U bent hier

De heer Caron heeft het woord.

Voorzitter, minister, collega's, we hebben het al enkele keren gehad over VRT NU, het onlineaanbod van onze openbare omroep. Aanleiding was toen dat een aantal zaken voor Vlamingen in het buitenland werden afgekoppeld en niet konden worden bekeken vanwege rechten en andere zaken.

Ondertussen zijn we een negental maanden verder. De VRT zou een en ander onder de loep nemen. Tenzij ik me vergis, zijn er nu geen programma’s meer te vinden op VRT NU die het label ‘enkel te bekijken in België’ dragen. Wel zijn er heel wat programma’s die enkel te bekijken zijn voor landgenoten die zich binnen de Europese Unie bevinden. Hierbij gaat het vooral om buitenlandse content, aangekochte series en documentaires, maar ook om informatieve eigen programma’s, zoals Extra Time. Zowat alle sportverslaggeving valt, als ik het goed zie, onder de beperking tot de EU-landen. Dat zal wel met de fijne contracten met de UEFA te maken hebben. Zo konden meegereisde Genk-supporters in het Noorse Sarpsborg niet meteen de cruciale fases uit het Europa League-duel herbekijken. Idem voor Anderlechtsupporters die naar Fenerbahçe afreisden.

En het wordt er niet beter op. Eind maart komt de Europese buitengrens door de brexit pal aan onze achterdeur te liggen. Een Vlaming op reis in Midsomer zal dus niet kunnen kijken naar Midsomer Murders, gesteld dat Midsomer daadwerkelijk een Engels graafschap zou zijn.

Aanvullend op mijn vraag in de commissie van 25 januari sloot collega Vandaele aan met de gedachte dat VRT NU een absolute meerwaarde zou zijn voor studenten Nederlands overal ter wereld, wat ik steun. Deze denkpiste zou u meenemen naar de VRT en nu ben ik wel benieuwd of er hierin stappen zijn gezet. 

Tijdens mijn persoonlijke doorlichting van VRT NU kwam ik trouwens ook nog ‘exclusief onlineaanbod’ tegen: korte sketches over het reizen met de trein onder de noemer ‘prettig gespoord’, iets wat wellicht past binnen de opbouw van een populairder aanbod. Bij haar beslissing om niet langer via DVB-T uit te zenden, kondigde de VRT immers aan om de vrijgekomen middelen in te zetten voor ‘het opbouwen en verbeteren van steeds populairder aanbod zoals VRT NU’.

Wat het verbeteren van VRT NU betreft, blijf ik, wat het technische betreft, nog wat op mijn honger zitten. Ik denk dat veel collega’s in hetzelfde geval zijn.

Ik word elke dag met een stroom van berichten en klachten van kijkers geconfronteerd, elke dag minstens vijf. Het zijn geen standaardbrieven die overgeschreven zijn van elkaar, maar losstaande klachten over de techniciteit van VRT NU. Het wordt volgens mij verscherpt net omdat de VRT VRT NU propageert als het alternatief voor de DVB-T-kijkers. Er wordt verwezen naar de HbbTV-norm, naar het bekendmaken van het webadres en naar het vrijgeven van broncodes zodat ook app-ontwikkelaars dat signaal zouden kunnen doorgeven enzovoort. Er zijn een aantal technieken die door buitenlandse omroepen, zoals bijvoorbeeld de Nederlandse, Duitse of Deense openbare omroepen worden gebruikt en die de VRT blijkbaar niet gebruikt. Het belangrijkste systeem zou het webadres zijn. Je voert dit in en dan kan je zeer makkelijk naar VRT NU kijken via uw groot televisietoestel. Dat gebruiksgemak is de essentiële kwestie als we discussiëren over de vervanger van DVB-T. Er zijn omwegen: Chromecast, Apple-tv, Google. Maar het is altijd complex en zeker niet voor Jan Modaal toegankelijk.

Minister, hoe evolueerde de mogelijkheid om VRT NU te kijken in het buitenland, zowel binnen als buiten de EU? Zit er hier nog marge voor uitbreiding in, of zullen de mogelijkheden net dalen als gevolg van de brexit?

Hoe reageerde de VRT op het voorstel van collega Vandaele in verband met studenten Nederlands in het buitenland? Werden hier al concrete stappen gezet?

