U bent hier

De voorzitter

Mevrouw Krekels heeft het woord.

Voorzitter, minister, door het decreet van 21 maart 2014 betreffende maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften keren een aantal kinderen uit het buitengewoon onderwijs terug naar het gewoon onderwijs. Dat is het M-decreet, dat we goed kennen. Daarnaast stelt men ook een verminderde uitstroom van het gewoon onderwijs naar het buitengewoon onderwijs vast.

Om de effecten van die verschuivingen op te vangen, voorziet het M-decreet in een waarborgregeling, die ervoor zorgt dat de omkadering en expertise uit het buitengewoon onderwijs niet verloren gaan. Die wordt ingezet voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften die zowel in het gewoon als in het buitengewoon onderwijs les volgen.

Voor de omkadering is er in het basisonderwijs reeds twee schooljaren, namelijk 2015-2016 en 2016-2017, een (pre)waarborg. In het secundair onderwijs is dat één schooljaar, namelijk dit schooljaar.

Wat de werkingsmiddelen betreft, werd op woensdag 6 juli 2016 een voorstel van decreet goedgekeurd dat de verschuiving van de werkingsmiddelen regelt, zodat er extra middelen zijn om leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften te ondersteunen.

Minister, hoe gebeurt de overheveling van die werkingsmiddelen concreet? Is dat al gebeurd of is er nog sprake van een timing? Hoe gebeurt de verdeling van de werkingsmiddelen over gewoon en buitengewoon onderwijs? Ik veronderstel immers dat ook een deel nog nodig is in het buitengewoon onderwijs zelf, dat niet alles integraal naar het gewoon onderwijs kan gaan. Op welke manier wilt u garanderen dat de middelen ook daadwerkelijk bij de leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften terechtkomen, dus bij de kinderen zelf? Welke maatregelen wilt u nemen om de scholen en leerlingen te ondersteunen die niet in aanmerking komen voor die extra werkingsmiddelen via de waarborgregeling?

De voorzitter

Minister Crevits heeft het woord.

Minister Hilde Crevits

Het parlement heeft aan de Vlaamse Regering gevraagd om de procedure te bepalen voor de berekening van het budget dat beschikbaar is voor de verdeling van de enveloppe over het buitengewoon onderwijs enerzijds en de speciale onderwijsleermiddelen in het gewoon onderwijs anderzijds. Onze administratie is nu aan een ontwerp van besluit aan het werken dat beide aspecten zal regelen. Omdat decretaal is bepaald dat rekening moet worden gehouden met de demografie, gaat het hier over een berekende enveloppe. In de middelen daarvoor moet bij de budgetcontrole worden voorzien op de begroting 2017.

De scholen voor buitengewoon onderwijs ontvingen voor de schooljaren 2015-2016 en 2016-2017 de werkingsmiddelen die gekoppeld zijn aan de reële leerlingenaantallen. Die berekende enveloppe zal, zoals is bepaald in het decreet, dus worden verdeeld over twee groepen. Ten eerste zijn er de scholen voor buitengewoon onderwijs die deelnemen aan de (pre)waarborgregeling. De middelen zullen dienen om de kosten verbonden aan het inzetten van personeelsleden van het buitengewoon onderwijs als ondersteuners in het gewoon onderwijs te financieren. Zij blijven echter in het buitengewoon onderwijs. Ten tweede zullen een aantal middelen worden toegevoegd aan het budget van de speciale onderwijsleermiddelen, waardoor dit ter beschikking komt van leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften in het gewoon onderwijs. Leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften in het gewoon onderwijs komen ook daar in aanmerking voor werkingsmiddelen.

De criteria die voor die verdeling tussen buitengewoon onderwijs enerzijds en speciale onderwijsleermiddelen anderzijds worden gehanteerd, zijn nog het voorwerp van onderzoek. De uitbetaling wordt voorzien na de budgetcontrole, omdat we dan een zicht hebben op de effectieve aantallen.

Hoe gaan we scholen ondersteunen die niet in aanmerking komen voor extra werkingsmiddelen via de waarborg? De middelen voor zorg- en leerlingenbegeleiding, de ondersteuning in het kader van het geïntegreerd onderwijs (gon) die nog altijd ter beschikking is, de ondersteuning door de competentiebegeleiders en de prioritaire nascholing rond het M-decreet zijn maatregelen die scholen kunnen aanspreken als ze geen ondersteuning krijgen in het kader van de waarborgregeling. U weet dat alle nascholingsmiddelen prioritair zijn ingezet gedurende twee jaar met betrekking tot het M-decreet. Daar kunnen en moeten scholen een beroep op doen.

