U bent hier

De voorzitter

De heer Beenders heeft het woord.

De heer Rob Beenders (sp·a)

Met de zesde staatshervorming werd de maatregel sociale inschakelingseconomie (SINE) overgeheveld naar Vlaanderen. De SINE-maatregel vormt een structureel en noodzakelijk onderdeel van de financiering van vele maatwerkbedrijven en van bijna alle lokale diensten. Maar ook heel wat dienstenchequebedrijven, plaatselijke werkgelegenheidsagentschappen (PWA’s), OCMW’s en sociale verhuurkantoren kunnen erop rekenen. Het is ook een belangrijke financiële maatregel.

Er werden al enkele schriftelijke vragen over gesteld. U zei telkens dat er niets zou veranderen vooraleer u zelf een aanpassing zou voorstellen aan de regering. Niettemin ontvingen wij de voorbije maanden ongeruste signalen vanuit de sector, die toch twijfels heeft bij het verdere verloop van deze SINE-maatregel.

Het totaal aantal erkende inschakelingsbedrijven, 1279, klopt niet met de totalen per categorie. Als ik deze afzonderlijk optel, zijn er 1474 erkende inschakelingsbedrijven. De cijfers lijken ook niet te kloppen met cijfers die terug te vinden zijn bij de Programmatorische Federale Overheidsdienst Maatschappelijke Integratie (POD MI). Minister, kunt u de cijfers checken en per categorie nogmaals de cijfers bezorgen?

Wordt de procedure tot erkenning en verlenging van erkenningen van sociale inschakelingsbedrijven nog steeds toegepast zoals voorzien in de federale wetgeving? Zo ja, werden in 2015 al aanvragen behandeld, goedgekeurd of geweigerd? Zo nee, op basis waarvan worden aanvragen momenteel behandeld? Zijn er bepaalde richtlijnen die als ‘nieuwe norm’ worden gehanteerd?

Worden de tegemoetkomingen – vooral de premie en de mindering van de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid (RSZ) – op niveau van de erkende SINE-werknemer nog steeds toegepast zoals voorzien in de federale wetgeving? Kunnen de huidige erkende inschakelingsbedrijven blijven rekenen op de SINE-tegemoetkomingen voor bestaande werknemers waar een verlenging wordt aangevraagd? Geldt dit ook voor vervangingen en nieuwe aanwervingen?

Wat zijn uw plannen met betrekking tot de SINE-maatregel in Vlaanderen? Blijft de maatregel bestaan? Wordt de maatregel bijgestuurd of afgebouwd?

U hebt al meermaals in het parlement laten weten dat de SINE-premie niet meer gecumuleerd kan worden met de tegemoetkomingen in het kader van de dienstencheque vanwege EU-staatsteunregels. Niet iedereen is die mening toegedaan. Wordt dit cumulverbod nu al toegepast? Zo ja, op basis van welke bepalingen in de regelgeving? Zo nee, wanneer wilt u dit cumulverbod toepassen?

De voorzitter

Minister Homans heeft het woord.

Mijnheer Beenders, u hebt gelijk over die cijfers. Er is een kleine fout geslopen in mijn antwoord op uw schriftelijke vraag over het aantal SINE-bedrijven. Ik had het over 1279 erkende inschakelingsbedrijven en u telde er 1474. Dat zijn de cijfers van september 2014. Ik kan u nu de cijfers geven van februari 2015. Die zijn in de databanken allemaal veranderd. In de administratie is er een klein optelfoutje gebeurd. Nu klopt de som wel. In februari 2015 waren er 1527 erkende SINE-bedrijven waarvan 190 beschutte en sociale werkplaatsen, 449 lokale diensteneconomieondernemingen, 5 sociale huisvestingsmaatschappijen, 302 inschakelingsbedrijven, 169 OCMW’s, 321 PWA’s en 91 vennootschappen met sociaal oogmerk. Als u die getallen optelt, moet u op 1527 komen. Bij dezen is de fout die wij zelf hebben gemaakt, hopelijk rechtgezet. Tegelijkertijd hebt u actuelere cijfers, wat nooit kwaad kan.

De federale wetgeving betreffende de SINE blijft van kracht zolang er geen wijzigingen worden doorgevoerd door de Vlaamse Regering. De procedure voor erkenningen en verlengingen van erkenningen wordt dus ook nog steeds toegepast zoals voorzien in de federale wetgeving. De wettelijk verankerde behandelingstermijn wordt opgevolgd. De enige wijziging die al is doorgevoerd, betreft de aanpassing van de procedure. Een aanvraag tot erkenning als SINE-bedrijf wordt nu gericht tot het Departement Werk en Sociale Economie en niet meer tot een federale overheidsinstantie. De Vlaamse administratie verleent vervolgens advies over een aanvraagdossier. Na erkenning bezorgt de administratie het SINE-attest aan de betrokken werkgever.

In 2015 waren er al acht nieuwe erkenningsaanvragen en twee verlengingsaanvragen ingediend en behandeld. Deze tien dossiers werden ontvankelijk verklaard en liggen nu voor ter erkenning. Een elfde aanvraagdossier wordt momenteel beoordeeld op zijn ontvankelijkheid.

De tegemoetkomingen, waaronder de RVA-premie of loonpremie en de RSZ-vermindering, worden nog steeds toegekend zoals voorzien in de federale regelgeving, zowel voor vervangingen als voor nieuwe aanvragen.

Wat zijn de plannen met betrekking tot de SINE-maatregel in Vlaanderen? Zal de maatregel blijven bestaan? Wordt er bijgestuurd of zal de maatregel afgebouwd worden?