Wat moeten we ons voorstellen bij het exclusieve onlineaanbod van VRT NU? Wordt dit uitgebreid? Wat zijn de intenties? Wie is de doelgroep?

Hoe zit het met de technische verbetering van VRT NU als alternatief voor DVB-T? Worden er hier nog verdere stappen gezet inzake compatibiliteit en verhoogd gebruiksgemak?

Minister Gatz heeft het woord.

Minister Sven Gatz

Vooraleer in te gaan op de concrete vraag wil ik erop wijzen dat de VRT rekening moet houden met een bepaalde context om haar aanbod zo goed mogelijk te verspreiden. Ik geef drie elementen. Er is het juridische kader bij het verspreiden van audiovisuele content. Dat heeft onder andere specifiek betrekking op de rechten die de partners ter beschikking stellen bij aangekochte programma’s. Er is ook het budget in relatie tot de doelstellingen van de beheersovereenkomst. En er is ook de intentie die de openbare omroep heeft om zoveel mogelijk Vlamingen zo goed mogelijk te bedienen.

Die context leidt tot enkele richtlijnen voor VRT NU. Wie Belg is, kan overal ter wereld naar de eigen content kijken van de VRT. ‘Belg’ wil hier zeggen wie een Belgisch domicilie heeft, en voor een Belg die in het buitenland wil kijken binnenkort ook een Belgisch telefoonnummer opgeeft. Wie Belg is en zich in de Europese Unie bevindt, kan naar alle content kijken van de VRT. Dat is een gevolg van de Europese regelgeving rond portabiliteit van rechten.

Dat betekent onder andere dat aangekochte programma’s waar een ‘geoblock’, een beperking op basis van geografische positie, op zit, niet bekeken kunnen worden buiten de Europese Unie. Het vrijwaren van die rechten brengt kosten mee die niet alleen moeilijk te verantwoorden zijn ten opzichte van de opbrengsten, maar evenzeer ten opzichte van het engagement dat de VRT neemt inzake BVN.

De gevolgen van de brexit voor VRT NU zijn nog af te wachten. Op dit moment is het nog niet duidelijk welke akkoorden gesloten zullen worden bij de uitstap van Groot-Brittannië. De mogelijkheid bestaat dat de aangekochte programma’s op dat moment niet meer te zien zullen zijn in Groot-Brittannië. Maar dat is dus nog afwachten, dat weten we nu nog niet.

De VRT is in de eerste plaats de openbare omroep van en voor alle Vlamingen. Vanuit dat basiskenmerk, heeft de VRT in de eerste plaats de profielen zo helder mogelijk proberen af te lijnen.

Uitzonderingen kunnen al snel voor mogelijke problemen inzake rechten en moeilijkheden zorgen bij inlogprocedures: hoe kan de VRT bijvoorbeeld zeker weten dat iemand een student of leerkracht Nederlands is? Hoe kan de omroep dus voorkomen dat er misbruik wordt gemaakt?

De VRT opteert er dus in de eerste plaats voor om de bestaande gebruikers optimaal te bedienen.

De VRT vindt de vraag van de heer Vandaele, mooi verwoord door de heer Caron, echter wel interessant en relevant.

Daarom kunnen studenten en leerkrachten Nederlands uit het buitenland bij de VRT een aanvraag indienen om VRT NU te gebruiken. Als ze kunnen aantonen dat ze leerkracht of student Nederlands zijn, kan VRT NU hun toegang geven tot de eigen VRT-content. Die aanvragen behandelt de VRT nu op individuele basis. Blijkt dat de vragen talrijk zijn en de VRT ze niet meer manueel kan behandelen, dan zal ze nagaan of ze een traject met een automatisch registratiesysteem voor deze groep moet opzetten.

Wat moeten we ons voorstellen bij het exclusieve onlineaanbod van VRT NU?

Er is steeds meer audiovisuele content beschikbaar via steeds meer platformen, zowel lineair als niet-lineair, zowel gratis als betalend. Mediagebruikers kijken nu ook naar programma’s via internationale spelers, zoals Netflix. Ze bepalen meer op individuele basis wat ze willen kijken en op welk platform ze dat doen.

