Interne organisatie van het parlement

(Een ‘slim’ personeelsbeleid)

Een modern parlement vereist een professionele administratie. Om de professionalisering van het Algemeen Secretariaat voort te zetten, zijn in het zittingsjaar 2016-2017 verschillende projecten en initiatieven inzake personeelsbeleid en interne werking genomen. Zo formuleerde het Algemeen Secretariaat de doelstellingen duidelijker en onderzocht het de personeelsplanning, in samenhang met de gewenste dienstverlening. Voor verschillende acties werkt het Algemeen Secretariaat samen met de betrokken entiteiten van de Vlaamse Regering, om een maximale synergie en efficiëntiewinst te bereiken.

(Ecologische voetafdruk)

Het Actieplan Plenum 2.0 wil van het Vlaams Parlement een klimaatneutrale ‘excellente onderneming’ maken: energie-efficiëntie wordt daarom in elk bestek meegenomen.

Het parlement organiseerde een enquête om het gedrag van de werknemers te kennen m.b.t. het dagelijks woon-werkverkeer en de dienstverplaatsingen. Uit deze enquête is gebleken dat drie kwart van de werknemers zich met de trein verplaatst voor het woon- werkverkeer. In het najaar 2017 kocht het parlement hybridewagens aan voor de dienstverplaatsingen omwille van de klemtoon op de ecoscore bij de aanbesteding. Het parlement verving de centrale koelinstallatie begin 2017 door een type met een hogere energie-efficiëntie.

 

Ga terug naar het overzicht: Chronologisch  -  Thematisch - teksten over de voorzitter