U bent hier

De voorzitter

De heer Vanderjeugd heeft het woord.

Francesco Vanderjeugd (Open Vld)

De ontwikkeling en toepassing van nieuwe technologieën zijn zeker heel belangrijk voor de toekomst van onze land- en tuinbouwsector. Het is de bedoeling dat de toepassing van precisielandbouw resulteert in een efficiënter productieproces, waar ook het milieu beter van wordt. De nieuwe technologieën vragen echter heel wat investeringen waarvan de boer verwacht dat ze resulteren in een hogere opbrengst en winst. Dat is voor hen heel belangrijk.

De nieuwe technologieën moeten kunnen bijdragen tot het welzijn en arbeidscomfort voor de boeren. De boeren moeten vertrouwd kunnen geraken met de implementatie van de nieuwe technologieën. Uit het voorbeeld van melkrobotten blijkt dat ze leiden tot minder fysieke inspanningen, maar mogelijk tot meer werkstress. De nachtelijke alarmen en het feit dat men de klok rond stand-by moet zijn, kunnen een bron van ergernis zijn. Maar hoe langer men ermee werkt, hoe meer vertrouwd men wordt met het nieuwe systeem en hoe minder stress er zal optreden. De implementatie van nieuwe technologieën is dus heel belangrijk.

De leeftijd van onze landbouwers is tamelijk hoog. We zien weinig nieuw bloed in de sector instromen. Dat blijkt ook uit het Landbouwrapport (LARA). Het toont aan dat veel oudere landbouwers niet vertrouwd zijn met bijvoorbeeld computers en digitale processen. Dat zijn nog steeds aandachtspunten voor het beleid.

Met ILVO hebben we een instantie die constructief meewerkt aan het onderzoeken en ontwikkelen van nieuwe precisielandbouwtechnologieën. Het is belangrijk dat ze dat in de toekomst kunnen blijven doen.

Precisielandbouw moet ook de gevolgen voor het beleid en het functioneren van de overheid goed in kaart kunnen brengen. Het is goed dat u als minister het voortouw neemt in de digitalisering van de administratie. Dat is ook een positief gegeven.

Minister, hoe schat u het belang in van de implementatie van nieuwe technologieën, meer bepaald voor precisielandbouw?

In welke mate zult u met uw beleid daarop inspelen, om onderzoek en ontwikkeling verder te stimuleren, maar ook om land- en tuinbouwers te doen inzien dat zij daarin kunnen investeren?

Welke gevolgen verwacht u van de toepassing van de precisielandbouw voor de werking van de overheidsdiensten, meer bepaald op het vlak van controles?

Welke initiatieven zouden er kunnen worden ontwikkeld of worden er ontwikkeld om ook de oudere land- en tuinbouwers mee te krijgen in de toepassing van digitalisering en andere nieuwe technologieën?

De voorzitter

Minister Schauvliege heeft het woord.

Mijnheer Vanderjeugd, het is hier al aan bod gekomen, maar ik wil toch nog eens herhalen dat ik het belang van precisielandbouw als zeer groot inschat. Zo zijn er bij het nauwkeuriger bemesten of het behandelen met gewasbeschermingsmiddelen directe win-winsituaties, zowel economisch als ecologisch: er moeten minder middelen worden aangekocht en uiteraard wordt het preciezer aangebracht waar nodig. Precisielandbouw laat ook toe om zieke dieren, maar ook planten in een vroeg stadium te identificeren, waardoor er veel vroeger en doelgerichter kan worden opgetreden.

Vlaamse landbouw- en tuinbouwbedrijven spelen vandaag al in op die nieuwe technologieën. We hebben daarrond ook een bevraging gedaan. Daaruit blijkt dat ongeveer 43 procent van de bedrijven een vernieuwing doorvoerde in de jaren voordien, vooral dan rond die precisielandbouw en die nieuwe technieken. Dat hoge cijfer wijst dus op een continu verbeteringsproces op de bedrijven, met name in de bedrijfsprocessen, door automatisatie en precisielandbouw.

Vandaag wordt precisietechnologie al volop gepromoot vanuit het beleid, vooral via het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds (VLIF), waarbij zowel eenvoudige toepassingen als ook de meer geavanceerde worden ondersteund aan 30 procent.

Daarnaast ken ik ook projectsubsidies toe aan demonstratieprojecten die land- en tuinbouwers sensibiliseren om die innovatieve en duurzame technieken toe te passen. Vorig jaar nog heb ik vijf tweejaarlijkse demonstratieprojecten in verband met toepassingen rond Smart Farming en Precision Livestock Farming goedgekeurd, om de landbouwers daar zo warm voor te maken.

Onze diensten gebruiken nieuwe technologieën om controles uit te voeren. De meeste controles op GLB-betalingen (gemeenschappelijk landbouwbeleid) gebeuren vandaag al aan de hand van luchtfoto’s en satellietbeelden. Dat leidt tot een hogere kwaliteit van de Vlaamse beheers- en controlesystemen, waardoor de Europese Commissie ons ook heeft toegestaan om het percentage controles ter plaatse te doen dalen van 5 naar 3 procent, net omdat we zo efficiënt kunnen controleren.