VRT NU is een eigen platform waarmee de VRT een rechtstreekse relatie met de gebruiker heeft. VRT NU is niet alleen een gebruikersservice, maar ook in zekere mate belangrijk voor de onafhankelijkheid van de VRT ten opzichte van andere platformen. Het biedt bovendien toegang tot gebruikersdata en vormt in een niet-lineaire wereld de unieke eigen omgeving van de openbare omroep.

De VRT wil via VRT NU nieuwe manieren zoeken om Vlamingen te informeren, te inspireren en te verbinden. Dat is immers de missie van de VRT. In de praktijk betekent dit dat de VRT-aanbodsmerken kunnen programmeren op VRT NU, maar dat deze programmatie steeds aangepast moet zijn aan de behoeften van het publiek en altijd het doel moet hebben om de missie van VRT ook in een niet-lineaire context kansen te geven.

Nieuwe kijkplatformen zoals VRT NU dagen het traditionele model uit. Steeds vaker wordt audiovisuele content via andere platformen dan het klassieke televisiekanaal aangeboden op een individuele, gepersonaliseerde manier. Daarbij worden die programma’s niet in een lineaire flow aangeboden.

De VRT is er zich van bewust dat de kijkers zo alleen naar hun voorkeurprogramma’s kijken, men kan dat ‘cherrypicking’ noemen, en mogelijk daardoor niet meer in aanraking komen met programma’s die informatief of minder evident zijn. Dat kan leiden tot een ‘filter bubble’ en dat kan een gedeelde cultuur, nieuwsconsumptie en gezamenlijke visie op de realiteit in Vlaanderen moeilijker maken. Zoals we weten, is dat een algemeen probleem online of bij sociale media.

De uitdaging voor de VRT is dus om ook mensen die alleen niet-lineair kijken, te blijven informeren, inspireren en verbinden. De aanbodsmerken moeten daarom in een niet-lineaire context nieuwe manieren vinden om treintjes, of een aantrekkelijke mix van programma’s, te bouwen. De VRT schat immers in dat haar missie niet kan worden waargemaakt als enkel en alleen een optelsom van programma’s. Het is altijd in de totale mix via de aanbodsmerken dat de VRT alle inwoners van Vlaanderen informeert, inspireert en verbindt.

VRT NU breidt haar niet-lineair aanbod voortdurend uit, maar houdt op een doordachte manier rekening met haar missie.

Ik geef enkele voorbeelden van die koppelingen en treintjes. Voor 20 jaar Ketnet werden een reeks nostalgische Ketnet-programma’s, zoals W817 en Spring, online gezet. Die werden bijna 1,4 miljoen keer bekeken. Studio Brussel maakte de succesvolle reeks Girls Talk, waarin hartsvriendinnen over vrouwenzaken praten naar aanleiding van de Internationale Vrouwendag. Klara biedt verschillende reeksen zoals Van A tot Z, met diepte-interviews met interessante mensen. VRT NWS en Studio Brussel hadden naar aanleiding van de verkiezingen de 18 in 18-reeks, waarin jongeren hun mening geven. Secrets op Eén gaf Thuis een extra onlinedimensie. In totaal werd deze reeks meer dan 1,5 miljoen keer bekeken.

VRT NU heeft zo kennis opgedaan. Via verdere analyses gaat de VRT nu na hoe het VRT NU-aanbod in 2019 nog meer op maat kan worden gemaakt.

Het technisch optimaliseren van een platform als VRT NU is een continu proces, zoals ik hier in de commissie eerder heb gezegd. Er worden circa tweewekelijks verbeteringen aangebracht en zaken toegevoegd. Een voorbeeld: de update van eind oktober heeft bijvoorbeeld verschillende chromecast-issues opgelost. Daardoor kunnen mensen via VRT NU en chromecast makkelijker op een groot scherm kijken.

De vraag naar smart-tv-apps en de connectiviteit met smart-tv’s is bekend. Ik heb hierover enkele weken geleden al het standpunt van de VRT vermeld. De VRT ondersteunt dit op dit ogenblik via ‘best effort’. De klantendienst van de VRT helpt daarbij klanten met vragen over hun smart-tv, bijvoorbeeld door contact met leveranciers op te nemen. Ze spannen zich dus wel degelijk in om oplossingen te vinden.

