U bent hier

– Wegens de coronamaatregelen werd deze vraag om uitleg via videoconferentie behandeld.

Mieke Schauvliege heeft het woord.

Meer en meer woningen zijn uitgerust met een verplicht te installeren ventilatiesysteem om te zorgen voor een goede verluchting. Dat is ook nodig, want isoleren en ventileren gaan hand in hand.

Ventilatie is nodig voor een beter binnenhuisklimaat. Maar wanneer een buur de open haard of het houtvuur aansteekt om het gezellig knus te maken in de koude wintermaanden, trekt het ventilatiesysteem die vervuilde lucht naar binnen. De enige oplossing die gezinnen met een goed werkend ventilatiesysteem op dit moment hebben om de vervuilde lucht buiten te houden, is paradoxaal genoeg dat ventilatiesysteem uitschakelen.

Minister, houtverbranding voor huishoudelijke verwarming is in Vlaanderen verantwoordelijk voor een aanzienlijk aandeel van de luchtvervuiling. Bovendien kan de impact van houtverbranding op de luchtkwaliteit in een woonomgeving lokaal erg hoog oplopen.

Minister, wat raadt u mensen die een goed werkend en verplicht ventilatiesysteem hebben geplaatst aan te doen wanneer zij geconfronteerd worden met buren die elke avond het haardvuur aansteken om bij te verwarmen?

Wat is uw visie over de lokale impact op de luchtkwaliteit van houtstook voor bijverwarming in drukbevolkte woonwijken?

Als minister van Omgeving en Klimaat hebt u de mogelijkheid om het beleid met betrekking tot luchtvervuiling door lokale emissiebronnen af te stemmen op uw beleid met betrekking tot woonrenovaties en isolatie- en ventilatienormen. Wat is uw plan van aanpak met betrekking tot het op elkaar afstemmen van de verplichting om ventilatiesystemen te plaatsen en de impact van lokale luchtvervuiling door houtstook voor bijverwarming?

Minister Demir heeft het woord.

Minister Zuhal Demir

Collega Schauvliege, we zijn ons wel degelijk bewust van de problematiek van het binnentrekken van met houtrook vervuilde lucht door gecontroleerde ventilatie. Ik deel u dan ook graag mee dat er in uitvoering van de Green Deal huishoudelijke houtverwarming nog tijdens dit voorjaar twee acties zullen worden afgerond die zich hier specifiek op richten. Het betreft enerzijds een onderzoek naar het gebruik van de meest geschikte filtersystemen voor ventilatiesystemen om luchtverontreiniging en geurcomponenten uit inkomende lucht te verwijderen en anderzijds de opmaak van een code van goede praktijk inzake de correcte plaatsing van schouwmonden en ventilatietoevoer-openingen. De code richt zich zowel op bestaande als op nieuwe gebouwen. We willen daarbij aandacht hebben voor mogelijke conflictsituaties tussen de locatie van de schouwmonden en de ventilatieopeningen. De code is bedoeld voor professionele uitvoerders zoals architecten, installateurs en aannemers, maar ook voor gebruikers en handhavers.

Ik wil hier graag nog aan toevoegen dat ik me in mijn beleidsnota heb geëngageerd om me samen met alle betrokken actoren verder in te zetten op de uitvoering van de Green Deal.

Zoals u zelf aangeeft, is de lokale impact van houtstook in woonwijken inderdaad reëel. Dat is ook een aspect dat we met de Green Deal zeker willen aanpakken en bekijken. Onder meer op basis van de bevindingen en resultaten van de diverse Green Deal-acties zal de stuurgroep van de Green Deal in de loop van volgend jaar hieromtrent een globale visie ontwikkelen.

In de code zal specifiek aandacht worden gegeven aan de situatie van grondige woningrenovaties. Verder voeg ik er graag aan toe dat we in uitvoering van de Green Deal voortdurend naar opportuniteiten tot synergie en samenwerking met het in ontwikkeling zijnde energie- en klimaatbeleid zoeken. De afstemming tussen het uit te rollen beleid voor de aanpak van huishoudelijke houtverwarming en het renovatiebeleid zal ook aan bod komen in de visieontwikkeling waarnaar ik heb verwezen.