De ondersteuning wordt dit schooljaar echter sowieso al een pak breder in vergelijking met vorig jaar, omdat er uiteraard meer verschuiving is. Er is altijd veel commotie over het M-decreet, maar men moet ook wel bereid zijn om te kijken naar wat wordt aangeboden. Ook de koepels hebben hun middelen specifiek daarvoor ingezet. Men moet dat gebruiken om competenties te versterken.

De voorzitter

Mevrouw Krekels heeft het woord.

Ik vroeg dat omdat scholen daar wel wat mee zitten. Er zijn inderdaad scholen die nog niet van die waarborg kunnen gebruikmaken. Gon was er natuurlijk altijd al. Dat is niet nieuw. Die extra ondersteuning van die competentiebegeleiders is inderdaad vaak ook wel leerkrachtgericht, schoolgericht. Er zijn wel een aantal hiaten. Ik hoor heel veel positieve geluiden over die prewaarborg en de scholen die daar dan van kunnen gebruikmaken. Ik hoop echter toch ook wel dat die waarborg in de toekomst zou kunnen worden uitgebreid naar alle scholen. Ik verwijs naar het concrete voorbeeld van de Onderwijskoepel van Steden en Gemeenten (OVSG). Die hebben besloten hun waarborg in te zetten op één school, zodat elke scholengemeenschap een waarborger heeft. In de concrete situatie van de gemeentelijke scholen die bij ons in de scholengemeenschap zitten, wil dat zeggen dat één school van de zes die waarborg krijgt. De andere scholen kunnen daar dan wel dingen van opsteken omdat een en ander wordt doorgezegd, maar ze hebben natuurlijk zelf die ondersteuning niet in hun school.

Daarom lijkt het me belangrijk om te bekijken hoe we die waarborg die blijkbaar wel geapprecieerd wordt, een soort van continuüm en uitbreiding kunnen geven. De specifieke onderwijsbehoeften in de gewone scholen zullen blijven stijgen, maar er kunnen natuurlijk geen mensen blijven bijkomen. We moeten nagaan hoe we die waarborg in de toekomst nog verder kunnen uitbreiden.

Kathleen Helsen (CD&V)

In het Antwerpse hebben verschillende scholen hun mankracht en middelen gebundeld en een werking georganiseerd waardoor die middelen en mankracht ter beschikking staan van alle scholen. Dat is een mooi model, het wijkt af van wat de koepel als model heeft voorgesteld, maar het heeft wel het grote voordeel dat die scholen vraaggericht werken, inspelen op vragen van leerkrachten en scholen en heel specifiek alle disciplines en krachten bundelen om in teamverband te kijken hoe ze leerkrachten kunnen ondersteunen en aan kennisdeling kunnen doen. Met beperkte middelen en mankracht organiseren deze scholen enorm veel. Zij hebben het afgelopen schooljaar negentig vragen van verschillende leerkrachten beantwoord. Zij hebben dat laten opvolgen en evalueren door een hogeschool en die evaluatie levert heel interessant materiaal op.

De voorzitter

Minister Crevits heeft het woord.

Minister Hilde Crevits

Ik zal rekening houden met uw bezorgdheden, mevrouw Krekels.

De voorzitter

Mevrouw Krekels heeft het woord.

Voorzitter, u zegt dat verschillende scholen de krachten hebben gebundeld. Het zou goed zijn indien die waarborg opnieuw netoverschrijdend zou worden zodat het gemakkelijker wordt voor scholen die geografisch dichter bij elkaar liggen maar niet van eenzelfde net zijn, om gebruik te maken van die expertise.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

Wegens de Coronacrisis vinden de plenaire vergaderingen op woensdagen (14u) plaats met een beperkt aantal volksvertegenwoordigers. De overige parlementsleden kunnen van thuis uit digitaal stemmen. De plenaire vergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 
De publiekstribune is gesloten.

De commissiewerkzaamheden zullen voor het grootste deel digitaal en via videogesprekken gebeuren. Als de werkzaamheden het vereisen, vinden sommige vergaderingen fysiek plaats. Alle commissievergaderingen zijn rechtstreeks te volgen via deze website. 

U kunt steeds de vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube.

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.