De VRT wijst erop dat men individuele gevallen niet mag veralgemenen. Er worden dagelijks 150.000 programma’s bekeken en daar zijn nauwelijks klachten over. Stellen dat niets werkt, is begrijpelijk, maar te veralgemenend. Elk probleem dat wordt aangegeven, en het is belangrijk dat mensen zich meteen tot de VRT richten, wordt zo snel mogelijk verholpen en de VRT werkt eraan om het kijkcomfort te verbeteren.

De VRT bekijkt of ze hier verder op kan ingaan. Het gaat hier over strategische beslissingen die ze maakt in functie van de samenwerking met de verschillende partners. Zoals u weet, komen deze toe aan de bestuursorganen van de VRT zelf.

Uw bijkomende vragen zal ik schriftelijk beantwoorden.

De heer Caron heeft het woord.

Geen probleem. Ik stel voor dat de commissiesecretaris deze vragen ook aan de commissie bezorgt. Ze gaan over DVB-T, VRT NU en een aantal toepassingsmodaliteiten.

Dat lijkt me een fijne oplossing voor die leerkrachten en studenten Nederlands, als dat op die manier een dynamiek kan teweegbrengen. Ik denk ook aan de voorzitter van de Interparlementaire Commissie (IPC) die hierin ook een rol zou kunnen spelen met de Taalunie, bijvoorbeeld om de vragen samen te brengen.

Ten tweede: de vraag rond het exclusieve aanbod op VRT NU is geen negatieve vraag, integendeel. Ik ben blij dat het bestaat en dat er een aantal oudere, nieuwere, uitzonderlijke en buitengewone toevoegingen zijn. Dat is de sterkte van een niet-lineair medium en dat is fantastisch. Ik juich dat ook toe en ik ben blij om te horen dat er continu wordt verder gewerkt aan de verbinding tussen VRT NU en de televisie, want VRT NU is vooral een digitaal, computer- of laptopgestuurd model. Minister, ik herhaal één element nog eens. Als die zaken geoptimaliseerd zijn, dan is er niet alleen voor heel veel DVB-T-kijkers vandaag een goede oplossing, maar ook bijvoorbeeld voor oudere mensen die geen laptop gebruiken en toch aanvullende content willen zien.

Toch wil ik nog even kwijt dat er voor een aantal categorieën in de samenleving, bijvoorbeeld binnenschippers, vrachtwagenchauffeurs en campingbewoners, de huidige DVB-T-kijkers, geen alternatief is. Er is nog altijd geen 4G- of 5G-abonnement dat toelaat om, bijvoorbeeld op uw binnenschip, vier uur lang naar televisie te kijken. Dat kan niet. Hetzelfde geldt voor andere mensen ‘on the road’. Ik vind het eigenlijk jammer dat de VRT hierin afbouwt. Er is naar het schijnt een banner die dat aankondigt, vandaar ook de nieuwe opstoot van mails in mijn mailbox. Ik blijf het betreuren dat er voor die doelgroep geen alternatief is. Ik vind de besparing ter zake absoluut niet verantwoord, maar dat is een persoonlijke en politieke opmerking. Je gaat 1 miljoen euro besparen door DVB-T af te koppelen, maar je gaat volgens mij tussen de 50.000 of 100.000 kijkers verliezen of op kosten jagen. En dat betreur ik.

De heer Vandaele heeft het woord.

Ik wil de VRT toch een pluim geven omdat zij mijn suggestie gevolgd hebben, om studenten en leerkrachten Nederlands in het buitenland toegang te geven tot VRT NU. Ik ben daar bijzonder blij om. Minister, zoals u uitgelegd hebt is dat via een aanvraag op individuele basis die de VRT dan beoordeelt, maar dat is, wat mij betreft, een zeer werkbaar systeem. Misschien moet daar wel meer ruchtbaarheid aan gegeven worden via de Nederlandse Taalunie of de Internationale Vereniging voor Neerlandistiek (IVN), zodat mensen weten dat die mogelijkheid bestaat. Dat brengt dan misschien wat meer werk met zich mee, maar tot daaraan toe.

Collega Caron, als de VRT het niet zelf gedaan had – maar ik ben blij dat ze het doet, want het lijkt me de beste manier – dan zou ik inderdaad gevraagd hebben of de Taalunie hierin een of andere rol had kunnen spelen als postbus, om studenten en docenten die in het buitenland Nederlands geven, op te vangen en door te sturen. De VRT doet het echter zelf en dat is des te beter.

