U bent hier

De voorzitter

Mevrouw Turan heeft het woord.

Güler Turan (sp·a)

Ik zeg op voorhand dat ik weet dat de controle bij het federale niveau ligt. Dat neemt echter niet weg dat wij een aantal waarden en normen die we in onze handelsbetrekkingen vanuit Vlaanderen willen opleggen bij derden, mee ondersteunen waar mogelijk.

Volgens een recent rapport van Greenpeace is België en dan vooral de Antwerpse haven een draaischijf voor illegaal hout in Europa. In een rapport van oktober 2014 kwam Greenpeace al tot die conclusie en nu blijkt dat er sindsdien niets veranderd is. Het oordeel van het rapport is wederom vernietigend: België – ik benadruk, België – doet nog altijd weinig of niets en neemt de problematiek van illegaal hout niet ernstig. Verschillende Vlaamse bedrijven duiken keer op keer op in de Greenpeace-rapporten en tonen zich bijzonder hardleers. De Europese Houtverordening werd in 2010 aangenomen en is sinds 2013 van kracht, maar de middelen waarin de Federale Regering voorziet voor handhaving zijn ondermaats: één halftijdse functionaris en 20.000 euro per jaar voor de inspectie van 6000 bedrijven. Federaal minister Marghem, die we nu ondertussen allemaal wel kennen, beloofde in juni het aantal inspecteurs te verhogen, maar dat zou nog steeds niet gebeurd zijn.

Dat een aantal Vlaamse houtbedrijven zo goed als ongestoord illegaal gekapt hout kunnen blijven importeren, betekent ook dat de eerlijke spelers die zich wel aan de regels houden een concurrentieel nadeel ondervinden. Hoewel de FOD Leefmilieu bevoegd is voor de controles en bestraffing van inbreuken, kan ook de Vlaamse Regering uiteraard een rol spelen in de strijd tegen de illegale ontbossing. Zowel in de beleidsnota als de beleidsbrief geeft de Vlaamse Regering aan veel belang te hechten aan maatschappelijk verantwoord ondernemen. FIT stelde zelfs een actieplan op rond het thema. Dat is bij de bespreking van de beleidsbrief ook bevestigd. In het voorstel van resolutie betreffende conflictmineralen dat we hier volgende dinsdag gaan bespreken, wordt bovendien uitdrukkelijk verwezen naar de Europese Houtverordening en tijdens de plenaire vergadering van 29 april jongstleden bevestigde u ook dat “ethisch en duurzaam ondernemen een belangrijke beleidslijn van de Vlaamse Regering is”. Daar ben ik uiteraard zeer tevreden mee, maar deze problematiek noopt wel tot een aantal antwoorden.

Minister-president, bent u bereid er bij de Federale Regering op aan te dringen om in meer middelen en meer inspecteurs te voorzien om een correcte toepassing van de Europese Houtverordening mogelijk te maken? Kunt u een stand van zaken geven van de capaciteit voor de handhaving ervan? Bent u bereid om samen met de federale overheid in overleg te treden met de Belgische Federatie van Houtinvoerhandel om na te gaan hoe zij kunnen bijdragen aan het voorkomen van de invoer van illegaal gekapt hout? Werkt het kenniscentrum maatschappelijk verantwoord ondernemen rond de problematiek van de illegale houtkap en de invoer van dit hout in Vlaanderen? Last but not least, over de betrokkenheid van FIT: kan de problematiek van de illegale houtkap en de invoer ervan aan bod komen in de nieuwe internationaliseringsstrategie van FIT?

Ik heb mijn vraag gesteld in twee woorden, wegens de bevoegdheidsverdeling, maar dat neemt niet weg dat we vanuit Vlaanderen de druk kunnen opvoeren. Dat is de aanleiding van mijn vraag.

De voorzitter

Minister-president Bourgeois heeft het woord.

Minister-president Geert Bourgeois

Ik heb de reactie van Greenpeace in verband met de illegale houtkap gezien. Die vormt inderdaad een bedreiging voor het behoud van het tropisch bosbestand. Het is heel goed dat ngo’s zoals Greenpeace inspanningen doen om overheden, de sector en de hele bevolking bewust te maken van het probleem. Het is een feit dat in een aantal landen, bijvoorbeeld in Brazilië, heel veel illegale houtkap gebeurt en dat er wereldwijd export is. Het is in de eerste plaats belangrijk dat Brazilië daar zelf tegen optreedt, dat de rechtsstaat reageert tegen zaken die illegaal zijn. Vlaanderen is niet bevoegd om de invoer van illegaal gekapt hout te controleren – dat is een federale bevoegdheid, zoals u zelf hebt gezegd. Vlaanderen heeft daarvoor ook de middelen en de mensen niet en heeft daarin geen expertise. Greenpeace richt zich trouwens tot minister Marghem, die bevoegd is voor Leefmilieu. In eerste instantie betreft het dus een federale bevoegdheid. Het is aan de federale overheid om daartoe in overleg te treden met de Belgische Federatie van Houtinvoerhandel.

Binnen het coördinatiecomité Internationaal Milieubeleid (CCIM), waarin Vlaanderen is vertegenwoordigd, is afgesproken dat de FOD Leefmilieu, en in het bijzonder de dienst die bevoegd is voor productnormen, als bevoegde overheid optreedt voor de beide Europese verordeningen, op basis van de bevoegdheid die geldt voor productnormering. Via het CCIM gaan de overheidsdiensten na of een verbetering van het wetgevend kader nodig is. Vlaanderen kan de import van illegaal gekapt hout daar ter sprake brengen. Dat is een bevoegdheid van collega Schauvliege, wier afgevaardigden daarin zetelen. Ik ga haar aandacht vestigen op de vraag die u hebt gesteld. Zij kan dat agenderen binnen het CCIM.