Deze nieuwe technologieën worden door bedrijven uit de toelevering aangeboden aan alle landbouwers. Maar uiteraard is er een verschil in investeringsbereidheid tussen jonge landbouwers die nog een hele carrière voor de boeg hebben en oudere, die bijvoorbeeld minder perspectief hebben op bedrijfsopvolging. Dat onderscheid lijkt me logisch en ik vrees dat ik dat vanuit mijn beleid moeilijk kan veranderen. Ik denk dat het dus niet evident is wat dat betreft.

De voorzitter

De heer Vanderjeugd heeft het woord.

Francesco Vanderjeugd (Open Vld)

Minister, ik dank u voor uw antwoord. Het is niet zo dat de vakkennis zal wegvallen door precisielandbouw. Integendeel, het is een complementair gegeven. Precisielandbouw zal ook de land- en tuinbouwers niet beschermen tegen allerhande calamiteiten. Maar het is zeker wel een toekomst. Ik merk dat u dat op diezelfde manier belichaamt in uw antwoord.

Precisielandbouw implementeert ook veel opslag van data. En als we het hebben over data, dan komt snel de privacy in het vizier. Er zijn al heel wat studiedagen geweest waarin de vraagstukken aan bod komen rond hoe we op een juiste manier omgaan met de verzamelde data, waardoor de privacy bescherming zou moeten krijgen. Dat is een heel belangrijke vraag. Minister, hoe kunt u vanuit het beleid oog hebben om op een juiste manier te kunnen omgaan met alle data die worden verzameld? Hoe kunt u op die manier de privacy garanderen?

De voorzitter

Mevrouw Joosen heeft het woord.

Minister, ik kan mij alleen maar aansluiten bij uw antwoord. U geeft meteen het belang van die innovatie hier aan. Het is ook wel belangrijk om inderdaad te onderstrepen dat u dat niet alleen vandaag in uw antwoord doet, maar dat er ook in uw beleidsbrieven een heel belangrijk onderdeel is voorbehouden voor innovatie en dat daar terecht heel veel aandacht naartoe gaat.

Ik hoop – en ik denk trouwens ook – dat alle fracties het belang van die ontwikkeling en de implementatie van die innovatie voor onze Vlaamse land- en tuinbouw onderstrepen. Inzetten op die precisielandbouw loont. Die nieuwe technologieën zorgen inderdaad voor betere en meer dataverzameling. Het is daarnet ook aangehaald. Het maakt onze Vlaamse land- en tuinbouw competitiever. Het creëert meerwaarde. Ook op het vlak van duurzaamheid gaan we er enorm op vooruit. Ik denk dat die innovatie dus bepalend is voor de toekomst van onze Vlaamse land- en tuinbouwsector. Ik denk dat het vanuit deze commissie dan ook past om de goede werking van ILVO te onderstrepen en dat we hen vanuit deze commissie daarvoor best een pluim mogen geven.

De voorzitter

De heer Dochy heeft het woord.

Ik kan mij enkel aansluiten bij de positieve appreciatie voor ILVO en voor alle onderzoeksinstellingen die ook een stuk door Vlaanderen worden gefinancierd. Minister, is het voor het overzicht mogelijk om eventueel alle onderzoeksprojecten die lopen in het kader van precisielandbouw op te lijsten, met de daarbij horende budgetten die daarin vandaag worden geïnvesteerd? Moet dat via een schriftelijke vraag of kan die informatie eventueel via het secretariaat worden overgemaakt aan de leden van de commissie?

De voorzitter

Minister Schauvliege heeft het woord.

Collega’s, ik dank u voor de terechte pluim. Het is een feit dat we daar als regio heel sterk op inzetten.

Het is inderdaad heel belangrijk dat de ‘big data’ nu voorhanden zijn dankzij die nieuwe techniek en nieuwe technologie.

We bekijken op dit moment welke rol de overheid daarin kan spelen. Dit is ook voor ons een redelijk nieuw gegeven en die gegevens zitten eigenlijk ook bij de landbouwers zelf. We zullen dat ook opvolgen. Op dit moment is er nog geen concrete beleidsmaatregel, maar dit is wel iets dat we volop zullen doen.

Mijnheer Dochy, u vraagt een lijst van alle projecten en budgetten. We zullen die bezorgen.

De voorzitter

De heer Vanderjeugd heeft het woord.

Francesco Vanderjeugd (Open Vld)

Minister, ik dank u voor uw antwoord. Misschien is het een insteek – maar ik weet niet of dit wel het juiste niveau is – om overleg te plegen met de staatssecretaris voor Privacy, Philippe De Backer. Misschien kan dat voor nieuwe inzichten zorgen.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

van Jos De Meyer aan minister Joke Schauvliege
1388 (2016-2017)
van Sabine Vermeulen aan minister Joke Schauvliege
1408 (2016-2017)
van Francesco Vanderjeugd aan minister Joke Schauvliege
1411 (2016-2017)

Vergadering bijwonen

De plenaire vergadering en de commissievergaderingen zijn in principe openbaar, tenzij anders vermeld. 

U wil een vergadering bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.