Er is misschien toch een rol weggelegd voor de Taalunie. Als de Vlaamse openbare omroep die faciliteiten aanbiedt aan buitenlandse docenten en studenten, dan zou het natuurlijk mooi zijn als ook Nederland iets gelijkaardigs zou doen. Natuurlijk is de organisatie van het omroepbestel daar anders dan hier, maar ik kan mij voorstellen dat er zeker via de Nederlandse openbare omroep ook mogelijkheden zijn om docenten en studenten Nederlands in het buitenland niet alleen naar VRT NU te laten kijken, maar ook naar de Nederlandse tegenhanger. Misschien moeten wij dat echter in de IPC van de Taalunie of u met uw Nederlandse collega aankaarten

Mevrouw Segers heeft het woord.

Minister, het is goed om te vernemen dat de VRT het platform VRT NU elke twee weken bijwerkt. De realiteit vandaag is namelijk nog altijd dat de functionaliteit noch het gebruiksgemak van VRT NU dezelfde is als via de televisie. Dat is natuurlijk de essentie en verklaart waarom het tot op de dag van vandaag nog geen volwaardig alternatief is. Dat is één zaak.

Wat ons het meeste tegen de borst stuit, is dat de VRT nog altijd verplicht een gebruikersprofiel aan te maken om alle functionaliteiten te kunnen gebruiken, ook vanuit het buitenland. Ik denk dat de VRT daar kan leren van BBC en kan kijken hoe die laatste daarmee omgaat. Blijkbaar kan je bij de BBC gewoon een mail sturen om aan te geven dat je wel degelijk kijk- en luistergeld betaalt en om aan te geven waar je woont, om zo gebruik te kunnen maken van alle functionaliteiten.

Wat ik vooral ook merkwaardig vind, is dat de VRT, op de pagina die zij heeft ontwikkeld met veelgestelde vragen over DVB-T, aangeeft dat internet zodanig ingeburgerd is dat het als basisbehoefte beschouwd kan worden. Dat klopt, maar vooralsnog is internet geen publieke dienst en, zoals collega Caron ook aangeeft, volstaat een goedkoop internetabonnement niet om op een volwaardige manier lang naar tv te kunnen kijken. Je zou daarvoor al een duur internetabonnement moeten aankopen. Ik deel de mening: onze fractie vindt al lang dat we dringend stappen moeten zetten, om het internet als publieke dienst te erkennen, zoals de Vlaamse ombudsman in het jaarverslag van 2017 ook aangaf.

Momenteel hebben er zich al 1,3 miljoen mensen geregistreerd volgens de VRT. Dat is veel, maar dat zijn zeker nog niet alle Vlamingen. De vraag is hoeveel Vlamingen er ook effectief regelmatig naar welke programma’s op VRT NU kijken. Het lijkt mij goed dat de VRT regelmatig cijfers vrijgeeft over wie waarnaar kijkt, om zo te weten te komen wat het huidige bereik is van VRT NU.

Ten slotte deel ik ook de overtuiging van mijnheer Caron. 1 miljoen euro is veel geld, maar het gaat vandaag wel ten koste van veel mensen voor wie er vandaag nog geen volwaardig alternatief is voor DVB-T.

Mevrouw Brouwers heeft het woord.

Zeker de vraag naar de technische verbetering van VRT NU als alternatief voor DVB-T kunnen wij alleen maar onderschrijven. Dat is een terechte vraag. Wij krijgen daar ook nog altijd heel veel mails over. Wat blijkt? Die app van VRT NU werkt goed, maar als je die wilt overzetten op je tv-scherm, blijkt dat toch allemaal niet zo gemakkelijk te zijn. We hebben een aantal proefpersonen dat eens laten uitproberen. Het lukte hen niet. Dat waren nochtans drie mensen die op zich verstandig genoeg waren om dat te kunnen. We hebben nu echter vernomen, minister, dat er een soort helpdesk is. We zullen hen daar eens naar doorschakelen en zien of het dan wel lukt. We blijven dit zeker opvolgen, want het is gewoon nog niet gemakkelijk genoeg. Op dat vlak zou men nog verdere stappen moeten kunnen zetten.