Uiteraard is collega Schauvliege ook bevoegd voor de houtkap in Vlaanderen. Het Agentschap voor Natuur en Bos heeft over de inwerkingtreding van de Europese verordening informatie verspreid bij de professionele bossector. De informatie verduidelijkte ook hoe de sector kan helpen in het sluitend krijgen van de documentatieplicht betreffende het hout dat wordt gekapt in Vlaamse bossen. Het digitaal kenniscentrum voor Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen is een initiatief van de Vlaamse overheid. Het is een startplaats, een ontmoetingsplaats voor iedereen met interesse in maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Het bevat een ruim aanbod aan instrumenten en informatie, met als doel organisaties te helpen om een holistische en geïntegreerde benadering van maatschappelijk verantwoord ondernemen in de praktijk om te zetten. De instrumenten moeten de bedrijven helpen om hun uitdagingen ter zake in kaart te brengen en op scherp te stellen.

Het Kenniscentrum beschikt niet over specifieke expertise over de invoer van hout vanuit plaatsen waar dat illegaal wordt gekapt. De website bundelt nieuws en instrumenten en verwijst door naar initiatieven van de diverse overheids-, intermediaire en privé-initiatieven die gespecialiseerd zijn in thema’s die onder dat MVO-beleid (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) van een onderneming kunnen vallen. In dit verband verwijst het MVO Vlaanderen door naar het Paper Chain Forum en andere sectorale initiatieven die onder meer strijden tegen illegale houtkap. Het is belangrijk dat het Kenniscentrum alert is en de informatie doorlinkt.

Importregulering is een federale bevoegdheid en maakt bijgevolg geen deel uit van de internationaliseringsstrategie van FIT. Zijn basisopdracht heeft betrekking op het duurzaam bevorderen van de export en het aantrekken van buitenlandse investeringen.

De invoer is dus een aangelegenheid van de federale overheid. U kunt minister Schauvliege rechtstreeks de vraag stellen, maar ik zal haar uw vraag alleszins zelf onder de aandacht brengen. Het gaat in dit geval immers niet alleen over sensibiliseren, wat wij wel kunnen doen, maar vooral over controlerend optreden. Die taak wensen, kunnen en mogen wij niet overnemen.

De voorzitter

Mevrouw Turan heeft het woord.

Güler Turan (sp·a)

Minister-president, ik weet wel wie waarvoor bevoegd is. Ik was echter niet op de hoogte van het bestaan van het CCIM, een aangelegenheid die bij u minister Schauvliege wilt aankaarten.

U verklaart dat het CCIM aanbevelingen kan doen met betrekking tot de verbetering van het wetgevend kader. Ik denk dat het niet gaat om interpretatie of een 'gebrek aan', maar wel over de handhaving die de federale overheid niet waarneemt.

U kunt de vraag inderdaad stellen aan minister Schauvliege, maar ik vraag me af of u de federale overheid tijdens een topoverleg onder de aandacht kan brengen dat het sensibiliseren van maatschappelijk ondernemen een pijler vormt, maar dat ze haar taak niet uitvoert. Er wordt immers slechts een halftijdse medewerker ingezet voor de controle van 6000 Vlaamse bedrijven. Bovendien wordt aan concurrentievervalsing gedaan tegenover alle bedrijven die er wel rekening mee houden. Kortom, u kunt de vraag wel aan minister Schauvliege stellen, maar ik zou het op prijs stellen indien u, als minister-president, de federale overheid tijdens een overleg zou vragen de handhaving ernstig te nemen.

De voorzitter

De heer Hendrickx heeft het woord.

Marc Hendrickx (N-VA)

Ik dank onze collega die deze problematiek nogmaals onder de aandacht brengt. In de vorige legislatuur stelde ik hierover al een reeks vragen, omdat onze houtverwerkende industrie sprak over oneerlijke concurrentie.

Ik stel het op prijs dat de minister-president de bevoegde federale minister erop zal wijzen dat we proberen een plan van aanpak op te stellen en dat deze problematiek moet worden opgevolgd, omdat die nu eenmaal ernstige consequenties heeft. Minister-president, u vindt in mij dan ook een bondgenoot voor de opvolging van dit dossier.

De voorzitter

Minister-president Bourgeois heeft het woord.

Minister-president Geert Bourgeois

Het gaat in eerste instantie om handhaving en controle. De regel is dat de bevoegde ministers daarover intern in dialoog treden. Wie erop aandringt, speelt geen rol: van belang is dat de ministers op elkaar afstemmen. Deze materie behoort weliswaar tot de bevoegdheid van minister Schauvliege, maar als ze van oordeel is dat het initiatief het best uitgaat van de minister-president, zal ik graag mijn verantwoordelijkheid opnemen.

De voorzitter

De vraag om uitleg is afgehandeld.

Vergadering bijwonen

U wil een vergadering  bijwonen? Dat kan! U kunt zich gewoon aanmelden bij de bezoekersingang (Leuvenseweg 86, 1000 Brussel).

Zolang er zitplaatsen vrij zijn, worden toehoorders binnengelaten. Zitplaatsen kunnen niet gereserveerd worden. Raadpleeg vooraf de agenda van de plenaire vergaderingen of de commissievergaderingen.

U kunt ook steeds de plenaire vergaderingen (her)bekijken via onze website of YouTube. 

Wanneer vinden de vergaderingen plaats? Raadpleeg de volledige agenda voor deze week, of de parlementaire kalender voor een algemeen beeld van de planning van de vergaderingen in het Vlaams Parlement.