U bent hier

De voorzitter

Mevrouw Brouwers heeft het woord.

Minister, tijdens het krokusreces bereikte ons het bericht dat Mobistar vanaf 1 maart zijn product MobistarTV zou lanceren. De mobiele klanten van Mobistar kunnen tegen een relatief lage prijs televisie en internet aankopen. De zender Actua-TV zal deel uitmaken van het basisaanbod van een vijftigtal televisiezenders van MobistarTV.

Actua-TV is sinds 2014 in onderhandeling met Mobistar over een akkoord over de doorsturing van zijn tv-signaal. Mobistar is daartoe gehouden, omdat Actua-TV ongeëncrypteerd op de kabel zit. Tot op heden weigert Mobistar echter een overeenkomst af te sluiten. Het bedrijf lanceert dus zijn product, inclusief een onmiskenbare inbreuk op de rechten van Actua-TV.

Actua-TV bekleedt een bijzondere positie in het kabellandschap. Het is namelijk een van de weinige digitale zenders die op eigen verzoek ongeëncrypteerd via de kabel te bekijken is. Mensen zonder digibox en dergelijke kunnen Actua-TV dus sowieso bekijken. Dat heeft natuurlijk gevolgen voor nieuwe aanbieders, zoals MobistarTV, die zich op de kabelmarkt wensen te begeven.

Als ongeëncrypteerde omroep zit Actua-TV in het basisaanbod van kabeloperator Telenet. Dat betekent dat elke kabelabonnee met een decoder, maar ook zonder decoder, en dus met een standaard ingebouwde DVB-C-tuner (Digital Video Broadcasting - Cable) in zijn of haar tv-toestel, naar Actua-TV kan kijken. Die beslissing paste indertijd in de algemene missie van Actua-TV: “Actua-TV wil het politieke en maatschappelijke debat brengen in een feitelijke, eerlijke en rechtstreekse communicatie met de burger en dit via zo veel mogelijk kanalen.”

De ongecodeerde transmissie maakt dat Actua-TV automatisch is opgenomen in het zenderpakket dat Mobistar nu gelanceerd heeft onder de naam MobistarTV, maar dit zonder de nodige overeenkomst met en toestemming van minstens één televisiezender, die hoe dan ook via het nieuwe kabelabonnement te bekijken is. Mobistar is dan ook vanaf dag één in gebreke, zo stelt Actua-TV in een persbericht van 13 februari. In eerdere gesprekken met Mobistar heeft Actua-TV meermaals een voorstel gedaan dat gebaseerd is op het vergoedingsmodel dat de andere distributeurs, zoals Telenet, momenteel hanteren. De kijkers die door Mobistar zullen worden bediend, zijn immers niet langer klant bij Telenet en zullen dus afbreuk doen aan het op het marktaandeel gebaseerde vergoedingsmodel dat bestaat tussen Telenet en Actua-TV. En daar zit het grootste probleem. Het lijkt ons evident dat Mobistar dat verlies zou compenseren via een marktconform vergoedingsmodel, maar Mobistar weigert dat tot op heden.

Minister, bent u op de hoogte van het dispuut tussen Mobistar en Actua-TV? Hebt u daarover al gesprekken gevoerd met één of beide partijen? Deelt u de analyse van Actua-TV dat Mobistar eerst een overeenkomst had moeten afsluiten over doorgiftevergoedingen, voordat Actua-TV kon worden opgenomen in hun product?

De lancering van MobistarTV via de kabelinfrastructuur van Telenet is een rechtstreeks gevolg van de beslissing van de regulatoren om de distributeurs te verplichten hun kabelinfrastructuur open te stellen voor andere aanbieders. Hebben de regulatoren daarbij rekening gehouden met de mogelijke negatieve gevolgen voor televisiezenders als Actua-TV? Welke acties kunnen daartegen ondernomen worden?

De voorzitter

Minister Gatz heeft het woord.

Minister Sven Gatz

Mevrouw Brouwers, ik ben inderdaad op de hoogte van de problematiek. Ik zal proberen u een zo duidelijk mogelijk antwoord te geven, al zal het soms vrij technisch zijn, aangezien het juridisch-technisch geen eenvoudige aangelegenheid is.

