U bent hier

De voorzitter

– Wegens de coronamaatregelen werd deze vraag om uitleg via videoconferentie behandeld.

Mevrouw Schryvers heeft het woord.

De justitiehuizen vervullen een belangrijke rol in het Vlaamse beleid. Het decreet van 29 april 2019 lijst de doelstellingen en opdrachten van de justitiehuizen op. Daarnaast wordt in het huidige beleid terecht de nadruk gelegd op de belangrijke rol van de justitieassistenten, die bijvoorbeeld recentelijk nog een nieuw mandaat kregen voor de opvolging van daders van huiselijk geweld die een maatregel van tijdelijk huisverbod krijgen. De toenemende opdrachten van de justitieassistenten vereisen de nodige ondersteuning en maatregelen vanwege het beleid.

Minister, u hebt in de plenaire vergadering van het Vlaams Parlement gesteld dat het personeelsplan voor de justitiehuizen rond is en er zeer binnenkort 130 bijkomende justitieassistenten zullen worden aangeworven.

In antwoord op mijn schriftelijke vraag hebt u gesteld dat de werklastmeting niet alle opdrachten van de justitieassistenten mee in rekening brengt. Zo worden de opdrachten in het kader van slachtofferonthaal niet meegerekend. Het instrument werklastmeting heeft tot doel een indicatie te krijgen van de verdeling van de beschikbare en eventueel bijkomende personeelscapaciteit aan justitieassistenten in functie van de actuele totale werklast. Het instrument werklastmeting laat niet toe conclusies te trekken over de werkbelasting van individuele justitieassistenten.

De resourceplanning daarentegen is een instrument dat ter beschikking wordt gesteld aan de leidinggevende als een hulpmiddel om de werklast op een gelijkwaardige manier te verdelen over het beschikbaar personeel binnen eenzelfde team. In de resourceplanning wordt het aantal uren dat een justitieassistent nodig heeft om zijn of haar dossiers te behandelen, vergeleken met het aantal beschikbare uren. Daarbij wordt rekening gehouden met het werkregime en de afwezigheden. Als de justitieassistent niet-dossiergebonden en dus structurele taken opneemt, wordt dat op een andere manier verrekend.

Ook hier gaat het in eerste instantie om de burgerrechtelijke en strafrechtelijke opdrachten, al bevat de resourceplanning wel een luik waarin een overzicht wordt gegeven van de interventies in het kader van slachtofferonthaal. De planning is voor de leidinggevende ook slechts een van de elementen om rekening mee te houden bij de dossierverdeling. Het instrument is een hulpmiddel naast andere elementen die de leidinggevende in rekening kan brengen. Net zomin is het de bedoeling dat alleen de werklastmeting zou bepalen hoe het personeel wordt verdeeld.

Minister, de justitiehuizen vormen een zeer belangrijk instrument in het Vlaamse beleid inzake justitie. De manier waarop de justitiehuizen functioneren is dus van cruciaal belang, zeker rekening houdend met de toenemende taken die ze krijgen wegens bepaalde – terechte – beleidskeuzes zoals bijvoorbeeld de bestrijding van huiselijk geweld of radicalisering. Hoe ziet u het functioneren van de justitiehuizen nu en in de toekomst? Wat is uw visie op de werking van de justitiehuizen en hoe wordt dit geconcretiseerd in het personeelsplan?

Wat is de concrete inhoud van het personeelsplan en wat zijn de gevolgen voor de verschillende justitiehuizen afzonderlijk? Waar zullen de nieuw aangeworven justitieassistenten worden ingezet? Wat is de timing daarvan? Welke criteria werden daarbij gehanteerd, rekening houdende met het feit dat zowel de werklastmeting als de resourceplanning niet alle opdrachten van de justitieassistenten in rekening brengen?

Hebt u bij de concrete uitrol van het personeelsplan ook overleg gepleegd met de betrokken actoren op het terrein, in de eerste plaats uiteraard de justitiehuizen en de justitieassistenten of de leidinggevende?

De voorzitter

Minister Demir heeft het woord.

Minister Zuhal Demir

De positie van de justitiehuizen als schakel binnen de strafrechtsketen nog verder versterken, dat is een principe dat we met z’n allen onderschrijven, denk ik.