Zoals u zelf in uw vraag aanhaalt, mijnheer Beenders, worden de SINE-maatregel en -middelen logischerwijze aan mijn bevoegdheidspakket toegevoegd. Dat geeft ons dan ook de kans om vooral eerst te analyseren of het wenselijk is de SINE-maatregel in de bestaande maatregelen van het Maatwerkdecreet en lokale diensteneconomie (LDE) te integreren. Ik gebruik heel bewust het woord ‘analyseren’. Voor mij is het nog geen uitgemaakte zaak. We moeten ervoor zorgen dat een eventuele integratie een voordeel is en geen nadeel wordt. We moeten dat dus goed onderzoeken, maar hoe meer maatregelen we kunnen samenvoegen, hoe minder complex het systeem voor bedrijven wordt. Uiteraard wil ik ook de impactanalyse afwachten om na te gaan welke de eventuele gevolgen op het terrein kunnen zijn. Op dit moment blijft het systeem ongewijzigd. We hebben nog niets veranderd, behalve de procedure voor het aanvragen en het beoordelen van de aanvraag.

Verder hebt u nog vragen gesteld over de Europese regelgeving en de mogelijke impact ervan op SINE. Volgens u is daar in het verleden nooit een probleem over gemaakt, maar dat klopt niet. Het verbod op cumulatie van SINE-maatregel en dienstencheque wordt op dit ogenblik toegepast voor dienstenchequebedrijven die een verlenging of een nieuwe erkenning aanvragen. Lopende erkenningen – die gelden telkens voor vier jaar – worden niet geschorst. Het verbod op cumulatie is geen nieuw standpunt van de Vlaamse overheid. In het verleden heeft de Vlaamse overheid, in haar adviesbevoegdheid bij de erkenning van SINE-bedrijven, telkens aan de federale overheid, die toen nog bevoegd was, laten weten dat cumulatie van dienstenchequesteun en SINE-subsidies gelijk staat aan overcompensatie in het licht van de Europese regelgeving. Daar werd dan ook steeds tegen ingegaan. Als bewijs heb ik een mail bij me van februari 2014. Ik was toen nog geen bevoegd minister en wij maakten deel uit van een coalitie. De betwisting is dus niet pas begonnen toen ik minister werd. Ook mijn voorgangers hebben de cumulatie in het verleden betwist.

Het verbod op cumulatie wordt, zoals u weet, toegepast op basis van de Europese groepsvrijstellingsverordening. Voor subsidiëring geldt de 50 procentnorm die de Europese Commissie gebruikt in het kader van de groepsvrijstellingsverordening voor uiterst kwetsbare werknemers, SINE-doelgroepmedewerkers. Voor deze doelgroep mag men slechts 50 procent van de loonkost ontvangen gedurende maximaal twee jaar. De SINE-maatregel betreft dan weer staatssteun en de Europese groepsvrijstellingsverordening verbiedt de EU-lidstaten staatssteun toe te kennen die de werking van de interne markt verstoort. Volgens mij, maar blijkbaar ook volgens mijn voorgangers en de administratie – ik heb trouwens een juridisch advies, dat ik via de commissiesecretaris aan de leden zal bezorgen – is de Europese regelgeving wel degelijk van toepassing op dienstencheques en SINE. Dienstencheques zijn consumentensteun en SINE is staatssteun, en bij een combinatie van die twee moet men kijken naar elke bijdrage van de overheid. In het verleden heeft Europa zich al in die zin uitgesproken. Ook bij een dienstencheque bezorgt de overheid een bijdrage aan de werkgever. In Denemarken is er iets soortgelijks gebeurd en Europa heeft de overheid daar verplicht alle bedragen die ze in dit kader had gespendeerd, van de bedrijven terug te vorderen. Dat lijkt me niet echt goed om het voortbestaan van deze belangrijke vorm van tewerkstelling te waarborgen. Ik zal het juridisch advies via de commissiesecretaris bezorgen, maar heb hiermee redelijk volledig op de vragen geantwoord.

De voorzitter

De heer Beenders heeft het woord.

De heer Rob Beenders (sp·a)

Het klopt, u hebt heel duidelijk geantwoord en het is heel nuttig die antwoorden te kennen, minister. Het is belangrijk de aangekondigde analyse en impactstudie grondig uit te voeren, omdat maatregelen rond SINE niet zomaar mogen worden genomen. Het is belangrijk de grote doelgroep ervan met de juiste aanpak te benaderen. Beslissingen moeten onderbouwd zijn, en we kijken dan ook uit naar uw analyse en impactstudie. Het is ook belangrijk dat de sector weet dat er hun op korte termijn geen afschaffing of iets dergelijks boven het hoofd hangt, want die verhalen circuleren wel. We zullen over het antwoord dan ook duidelijk communiceren, zodat de rust in de sector weerkeert.

De voorzitter

Mevrouw Claes heeft het woord.             

Mevrouw Sonja Claes (CD&V)

Begrijp ik het goed dat de SINE-maatregel alleen met de dienstencheque interfereert en dat er geen probleem is bij een combinatie met de andere maatregelen die u hebt opgesomd?

Bij LDE-bedrijven en andere categorieën wordt dat gewoon afgetrokken, zodat de cumulatie verdwijnt.

Mevrouw Sonja Claes (CD&V)

Er is dus alleen sprake van een probleem van cumulatie bij dienstencheque en SINE?

Inderdaad. Andere signalen hebben we nog niet gekregen.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.