Hoe werken de commissies?

Sfeerfoto commissievergaderingEen commissie is een groep van volksvertegenwoordigers die zich gespecialiseerd hebben in een bepaald onderwerp. Zo is er een commissie voor Onderwijs, een commissie voor Welzijn, een commissie voor Cultuur, een commissie voor Openbare Werken …

Lees op deze pagina meer over:

 

Samenstelling van de commissies

De meeste commissies van het parlement zijn beleidscommissies: ze hebben elk een of meer eigen onderdelen van het beleid waarover zij vergaderen. In de zittingsperiode 2014-2019 telt het Vlaams Parlement twaalf van deze commissies.

Een gewone commissie telt vijftien vaste leden en vijftien plaatsvervangers, verdeeld volgens de sterkte van de fracties. Als een vast lid de commissie niet kan bijwonen, dan kan een plaatsvervanger hem, met stemrecht, vervangen.

Volksvertegenwoordigers die niet tot een fractie behoren of die tot een fractie behoren die te klein is om in de commissies vertegenwoordigd te zijn, kunnen deel uitmaken van een commissie als toegevoegd lid. De toegevoegde leden ontvangen alle informatie die ook aan de vaste en plaatsvervangende leden van de commissie bezorgd wordt, maar zij hebben geen stemrecht in de commissie.

Andere parlementsleden mogen mee vergaderen met de commissie, maar mogen er niet stemmen.

De plenaire vergadering heeft voor elke commissie een voorzitter, eerste ondervoorzitter en tweede ondervoorzitter aangeduid, eveneens verdeeld volgens de grootte van de fracties. De voorzitter roept de vergaderingen samen en leidt ze. De commissies vergaderen van dinsdag tot vrijdag.


 

Sfeerfoto commissievergaderingTaken van de commissies

Voorbereiden decreetgevend werk

Ontwerpen van decreet (van de Vlaamse Regering) en voorstellen van decreet (van Vlaamse volksvertegenwoordigers) worden in de bevoegde commissie grondig besproken en er wordt ook over gestemd.

  • Een commissie kan hoorzittingen organiseren met personen en organisaties van buiten het parlement, om zich beter te informeren over alle aspecten van een voorstel of ontwerp.
  • De commissie kan wijzigingen aanbrengen aan de ingediende tekst.
  • Als de tekst in de commissie is goedgekeurd, wordt die doorgestuurd naar de plenaire vergadering. In principe worden ontwerpen of voorstellen van decreet die niet zijn goedgekeurd door de commissie niet voorgelegd aan de plenaire vergadering. De tekst die de commissie heeft goedgekeurd wordt besproken in de plenaire vergadering.

De jaarlijkse begrotingsbesprekingen zijn een belangrijk moment van het decreetgevend werk.

Bespreken van beleidsinitiatieven

Beleidsinitiatieven van zowel de leden van de Vlaamse Regering (beleidsnota’s, beleidsbrieven, nota’s van de Vlaamse Regering) als van Vlaamse volksvertegenwoordigers (voorstellen van resolutie, conceptnota’s voor nieuwe regelgeving) worden (eerst) in de commissies behandeld.

Controle van de regering

Sfeerfoto commissievergaderingEen Vlaamse volksvertegenwoordigers kan een vraag om uitleg stellen aan een minister over een beleidsaspect. Een parlementslid dat een politiek zwaarwichtig probleem van algemeen belang ter sprake wil brengen, kan een interpellatieverzoek indienen. Interpellaties en vragen om uitleg worden in de bevoegde commissie behandeld. Interpellaties kunnen aanleiding geven tot het indienen van een motie van wantrouwen of een motie, waarover in de plenaire vergadering wordt gestemd.

Deskundigen en belanghebbenden horen

In hoorzittingen, gedachtewisselingen en werkbezoeken halen de commissies ook heel wat externe deskundigheid binnen in het Vlaams Parlement. De commissies vragen regelmatig deskundigen, administraties en actoren naar hun mening over de thema’s die in de commissie worden besproken. Dat kan zijn in het kader van de bespreking van een decreet of  een beleidsinitiatief, maar het kan ook los daarvan.

Door werkbezoeken gaan de commissies ook ter plaatse kijken in het werkveld.

 

Openbaarheid van de commissievergaderingen

Alle vergaderingen van de vaste beleidscommissies zijn in principe openbaar.Sfeerfoto commissievergadering

Een commissie kan met een tweederdemeerderheid beslissen om geheim te vergaderen. Dat kan ook gebeuren als een spreker die de commissie heeft uitgenodigd of een minister dat vragen. Een minister vraagt om geheim te vergaderen als hij vertrouwelijke informatie wil meedelen aan de commissie.

De vergaderingen zijn altijd geheim als de commissies hun eigen agenda aan het bepalen zijn (dat heet: de "regeling van de werkzaamheden") of als ze administratieve zaken regelen.

 

Verslagen van de commissies

Van de besprekingen in de commissies wordt op twee manieren een verslag gemaakt, afhankelijk van het soort onderwerp dat aan bod komt:

  • Van vragen en interpellaties en van hoorzittingen of gedachtewisselingen wordt onmiddellijk een verslag gemaakt. De medewerkers van het parlement geven volledig weer wat de sprekers zeggen. Ze maken de tekst wel vlot leesbaar, door bv. haperingen of versprekingen te verbeteren in de tekst.
  • Van besprekingen van teksten, zoals resoluties en decreten, wordt alleen een verslag gemaakt als de hele bespreking achter de rug is. Zo’n bespreking kan verschillende vergaderingen in beslag nemen. Daardoor komt het dat van sommige delen van de commissievergadering pas na verloop van tijd een verslag beschikbaar is. Dit soort verslagen is ook altijd “synthetisch”: het is niet noodzakelijk een letterlijke weergave van wat er gezegd is. Het verslag brengt bijvoorbeeld stukjes bespreking over hetzelfde onderwerp in verschillende vergaderingen samen. Het verslag dient om aan de plenaire vergadering te worden bezorgd.

De dienst Commissies van de directie Decreetgeving van het Algemeen Secretariaat zorgt voor het goede verloop van de commissiewerkzaamheden.

 

Sfeerfoto commissievergaderingSpeciale commissies

Commissies met een specifieke opdracht

Er zijn zes commissies met een specifieke opdracht:

Het aantal leden, de samenstelling en de voorzitter van deze commissies zijn apart geregeld. Niet al deze commissies zijn openbaar.

Commissies met een tijdelijke opdracht

Het Vlaams Parlement kan ook ad-hoccommissies oprichten, bijvoorbeeld ter voorbereiding van een themadebat, of een onderzoekscommissie.