Ik wil inzetten op een snelle, kordate en consequente opvolging en een responsabiliserende begeleiding van hen die de regels overtreden, om zo recidive te beperken en nieuwe slachtoffers te voorkomen. Om de justitieassistenten daarbij te ondersteunen wil ik investeren in een beleid rond en tools voor risicotaxatie en risicomanagement, maar wil ik hun ook op andere vlakken meer methodologische ondersteuning bieden, bijvoorbeeld bij de burgerrechtelijke opdrachten. Daarnaast wil ik de justitieassistenten verder professionaliseren door in te zetten op opleidingen, rond de kindreflex en seksueel geweld. Die opleidingen staan al gepland voor dit jaar.

Om mijn beleid en visie in de praktijk vorm te geven is er effectief een nieuw personeelsplan in voorbereiding. Hier wordt onder andere voorzien in de aanwerving van justitieassistenten, zowel voor daderbegeleiding als voor slachtofferonthaal, in medewerkers voor het Vlaams Centrum Elektronisch Toezicht (VCET) en in enkele andere profielen die ter ondersteuning ingezet worden van de gehele organisatie en mee uitvoering geven aan een aantal beleidsprioriteiten. Ik zal bijvoorbeeld enkele psychologen aanwerven die mee vorm zullen geven aan risicotaxatie en -management binnen de justitiehuizen. In totaal gaat het om 127 extra vte’s.

Voor de zomer zal ik dit personeelsplan naar de regering brengen, zodat de aanwervingen op 1 september kunnen starten. Voor een gedeelte van deze invulling kan een beroep worden gedaan op bestaande wervingsreserves, voor de overige functies zullen nieuwe wervingsprocedures opgestart moeten worden.

Voor de concrete verdeling van het personeel over de verschillende justitiehuizen baseer ik me op alle gegevens die ik ter beschikking heb: de werklastmeting, de resourceplanning, de input vanuit justitiehuizen zelf, mijn beleidsprioriteiten, bijvoorbeeld rond seksueel geweld, en een aantal nieuwe mandaten en projecten. Uiteraard wordt rond dit alles ook overleg gepleegd met het terrein en het management. Ook inzake de uitrol van het personeelsplan zal dit het geval zijn en zal ik ook voorzien in een opvolging, evaluatie en eventuele bijsturing. Bovendien wordt het personeelsbudget in 2023 nog eens verhoogd met 5 miljoen euro, waardoor ik opnieuw extra kan investeren in de justitiehuizen.

Op 4 juni is het plan ook met de vakorganisaties besproken en goedgekeurd. Nu ligt het ter nazicht bij de Inspectie van Financiën.

De voorzitter

Mevrouw Schryvers heeft het woord.

Dank u, minister, voor dit duidelijke en toch wel concrete antwoord. Het gaat over 127 vte’s en de aanwerving zou in september van start kunnen gaan, deels via bestaande wervingsreserves, deels via nieuwe aanwervingsprocedures, heb ik genoteerd.

U zegt dat u de justitiehuizen wilt versterken en u spreekt over een snelle, kordate opvolging van daders, risicotaxatie – daar gaan we het straks nog even over hebben –, andere ondersteuning en een opleiding rond de kindreflex en seksueel geweld. Daar staan wij absoluut achter.

Nu, u hebt gezegd dat u bij de aanwerving ook formeel zoekt naar mensen die gaan instaan voor slachtofferonthaal. Slachtofferonthaal was niet een van de scopes die bij de werklastmeting betrokken was. Op welke manier zullen de bijkomende medewerkers voor slachtofferonthaal dan worden aangesteld en op welke manier zullen ze worden toegewezen aan de verschillende justitiehuizen? Zijn daarvoor objectieve parameters voorhanden? Kunt u daar wat meer toelichting bij geven?

De voorzitter

Mevrouw Blancquaert heeft het woord.

Minister, de justitiehuizen en justitieassistenten vervullen een belangrijke rol, en dienen dan ook voldoende ondersteund te worden. En aangezien de bevoegdheden en de taken van de justitieassistenten steeds toenemen is het ook aan te moedigen dat er wordt voorzien in extra personeel.

