Weinig kunst kun je zo gemakkelijk je huiskamer binnenhalen als die van Hugo Heyrman. Voor deze Antwerpse schilder, beeldhouwer en kunstdocent vormen multimedia en internet het favoriete actieterrein. Zijn website www.doctorhugo.org is dan ook veel meer dan een loutere presentatie van foto’s van kunstwerken. Ze bevat ook authentieke cyberkunst, bijvoorbeeld ‘interactieve dromen’ en ‘ultra short movies’.

Heyrman liet zich voor het eerst opmerken in de jaren zestig, toen hij samen met Panamarenko in Antwerpen artistieke straathappenings organiseerde. De acties van de jonge kunstenaars hadden op termijn ook weerslag op het stadsleven. Zo ‘bezetten’ ze in 1968 het Conscienceplein met een installatie van ijsblokken. Daarbij formuleerden ze de eis om het plein autovrij te maken, wat enkele jaren later ook daadwerkelijk is gebeurd.

Ook in de jaren zeventig blijft Antwerpen een centrale rol spelen in Heyrmans werk: hij schildert een reeks hyperrealistische voorstellingen van steeds hetzelfde kruispunt, vanuit exact hetzelfde standpunt. Vanaf de jaren tachtig komt er een ander soort realisme in de plaats, gebaseerd op de virtuele realiteit. Hugo Heyrman mag zich naast kunstenaar ook wetenschapper noemen: na zijn kunststudies volgde hij een opleiding kernfysica. Ook computers boeien hem van meet af aan, en hij is een van de eersten om hun artistieke mogelijkheden te herkennen. ‘Zoals de telescoop het universum opende en de microscoop de microkosmos onthulde, ontsluit nu de computer virtuele werelden, nieuwe modellen van werkelijkheid’, stelt hij. In Spanje doctoreert hij op een proefschrift over de digitale transformatie van kunst.

Human Space, Virtual Woman is een ‘pixelschilderij’. Heyrman incorporeert de nieuwe virtuele wereld in de traditionele schilderkunst door een computerscherm op een doek over te schilderen. Hij kiest voor een zeer klassiek onderwerp, het vrouwelijk lichaam. De beperkingen van de vroege informatica ervaart hij als een voordeel. De zeer gelimiteerde pixeldichtheid die de rekenkracht van primitieve computers aankan, verplichtte de eerste computergrafici tot een functioneel kubisme. In de vereenvoudiging die dit oplevert, vindt Heyrman een methode om door te dringen tot de essentie van het beeld, tot de ‘invarianten’ (kleur, vorm en grootte) die de basis vormen van elke visuele ervaring. Het digitaliseren van een fi- guur, het omzetten ervan in enen en nullen, leidt tot een gelijkstelling van alle onderdelen. Voor een computer zijn alle zijden van het model gelijkwaardig. Precies deze vereenvoudiging en loskoppeling van de natuur verhogen de herkenbaarheid van het afgebeelde.

De vereeuwiging van een vroeger stadium van de computergrafiek op doek is ook een manier om de haast artistieke inventiviteit van de toenmalige grafici te kunnen vasthouden, iets waarin de vluchtige en razendsnel evoluerende cyberwereld zelf nauwelijks geïnteresseerd is.