De aangekondigde lancering van MobistarTV is een gevolg van de CRC-beslissingen (Conferentie van regulatoren voor de elektronische communicatiesector) van 1 juli 2011 betreffende de analyse van de markt voor televisieomroep. Die beslissingen verplichten de kabelnetwerkoperatoren onder meer om aan alternatieve dienstenverdelers analoge televisiediensten door te verkopen en hun toegang te verschaffen tot het platform voor digitale televisie. De relatie tussen omroeporganisaties en dienstenverdelers, met contractueel vastgelegde vergoedingen voor auteursrechten en transportkosten, valt echter buiten het regelgevende kader van een dergelijke marktanalyse en de bevoegdheid ter zake van de betrokken regulatoren.

Niettemin werd in de betreffende marktanalyse wel in algemene zin rekening gehouden met de relatie tussen omroeporganisaties en dienstenverdelers en is onder meer de volgende bepaling opgenomen, in paragraaf 54: “Waar aspecten van deze markt voor omroepinhoud invloed uitoefenen, met name op de concurrentiesituatie […], alsook op het stuk van consumentenbescherming, zullen deze aspecten evenwel betrokken worden in de marktanalyse.”

De regulatoren hebben binnen dit regelgevende kader rekening gehouden met de gevolgen van gereguleerde toegang tot de kabel voor omroeporganisaties. Tijdens de openbare raadpleging, voorafgaand aan de marktanalysebeslissing, is onder meer ook door verschillende beheersvennootschappen aangegeven dat de komst van alternatieve dienstenverdelers de afhankelijkheid van contentleveranciers en televisiezenders ten opzichte van bestaande dominante dienstenverdelers zal verminderen en hun onderhandelingspositie over contractueel te bepalen vergoedingen zal verbeteren. Dat is natuurlijk de kern van de zaak. Op zich is het een goede zaak dat er vooruitgang wordt geboekt in dat aspect.

Bij die gereguleerde toegang tot het kabelnetwerk verschilt de situatie van de omroeporganisaties afhankelijk van het feit of ze analoog dan wel digitaal worden doorgegeven door de kabeloperatoren en alternatieve dienstenverdelers. Bij analoge doorverkoop is een alternatieve dienstenverdeler om technische redenen verplicht het zenderaanbod van de kabeloperator exact te dupliceren. Het CRC-besluit stelt in paragraaf 798 immers dat “de auteursrechten voor programma’s die worden uitgezonden via het analoge aanbod niet vervat zitten in de doorverkoop van dat aanbod. De alternatieve operatoren zullen immers met alle leveranciers moeten onderhandelen over de verwerving van de auteursrechten voor de programma’s die worden uitgezonden via het analoge aanbod.” Maar, voor de volledigheid van het antwoord: Actua-TV is geen analoge zender.

Bij digitale doorgifte daarentegen kan de dienstenverdeler vrij de samenstelling van zijn zenderboeket bepalen en zenders weglaten of toevoegen. Paragraaf 880 van de CRC-beslissing bepaalt: “De begunstigde die toegang heeft tot het digitale platform zal vrij de samenstelling van zijn boeket kunnen definiëren, namelijk bepaalde zenders die de operator met een sterke machtspositie aanbiedt weglaten, of zenders toevoegen die de operator met een sterke machtspositie niet uitzendt.” De marktanalysebeslissing bepaalt hierover in paragraaf 884 dat “de alternatieve operatoren zullen moeten kunnen aantonen dat ze beschikken over de vereiste rechten voor de uitzending van de zenders die hun aanbod omvat”.

Actua-TV is in dat opzicht enigszins een bijzonder geval. Aangezien zij op eigen verzoek ongeëncrypteerd – onversleuteld, dus – op de digitale kabel van Telenet zitten, zullen zij in principe ook via alternatieve dienstenverdelers die het kabelnetwerk van Telenet gebruiken, technisch gesproken kunnen worden ontvangen. Ik stel vast dat er in het CRC-besluit geen specifieke bepalingen zijn opgenomen wat betreft auteursrechten voor deze specifieke ongeëncrypteerde digitale omroepsignalen. En daar zit natuurlijk het probleem.

Gelet op het ontbreken van een commercieel akkoord met Actua-TV, heeft Mobistar daar, zo heeft het bedrijf verzekerd bij monde van zijn woordvoerder en op overlegvergaderingen met de betrokken regulatoren over de vele uitvoeringsmodaliteiten van kabeltoegang, maatregelen tegen genomen.

Actua-TV zal in de huidige stand van zaken dus niet worden opgenomen in de elektronische programmagids of het MobistarTV-aanbod en de algemene voorwaarden van de dienst zullen de Mobistarklant verbieden om zich toegang tot Actua-TV te verschaffen door het manipuleren van de apparatuur. Mobistar laat immers weten dat de klant dit kanaal niet zal zien bij het zappen.