In antwoord op mijn schriftelijke vraag nummer 446, gaf u reeds aan meer te willen investeren in de justitieassistenten van de dienst Slachtofferonthaal, dit om het tempo van de slachtoffers en nabestaanden nog meer te kunnen volgen. Daarnaast gaf u ook aan meer te gaan investeren in intervisie en supervisie. Het is inderdaad zeer belangrijk dat er ook aandacht wordt besteed aan het welzijn van de justitieassistenten zelf, zodat ze de slachtoffers kunnen blijven ondersteunen. Minister, hebt u al initiatieven genomen om te investeren in intervisie en supervisie? Ik dank u.

De voorzitter

Minister Demir heeft het woord.

Minister Zuhal Demir

Ik heb van in het begin gezegd dat ik meer wil inzetten op slachtofferonthaal, omdat ik in de cijfers ook zag dat dat een scheeftrekking is. Ik versta wel dat daderbegeleiding heel wat opslorpt, maar ik vind 33 justitieassistenten die met slachtofferonthaal bezig zijn veel te weinig, zeker als we weten vanwaar we komen. En als we weten waarom die justitiehuizen destijds zijn opgericht, denk ik dat we ook veel proactiever moeten zijn richting de slachtoffers. Nu gebeurt dat wat meer afwachtend.

Op dit moment zijn we op het terrein aan het kijken naar de bevraging bij de justitiehuizen maar ook bij de magistratuur, om te zien wat daar exact nodig is. Bij de aanwervingen zullen we daar natuurlijk rekening mee houden als we bepalen hoeveel extra personeel er precies naar slachtofferonthaal zal gaan. Maar ik denk dat we het er allemaal over eens zijn dat het zeer belangrijk is om daarin te investeren.

Mevrouw Blanckaert had ook een vraag rond het welzijn van de justitieassistenten. Wij zetten heel fel in op opleidingen, men is daar ook vragende partij voor. Ook het feit dat er extra justitieassistenten komen is welgekomen. Die assistenten hebben dan ook voldoende tijd om hun dossiers te behandelen, want op het terrein is daar echt veel vraag naar. Daarnaast doen wij ook alles rond instrumenten, tools en risicotaxatie. Daar waar we ze kunnen ondersteunen zullen we dat uiteraard doen.

De voorzitter

Mevrouw Schryvers heeft het woord.

Zoals ik al zei kan de versterking van de justitiehuizen en het inzetten op de opvolging van daders, maar zeker ook op slachtofferonthaal, absoluut op onze ondersteuning rekenen. Uit uw tweede antwoord leid ik nu af dat, met betrekking tot slachtofferonthaal, toch nog niet duidelijk is wat de verschillende noden zijn in de verschillende justitiehuizen – of heb ik het fout, minister? Anders gezegd: hoeveel van die 127 bijkomende medewerkers die zullen worden aangeworven voor de verschillende justitiehuizen, zullen met betrekking tot dat onderdeel worden ingezet? Ik hoop dat u daar snel verder werk van zal kunnen maken.

En verder hoop ik dat die plaatsen ook op een goede manier ingevuld kunnen raken. Maar dit personeelsplan is heel belangrijk. Dat is de eerste stap. Goede werving en opleiding en verdeling over de verschillende justitiehuizen is natuurlijk een volgende belangrijke stap, die ik met veel interesse van hieruit verder zal opvolgen.

De voorzitter

Mevrouw Schryvers, ik stelde vast dat u in uw laatste tussenkomst nieuwe vragen stelde.

En ik mag dat niet, voorzitter.

De voorzitter

Klopt, en dat weet u goed genoeg. (Gelach)

Maar het was een goede poging.

Minister Demir, wenst u daar nog op te antwoorden of neemt u dat mee voor een volgende discussie? U kunt ook schriftelijk antwoorden.

Minister Zuhal Demir

Ik wil er wel kort op reageren, voorzitter. De bevraging bij de justitiehuizen is natuurlijk wel gebeurd. Excuseer als het niet duidelijk was. Wij zijn nu aan het kijken met de magistratuur, omdat we vandaar wel wat reacties krijgen. We zullen sowieso wel richting twintig extra justitieassistenten gaan wat het slachtofferonthaal betreft. Dat is bijna een verdubbeling. Maar pin me daar niet op vast, het kunnen er ook meer zijn. Maar de nood is wel hoog.

De voorzitter

Mevrouw Schryvers heeft het woord.

Ik dank de minister voor haar aanvullend antwoord. Ik herhaal wat ik daarjuist heb gezegd: ik zal dat verder opvolgen.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is gesloten.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.