Ik heb ook nog een vraag. Wij lezen in de mails die we ontvangen nu en dan dat mensen een klacht indienen bij de VRM over de hele zaak. Die klachten blijven daar blijkbaar liggen. Daar komt geen antwoord op. Ze worden ook niet onontvankelijk verklaard. Op een bepaald moment moet daar toch iets mee gebeuren? Ik weet niet of u daar meer over kunt zeggen. Wij vinden het toch bizar dat die zo lang blijven liggen bij de VRM.

Minister Gatz heeft het woord.

Minister Sven Gatz

De meeste vragen gingen nog over DVB-T. Ik wil nogmaals herhalen dat, inderdaad, de VRT onlangs begonnen is met doorgedreven communicatie en informatie, zowel via haar site als via die banner, waarover net al werd gesproken, over de afkoppeling. Er was ook een gerichte mailing naar doelgroepen als de campingsector, de federatie van de vrachtwagenbestuurders en transportbedrijven. Men probeert daarin ook de nodige informatie te geven over alternatieven en over de mogelijkheid om de klantendienst aan te schrijven. Men maakt daarvoor ook de nodige promotie, of de thema’s komen in elk geval aan bod in een aantal programma’s, zoals De Inspecteur op Radio 2. Men probeert dus de informatie en ook de opvolging van de klachten zo goed mogelijk te verzorgen.

Ik wil aangeven dat het bedrag waarvoor de VRT autonoom bevoegd is om dat te verschuiven, geen besparing als dusdanig is. Met andere woorden: ja, het is een besparing op de afkoppeling van DVB-T, maar dat geld is niet weg. De VRT zal de middelen die daardoor vrijkomen, aanwenden voor andere doeleinden waarvoor ze die volgens de beheersovereenkomst mag aanwenden, bijvoorbeeld voor bijkomende programmatie of nieuwe technologieën. Dat is perfect mogelijk. Ik besef dus ten zeerste dat het een besparing is ten aanzien van de service voor bepaalde doelgroepen, maar het is geen besparing waarbij miljoenen euro’s – het is zelfs wat meer, als ik me niet vergis – verdwenen zouden zijn voor de publieke opdracht van de VRT, integendeel.

Er is daarnaast, voor de mensen die DVB-T verder willen blijven gebruiken, ook nog altijd een mogelijkheid in de samenwerking die de VRT heeft en zoekt met TV VLAANDEREN. Er is daarnaast ook de algemene discussie, die hier al aangehaald werd en die ik ook kan volgen. Het was trouwens een van de aanbevelingen van het Burgerkabinet Media van een klein jaar geleden om absoluut de volgende stappen te kunnen zetten naar internet als publieke dienst. Ik ben daarover in contact met de Federale Regering. Ik weet niet of dit onmiddellijk tot resultaten zal leiden, maar in elk geval zijn dit stappen die we in die richting moeten zetten.

Ik zal me bevragen over de zaak en de opvolging door de VRM. Uiteraard heeft de VRM de volstrekte onafhankelijkheid om de zaken te behandelen zoals hij dat nodig acht volgens zijn opdracht. Ik heb daar dus, zoals u weet, geen rechtstreekse zeggenschap over, maar ik kan me bevragen over de algemene toestand van de opvolging van de klachten van deze aard en ik wil u daarover informeren.

Tot slot wil ik zeker ook – dat is dan een ander onderwerp – met de Nederlandse collega’s en met de Taalunie contacten leggen om te bekijken of er ten aanzien van studenten en leerkrachten Nederlands in het buitenland geen gecoördineerde aanpak kan zijn vanuit de openbare omroepen, met als doelstelling natuurlijk dienstverlening aan mensen die het Nederlands een warm hart toedragen in het buitenland. Dat zal ik dus ook mee opvolgen.

De heer Caron heeft het woord.

Dank u wel voor het antwoord en de aanvulling erop, minister. Ik pleit ervoor dat de VRT verder werkt aan die ontwikkeling van VRT NU. Men is er zich daarvan bewust dat het zo is.

Het is niet aan uw adres, ik weet het, het is een autonome bevoegdheid van de raad van bestuur van de VRT, om die middelen te verschuiven van DVB-T naar elders of om de toevoer naar DVB-T dicht te draaien. Wel, laat dit dan een boodschap zijn aan de raad van bestuur van de VRT: ik betreur dat nog altijd ten zeerste.

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.