U bent hier

– Wegens de coronamaatregelen werd deze vraag om uitleg via videoconferentie behandeld.

Mevrouw De Vreese heeft het woord.

Begin maart 2021 hebben we in deze commissie gedebatteerd over het afbakenen van een ontwrichte zone in West-Vlaanderen. In het kader van het Brexit Actieplan van het Agentschap Innoveren en Ondernemen (VLAIO) heeft de Vlaamse Regering aan de Federale Regering gevraagd om in getroffen streken een ontwrichte zone te realiseren. U gaf in maart aan dat er toen slechts één zone in Zuid-West-Vlaanderen in aanmerking kwam. Die zone is echter niet optimaal, omdat Oostende en Zeebrugge buiten deze zone zouden vallen. Daarnaast gaf u ook aan dat u de situatie op de voet zou volgen en de mogelijkheden zou onderzoeken. We moeten hier proactief handelen, want het heeft inderdaad geen zin om te wachten op de economische impact van de brexit, corona en misschien effectieve ontslagen.

Eind maart vond er een overleg plaats tussen de gewesten en de Federale Regering. Daar werd gevraagd om de bestaande steunzones in Vlaanderen te verlengen. Er werd ook onderzocht om heel Vlaanderen als steunzone te herkennen. Deze piste werd niet gevolgd omdat het procedureel te omslachtig zou zijn. Daarom heeft het federale niveau gekozen voor een voorlopige verlenging van de bestaande zones. Eind april werd dit goedgekeurd in de Kamer. Met deze verlenging kan de Vlaamse Regering zich voorbereiden op de visie en aanpak van deze streken na oktober 2022 en mei 2026. Ten slotte blijkt uit recente berichtgeving dat er een pak minder aanvragen waren in de steunzone Zaventem-Vilvoorde dan in Turnhout en Genk.

Welke verdere stappen hebt u ondernomen om de afbakening van een ontwrichte zone in West-Vlaanderen te onderzoeken?

Kunt u toelichting geven bij de laatste ontwikkelingen?

Welke stappen zult u nemen om tot een visie en aanpak te komen voor deze zones wanneer de verleningen aflopen?

Naast de verlenging moeten we ook inzetten op de bekendmaking van deze maatregel. Welke stappen zult u hiervoor nemen?

Minister Crevits heeft het woord.

Minister Hilde Crevits

Mevrouw De Vreese, ook dit is een opvolgingsvraag want we hebben dit al in maart besproken. Ik heb opdracht gegeven aan VLAIO om de toestand in Vlaanderen, dus ook in West-Vlaanderen – u kunt mij van niets anders verdenken –, van nabij op te volgen. Sinds het laatste kwartaal van 2020 wordt er maandelijks door VLAIO op basis van data van VDAB een geactualiseerd overzicht gemaakt van mogelijke ontwrichte zones. Dat gebeurt op basis van de definitie ‘grootschalig collectief ontslag’ uit de federale wet van 15 mei 2014.

De situatie is vandaag nog steeds dezelfde als in maart. Ik gaf toen al mee dat er op dit moment buiten de zones die recent verlengd zijn, ook een zone in Zuid-West-Vlaanderen in aanmerking zou kunnen komen. We zouden deze zone kunnen aanmelden, alleen is de vraag of dat vandaag wel zo slim is. Oostende en Zeebrugge met hun belangrijke industriezones en gerichtheid op het Verenigd Koninkrijk behoren niet tot deze zone. Indien we de zone in Zuid-West-Vlaanderen afbakenen, komen kmo’s rond Oostende of Zeebrugge niet aanmerking. Als je bovendien weet dat we volgens de federale wet niet onbeperkt ontwrichte zones kunnen afbakenen, namelijk maximaal vier met een diameter van 40 kilometer of acht zones met een diameter van 20 kilometer, dan moeten we hier dus omzichtig mee omspringen.

Ik zou de situatie dus liever nog eventjes opvolgen, collega De Vreese. Zodra ik voel dat het zinvol wordt, zullen we verdere stappen zetten. Want het niet hebben van een ontwrichte zone is eigenlijk wel positief nieuws, omdat het betekent dat er nog geen te zware impact geweest is door zware collectieve ontslagen ten gevolge van covid of Brexit. Ik hoop dat het ondernemersvertrouwen zich nu in de komende periode zal doorzetten.

Er is wel beslist om alle steunzones voor de maatregel te verlengen met achttien maanden, omdat de coronacrisis ook de investeringen in die zones verstoorde. Dat betekent dat de erkenning van de steunzones rond Genk en Turnhout, die op 30 april 2021 zou aflopen, verlengd wordt tot 31 oktober 2022 en dat de steunzone Zaventem-Vilvoorde verlengd wordt tot 31 mei 2026. De aanpak kent u. Dat zijn gewoon de regels die gevolgd worden.

De maatregel wordt gecommuniceerd via de gebruikelijke kanalen van VLAIO. Als er een nieuwe ontwrichte zone in West-Vlaanderen erkend wordt, zullen we ook hier via VLAIO en het partnernetwerk inzetten op gerichte communicatie naar bedrijven die voor die maatregel in aanmerking komen. Dank u wel, voorlopig.

Mevrouw De Vreese heeft het woord.

Bedankt minister, voor uw voorlopige antwoord. Dit moet inderdaad goed gemonitord worden. U wilt het nog even opvolgen, en zodra het zinvol zou zijn, zult u verdere stappen nemen. Het is inderdaad belangrijk dat ook Brugge en Oostende worden meegenomen. De situatie in West-Vlaanderen is kwetsbaar. We zitten met de Brexit. Onze ondernemers doen hun uiterste best om daar zo weinig mogelijk impact van te hebben, maar sommige zaken heb je natuurlijk niet zelf in de hand. Dan komt covid er nog eens bovenop. En laat ons ook niet vergeten dat de transitmigratieproblematiek nog altijd speelt in bijvoorbeeld de haven van Zeebrugge.

Ik ben blij dat u het op de voet volgt en dat u ons ook zult verwittigen, mocht daar wat schot in de zaak zitten of mochten er stappen nodig zijn.

De heer Vanryckeghem heeft het woord.

Collega’s, ik denk dat we allemaal begrijpen dat als er een ontwrichte zone moet worden afgebakend om de gevolgen van de Brexit op te vangen, Oostende en Zeebrugge daar zeker bij zullen horen. Laten we ons gelukkig prijzen dat het vandaag nog niet nodig of nog niet aan de orde is. Ik denk dat we ook heel voorzichtig optimistisch mogen zijn over de projecties omtrent het herstel van onze economie. Maar zoals de minister juist aangaf, is het heel belangrijk om dit de komende maanden heel goed te blijven monitoren en deze maatregel achter de hand te hebben voor het geval er toch nog een faillissement of een herstructurering zou plaatsvinden in deze regio.

Zoals gezegd, betekent de erkenning als ontwrichte zone eigenlijk dat het eerst slechter moet worden vooraleer we het beter kunnen maken. Laat ons hopen dat het zover niet komt.

Minister Crevits heeft het woord.

Minister Hilde Crevits

Er waren niet echt aanvullende vragen, wel een aantal opvolgingsopmerkingen. Zoals gezegd, bekijken wij de situatie elke maand opnieuw. En eigenlijk was het mijn aanvankelijke voorstel om gans West-Vlaanderen mee te nemen als ontwrichte zone, maar daar was niet iedereen binnen de coalitie het over eens.

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is toegankelijk.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.