Als minister kan ik niet tussenbeide komen in de discussie die op dit ogenblik bestaat tussen Actua-TV en MobistarTV. Ik wil dan ook niet de analyse van de ene of de andere partij delen. Helaas voor de betrokken partijen is dit een discussie over contractenrecht en ook over auteursrecht, die het gevolg is van de technische consequenties van de sectorspecifieke marktregulering door de regulatoren. Zoals u weet, ben ik niet voor het federale auteursrecht bevoegd, en ook niet voor de marktregulering, die we aan een onafhankelijke derde hebben toevertrouwd. Bij ons is dat de Vlaamse Regulator voor de Media (VRM), en voor het hele land is dat de CRC.

De gevolgen van de beslissing van de CRC hebben betrekking op de auteursrechten en op de contractuele verhoudingen tussen de twee betrokken actoren, en daarin mengen de CRC of de VRM zich niet. Volledigheidshalve wil ik u nog meedelen dat, zoals u weet, geschillen over auteursrecht natuurlijk altijd voor de burgerlijke rechtbanken kunnen worden gebracht. Ik hoop echter dat het niet zo ver hoeft te komen.

Dat is wat ik u vandaag kan zeggen. Meer algemeen wil ik zeker oog hebben voor dit en andere problemen. Als minister van Media moet ik er alleen telkens goed over waken dat ik niemand op een of andere manier voortrek of een voorkeursbehandeling geef, zelfs al zijn er misschien terechte argumenten van deze of gene zender, in dit geval dus van Actua-TV. Dan zouden andere zenders achteraf op mijn deur komen kloppen en zou er een groter probleem zijn gecreëerd dan het eerste dat ik heb opgelost.

Ik hoop dus dat dit geschil kan worden opgelost. Wij spreken natuurlijk regelmatig met alle partijen. Waar mogelijk willen we bemiddelend en faciliterend optreden, maar in eerste instantie gaat het helaas toch over een rechtstreekse verhouding tussen Mobistar en Actua-TV.

De voorzitter

Mevrouw Brouwers heeft het woord.

Minister, ik dank u voor uw antwoord. Het is een heel technisch antwoord en u hebt zeer snel gesproken. Bepaalde zinnen zal ik toch eens extra moeten nalezen in het verslag.

Toch is er me iets opgevallen. Blijkbaar gaat Mobistar zijn klanten verbieden om dat ene kabeltje aan te sluiten om de ongeëncrypteerde Actua-TV te kunnen bekijken. Dat is toch een bijzondere manier van omgaan met klanten. Op den duur zou Telenet zich dan benadeeld kunnen voelen, omdat een aantal klanten misschien overgaan naar het nieuwe Mobistar, en die betalen dan niet voor Actua-TV, wat natuurlijk daar weer het hele vergoedingssysteem onder druk zet. Moet Telenet, of Actua-TV zelf, dan een deurwaarder sturen naar de klanten? Hoe gaat men in godsnaam bewijzen dat die mensen al dan niet dat kabeltje hebben ingestoken en al dan niet naar Actua-TV kijken? Ik vind dat toch overdreven.

Maar goed, zoals u zegt, is het veeleer een twist tussen private firma’s, en moeten ze er misschien toch maar verder over nadenken hoe dat kan worden opgelost. Actua-TV biedt een democratische meerwaarde. Allicht is dat voor een beperkt aantal kijkers, dat weten we ook, maar het heeft toch ook zijn fans. Telenet is nu eigenlijk de enige die daarvoor betaalt. Op die manier werkt dat toch wat marktverstorend. Ik vind niet dat het hier zomaar bij kan blijven.

Ik weet niet of het mogelijk is of Actua-TV dat bijvoorbeeld kan aankaarten bij de VRM. Ik zou dat alles ook moeten nakijken. Misschien moet de VRM zich daar dan maar over buigen. U hebt dat zelf ergens lichtjes gesuggereerd. Ik vind het toch een bizarre manier van werken. Ik geloof trouwens dat er nog ongeëncrypteerde zenders op zitten, maar die zullen dat niet beseffen. Het gaat onder meer over TV5MONDE, dachten we, en uiteraard ook over Eén en Canvas, maar dat maakt niet uit, want die zitten ook in het andere aanbod.

Het is dus wat jammer dat dit zo moet lopen, maar dat is een persoonlijke mening. Ik ga geen verdere vragen meer stellen, maar misschien hebben de collega’s nog bedenkingen.

De voorzitter

De heer Vandaele heeft het woord.