Mevrouw Schauvliege heeft het woord.

Minister, dank u voor uw antwoord. Het toont aan dat er een aantal dingen aan het bewegen zijn.

Een belangrijk aspect is draagvlak. Veel mensen zijn zich er niet echt bewust van dat houtverwarming zo schadelijk is voor onze gezondheid. Dat blijkt onder andere uit een onderzoek van de Universiteit van Antwerpen uit 2017. Mensen die op de hoogte zijn van de impact van houtverwarming zijn bereid om hun gedrag aan te passen. Uit een bevraging blijkt dat slechts 4,2 procent oplet met het verbranden van hout en 0,4 procent, dus heel weinig mensen, bereid is om helemaal geen hout meer te verbranden. Dat toont dat er heel weinig draagvlak is om dat aspect mee te nemen. Welk pakket van maatregelen voorziet u om gedragsverandering tot stand te brengen?

De heer Vandaele heeft het woord.

Collega Schauvliege zegt het nu in de tweede ronde, maar ik denk dat het inderdaad veel belangrijker is om de oorzaken aan te pakken dan de gevolgen. Belangrijker dan filters te plaatsen om geen vuile lucht binnen te zuigen, lijkt het mij om te zorgen dat die buitenlucht properder is dan vandaag het geval is. Dan kijken we niet alleen uit naar wat de minister noemt in het kader van de Green Deal huishoudelijke houtverwarming, namelijk de filters, de schouwmonden enzovoort, maar ik dacht dat er ook iets op til was wat betreft het uitfaseren van oude vervuilende houtstooktoestellen. Daar kijken we ook naar uit.

Waar ik altijd naar uitkijk – dat is een stokpaardje van mij – is naar de productnormen die federaal geregeld worden en waar ook een aantal zaken op komst zijn. Ik dacht dat de nieuwe federale productnormen voor kachels voor 2022 zijn. Daar kijken we natuurlijk ook naar uit, veeleer om de oorzaken aan te pakken dan de gevolgen.

Minister, de Green Deal huishoudelijke houtverwarming is inderdaad ongeveer twee jaar geleden ingevoerd. De eerste twee jaar was er vooral veel voorbereidend werk en veel kennisopbouw. Ik denk dat het nu tijd is om naar resultaten te kijken. Het was inderdaad de bedoeling om de meest vervuilende kachels uit te faseren en naar een betere luchtkwaliteit te gaan. Ik kijk ook uit naar welke extra concrete acties we op korte termijn mogen verwachten wat dat betreft.

Ik had ook graag even geïnformeerd naar het volgende. Het klopt wat collega Schauvliege zegt, heel veel mensen zijn zich er niet van bewust hoe ongezond houtverbranding is. Er zijn heel veel mensen die nu een houtkorf hebben gekocht. In coronatijden is dat heel populair. Er zijn acties, ik dacht ‘Stook slim!’. Minister, wat bent u daar verder nog mee van plan? Zijn er nog andere zaken op til om mensen daar meer bewust van te maken?

Minister Demir heeft het woord.

Minister Zuhal Demir

Het klopt dat de kennis en informatie rond houtstook nog wat onderbelicht is, alsook het aspect van de impact op de gezondheid ervan. Daarom hebben we heel wat sensibiliseringsacties en werken we rond informatieverstrekking. Het zit ook als actiepunt in de Green Deal die we verder zullen uitrollen. Maar het begint natuurlijk bij alles wat met informatie en kennis te maken heeft en het weten wat het effect is op de gezondheid.

Mevrouw Schauvliege heeft het woord.

Het is duidelijk dat we nog een lange weg te gaan hebben om daar grote stappen vooruit in te zetten. We zullen dit heel nauw verder opvolgen, ook om een draagvlak te creëren om de houtstook stilletjesaan af te bouwen want het heeft een enorme impact op onze gezondheid. Daar moeten we toch echt wel grote stappen in kunnen nemen.

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is gesloten.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.