Voorzitter, als parlementsleden zijn wij Actua-TV natuurlijk allemaal zeer genegen, want we hebben graag dat er toch enige ruchtbaarheid wordt gegeven aan wat wij hier allemaal doen, en Actua-TV is daar een mooi vehikel voor. Aan de andere kant lijkt het probleem waarover mijn collega het heeft mij inderdaad niet eenvoudig. Het antwoord van de minister geeft dat ook aan.

We hebben te maken met twee marktspelers, twee privéspelers, die eigenlijk onderling moeten overeenkomen en een akkoord moeten sluiten. Dat lukt blijkbaar niet. Mobistar zegt geen vragende partij te zijn om Actua-TV door te geven, en Actua-TV versleutelt zijn programma’s niet. Ik zie daar ook niet meteen een oplossing voor, tenzij men daar onderling uitkomt, op een verstandige en volwassen wijze. Wat wij daaraan kunnen doen vanuit het parlement is me op dit moment echter ook niet helemaal duidelijk.

De voorzitter

Mevrouw Segers heeft het woord.

Er is de meer algemene problematiek met betrekking tot de ongeëncrypteerde zenders en het al dan niet afsluiten van een overeenkomst. Dat is een politiek die ook ik moeilijk kan volgen. De vraag is echter wat wij als parlement daaraan kunnen doen, behalve Mobistar een signaal geven dat dit geen goede manier van werken is. We zijn Actua-TV inderdaad allemaal genegen en vinden het concept van parlementaire tv toch wel belangrijk. Die situatie zou pas echt gezond zijn als Actua-TV een vergoeding zou krijgen van zowel Telenet, zoals vandaag al het geval is, als van Mobistar, maar ook van Proximus. Daar rijst immers ook een probleem. Minister, we kijken daarvoor in uw richting. Wat is daar mogelijk?

De voorzitter

Minister Gatz heeft het woord.

Minister Sven Gatz

Ik wil de twee problemen onderscheiden, want ik heb het gevoel dat hier twee debatten door elkaar lopen. Er is het probleem dat het onderwerp vormt van de vraag van mevrouw Brouwers. In elk geval in deze fase is dat een probleem van Actua-TV ten aanzien van Mobistar en vice versa. Men moet bekijken wat er juridisch verder mogelijk is tussen de beide partijen. Mevrouw Brouwers, een klacht bij de VRM zou inderdaad misschien nog verdere verduidelijking voor de ene of de andere partij kunnen brengen. In die zin kan dat dus een goed idee zijn.

Wat de positie van Actua-TV in het algemeen betreft, ik ben net als de parlementsleden de uitzendingen van die zender genegen. Ofwel vindt het parlement collectief een oplossing voor deze en andere besognes waarmee Actua-TV af te rekenen heeft.

Ik weet dat er in de schoot van het parlement een werkgroep is, die nu een kleine vergelijkende tabel aan het bestuderen is over hoe de verscheidene parlementen in de verscheidene landen omgaan met parlementaire zenders. Dan kan vanuit die invalshoek een sterkere motivering worden gevonden voor een sui-generisstatuut. Ik wil me heel voorzichtig uitdrukken ter zake.

Ofwel is dat niet zo, en dan ben ik als hoeder van het algemeen belang verplicht om Actua-TV als elke andere zender te behandelen. En dan kom ik terug bij het begin van mijn antwoord. Het debat is dus nog niet afgelopen, dat is wel duidelijk.

Er worden hier een aantal constructieve gesprekken gevoerd, die ik zeker volg. Aan de andere kant zijn er een aantal zaken die Actua-TV nu eenmaal zelf zal moeten doen. Hopelijk komt men daadwerkelijk tot een aantal oplossingen. Waar ik kan, wil ik zeker bemiddelend optreden, maar nogmaals, ik kan me niet permitteren, tenzij het hele parlement me daar als instelling de opdracht toe geeft, om één zender voor te trekken ten opzichte van de anderen. Jammer, maar helaas.

De voorzitter

Mevrouw Brouwers heeft het woord.

Ik dank u voor het antwoord en ik dank ook de collega’s voor hun opmerkingen. Zij hebben toch ook hun bezorgdheid geuit. Net als mevrouw Segers denk ik dat we echt zullen moeten opletten, want als Proximus op een bepaald moment ook gebruik wil maken van de kabel in Vlaanderen, dan rijst het probleem weer. Op den duur zou het toch goed zijn dat Telenet, Mobistar en Proximus allemaal samen een gedragen oplossing zoeken, dat ze ook samen met het parlement bekijken wat hier kan gebeuren.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.